{"id":4609,"date":"2024-10-18T12:56:12","date_gmt":"2024-10-18T12:56:12","guid":{"rendered":"https:\/\/marksizm.org.tr\/?p=4609"},"modified":"2024-10-18T12:56:12","modified_gmt":"2024-10-18T12:56:12","slug":"devlet-kapitalizmi-teorisi-cinin-ekonomik-yolu-ve-kapitalizmin-bugunku-krizi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/marksizm.org.tr\/?p=4609","title":{"rendered":"Devlet Kapitalizmi Teorisi, \u00c7in\u2019in Ekonomik Yolu ve Kapitalizmin Bug\u00fcnk\u00fc Krizi"},"content":{"rendered":"\n<h1 class=\"wp-block-heading\"><strong>Devlet Kapitalizmi Teorisi, \u00c7in\u2019in Ekonomik Yolu ve Kapitalizmin Bug\u00fcnk\u00fc Krizi<\/strong><\/h1>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\"><strong>May\u0131s 2010<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\"><strong>Prof. Zhang Tongyu<\/strong>, <strong>Tienjin \u00dcniversitesi Marksist Ekonomi-Politik Fak\u00fcltesi Dekan\u0131 <\/strong><\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\"><strong>Lenin\u2019deki Devlet Kapitalizmi Kavram\u0131:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\">Lenin Rusya\u2019n\u0131n sosyalizme ilerleyen yol haritas\u0131n\u0131n kendi ifadesi ile do\u011frudan ilerleyen bir yol de\u011fil, dolayl\u0131 ve dolamba\u00e7l\u0131 bir yol izlemesinin zorunlu oldu\u011fu sonucuna varm\u0131\u015ft\u0131r. Bkz. 1921 y\u0131l\u0131nda 7. Moskova yerel parti konferans\u0131nda, NEP \u00dczerine Rapor adl\u0131 konu\u015fmas\u0131. Lenin, bu dolamba\u00e7l\u0131 veya dolayl\u0131 yolu izleyerek sosyalist toplumun kap\u0131s\u0131na ilerleyecek olan Rusya\u2019n\u0131n ekonomisinin proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc alt\u0131na devlet kapitalizmi olmas\u0131 gerekti\u011fi sonucuna varm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\">Fakat Lenin\u2019in burada kulland\u0131\u011f\u0131 devlet kapitalizmi kavram\u0131 Almanya, Japonya ve \u0130talya\u2019dan temelden farkl\u0131 bir i\u00e7eri\u011fe sahiptir. Benzerlik sadece bi\u00e7imdedir, yani benzerlik sadece devletin veya siyasi otoritenin ekonominin \u00e7e\u015fitli sekt\u00f6rleri ve \u00e7e\u015fitli s\u0131n\u0131flar aras\u0131ndaki \u00e7\u0131kar ili\u015fkilerini d\u00fczenlemesi, devletin veya siyasi otoritenin ekonomide \u00f6nder rol oynamas\u0131, Almanya, Japonya ve \u0130talya\u2019daki devlet kapitalizminde Pazar ekonomisinin belirleyici rol\u00fc s\u00f6z konusudur, fakat h\u00fck\u00fcmet \u00e7e\u015fitli bi\u00e7imlerde pazara b\u00fct\u00fcn\u00fc g\u00f6zeten ve en b\u00fcy\u00fck \u00e7\u0131kar grubunu g\u00f6zeten bir yerden m\u00fcdahale eder\u2026<\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\">Lenin asl\u0131nda bu kavram\u0131 kullan\u0131rken Almanya, Japonya ve \u0130talya\u2019daki devlet kapitalizminin bu bi\u00e7imsel \u00f6zelliklerinden \u00f6\u011frenme ve yararlanmay\u0131 kastetmi\u015ftir. Sovyetler Birli\u011fi\u2019nde ise bu devlet kapitalizmi farkl\u0131 bir i\u00e7eri\u011fe sahip olacakt\u0131r. Sovyet Siyasi otoritesi ekonomide merkezi ve en \u00f6nemli \u00e7\u0131kar olarak sosyalizmin geli\u015fmesinde motor g\u00fcc\u00fc olu\u015fturacak olan kamu sermayeli sosyalist i\u015fletmeleri g\u00fc\u00e7lendirmeye odaklanacak di\u011fer ekonomik sekt\u00f6rler ile bu sekt\u00f6r aras\u0131ndaki ili\u015fkileri bu merkezi \u00e7\u0131kara g\u00f6re d\u00fczenleyecek, di\u011fer sekt\u00f6rleri \u00f6ld\u00fcrmeden bu ili\u015fkileri s\u00fcrd\u00fcrmeye \u00e7al\u0131\u015facakt\u0131r. Sovyet Siyasi otoritesi T\u00fcm ekonomik sekt\u00f6rlere ve kurulacak Pazar ekonomisine, paraya, banka ve krediler alan\u0131na d\u0131\u015f ticarete bu y\u00f6nde ekonomik dokunu\u015flar yapacakt\u0131r\u2026 Tabii ki, Lenin\u2019e g\u00f6re bu sistemde Kamu sermayeli \u015firketler temel olarak ticari \u00e7izgide yani kar hedefli olarak \u00e7al\u0131\u015facakt\u0131r (de\u011fer yasas\u0131).. Fakat sosyalizm alt\u0131ndaki bu Kamu sermayeli \u015firketler kar her \u015feyden \u00f6nce gelir feti\u015fi anlay\u0131\u015f\u0131yla y\u00f6netilmeyecek, genel ve b\u00fct\u00fcnsel ama\u00e7 g\u00f6sterilerek yerine ve zaman\u0131na g\u00f6re di\u011fer ekonomik sekt\u00f6rlere tavizler verilebilecek veya halk\u0131n refah\u0131 g\u00f6zetilerek de kar ilkesinden belirli tavizler verilecektir..<\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\">K\u0131saca Lenin\u2019in devlet kapitalizmi kavram\u0131n\u0131n \u00f6z\u00fc budur\u2026&nbsp; &nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\">Lenin \u015f\u00f6yle yazar: <strong>\u201cKom\u00fcnizm alt\u0131nda devlet kapitalizmi hakk\u0131nda tek bir kitap bile yaz\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131r. Marx&#8217;\u0131n akl\u0131na bile bu konuda tek bir kelime yazmak gelmemi\u015ftir. Ve Marx bu konuda tek bir kesin ifade ya da kesin tavsiye b\u0131rakmadan \u00f6lm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu y\u00fczden bu zorlu\u011fun \u00fcstesinden tamamen kendimiz gelmeliyiz. Bu raporu haz\u0131rlarken yapmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m gibi, bas\u0131n\u0131m\u0131z\u0131 genel bir zihinsel taramadan ge\u00e7irir ve devlet kapitalizmi hakk\u0131nda neler yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcrsek, hedefi \u0131skalad\u0131\u011f\u0131na, tamamen yanl\u0131\u015f bir y\u00f6ne bakt\u0131\u011f\u0131na ikna oluruz\u201d.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\">Baz\u0131lar\u0131 bug\u00fcnk\u00fc \u00c7in\u2019i ele\u015ftirirken bi\u00e7ime tak\u0131l\u0131p \u00f6z\u00fc unutarak ekonomide sosyalist kamu sermayeli \u015firket m\u00fclkiyetinin geli\u015fme ve g\u00fc\u00e7lenme \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131n merkeze kondu\u011funu g\u00f6rmezden geliyorlar\u2026.<\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\">Baz\u0131lar\u0131 bug\u00fcnk\u00fc \u00c7in\u2019i ele\u015ftirirken bi\u00e7ime tak\u0131l\u0131p \u00f6z\u00fc unutarak \u00c7in\u2019e devlet kapitalizmi veya b\u00fcrokratik kapitalizm etiketi yap\u0131\u015ft\u0131r\u0131yor ve \u00c7in\u2019de ekonomide sosyalist kamu m\u00fclkiyetinin (kamu sermayeli \u015firketlerin veya kamu sermayesinin kontrol hisselerine sahip olan karma sermayeli \u015firketlerin geli\u015fme ve g\u00fc\u00e7lenme \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131n merkeze kondu\u011funu g\u00f6rmezden geliyorlar\u2026.<\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\"><strong>I- Giri\u015f<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\">Kapitalizmin tarihi, i\u00e7inde bir\u00e7ok de\u011fi\u015fimlerin ve geli\u015fmenin oldu\u011fu bir toplumsal tarihtir. Kendi i\u00e7sel \u00e7eli\u015fmelerinin g\u00fcd\u00fcm\u00fc ile kapitalizm serbest rekabet\u00e7i kapitalizm, \u00f6zel tekelci kapitalizm, tekelci devlet kapitalizmi a\u015famalar\u0131ndan ge\u00e7erek, bug\u00fcn g\u00fcn\u00fcm\u00fczde uluslararas\u0131 tekelci kapitalizm a\u015famas\u0131na ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Uluslararas\u0131 tekelci kapitalizm, uluslararas\u0131 \u00fcretimi, uluslararas\u0131 yat\u0131r\u0131m\u0131 ve uluslararas\u0131 piyasalar\u0131 denetimi alt\u0131na almak ve ayn\u0131 zamanda da geli\u015fmekte olan \u00fclkeleri siyasi bak\u0131mdan bask\u0131 alt\u0131na al\u0131p ekonomik olarak s\u00f6m\u00fcrmek i\u00e7in uluslararas\u0131 sermayeye dayanan kapitalizm a\u015famas\u0131d\u0131r.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\">B\u00fct\u00fcn d\u00fcnyay\u0131 etkisi alt\u0131na alan 2007 mali krizinin patlak vermesinden sonra, Bat\u0131l\u0131 kapitalist \u00fclkeler taraf\u0131ndan al\u0131nan, \u201cpiyasa i\u015flemlerini ve kapitalizmi istikrara kavu\u015fturmak i\u00e7in devlet kredilerini ve devlet finansman\u0131n\u0131 geni\u015fletme\u201d bi\u00e7imindeki son \u00f6nlemler, d\u00fcnyadaki teorik \u00e7evrelerin ilgisini \u00e7ekmi\u015f ve tart\u0131\u015fmaya a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Baz\u0131 yazarlar, son mali krizin Washington Mutabakat\u0131 Modelinin sonunu ilan etti\u011fini savunarak d\u00fcnyan\u0131n yeniden devlet kapitalizmine y\u00f6neldi\u011fi \u015feklinde tahminler y\u00fcr\u00fctmektedirler. &nbsp;Ayn\u0131 zamanda, uluslararas\u0131 teorik \u00e7evreler farkl\u0131 bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131na dayanan yorumlar\u0131yla \u00c7in\u2019in izledi\u011fi geli\u015fme \u00e7izgisine gittik\u00e7e daha fazla ilgi g\u00f6stermeye ba\u015flad\u0131lar. Sa\u011f ve sol kanat akademik \u00e7evrelerden baz\u0131 yazarlar \u00c7in\u2019in ekonomik \u00e7izgisinin as\u0131l i\u00e7eri\u011finin devlet kapitalizmi oldu\u011funu ve bu \u00e7izginin ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131n devlet kapitalizminin ba\u015far\u0131s\u0131 olarak de\u011ferlendirilmesi gerekti\u011fini savunmaktad\u0131rlar. Bu nedenle, gerek Marksist devlet kapitalizmi teorisi konusunda, gerek sosyalist hareketin tarihindeki ve g\u00fcn\u00fcm\u00fcz d\u00fcnyas\u0131ndaki devlet kapitalizmi pratikleri hakk\u0131nda, gerekse \u00c7in\u2019in geli\u015fme \u00e7izgisinin ger\u00e7ek niteli\u011fi ve \u00c7in\u2019in geli\u015fme \u00e7izgisi ile devlet kapitalizmi aras\u0131ndaki ili\u015fki hakk\u0131nda net bir fikir sahibi olmak ve bu sorular\u0131 teorik ve pratik boyutlar\u0131yla tart\u0131\u015fmak \u00f6nem kazanm\u0131\u015ft\u0131r. B\u00fct\u00fcn bu tart\u0131\u015fma alanlar\u0131 g\u00fcn\u00fcm\u00fcz kapitalizminin i\u00e7inde bulundu\u011fu e\u011filimlerin kavranmas\u0131 ve sosyalizmin g\u00fcn\u00fcm\u00fcz d\u00fcnyas\u0131ndaki ger\u00e7ek konumu ile yak\u0131ndan ilgilidir.&nbsp;&nbsp;&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\"><strong>II- Devlet Kapitalizmi ile ilgili temel teoriler<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\"><strong>1. \u00d6nde gelen Marksist liderlerin devlet kapitalizmi teorileri<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\">Marx ve Engels kapitalist \u00fclkelerdeki devlet kapitalizmini (devlet m\u00fclkiyetindeki kapitalizm) analiz etmi\u015fler ve onu, kapitalist m\u00fclkiyet bi\u00e7imlerini, \u00f6zel kapitalist m\u00fclkiyeti ve \u00f6zel sermayeyi k\u0131smen diyalektik olarak reddeden, fakat buna kar\u015f\u0131n hala kapitalist sistemin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 a\u015fmayan ilerici bir geli\u015fme olarak de\u011ferlendirmi\u015flerdi. Yine onlar, devlet m\u00fclkiyetindeki kapitalizmde, kapitalistlerin yerlerini \u00fccretli \u015firket memurlar\u0131na b\u0131rakt\u0131klar\u0131n\u0131, sermayenin \u00fcretim s\u00fcrecini, art\u0131k kapitalistlerin de\u011fil, bu memurlar\u0131n denetleyip y\u00fcr\u00fctt\u00fcklerini belirtmi\u015flerdi. Bu geli\u015fme onlar\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 \u00e7a\u011fda olduk\u00e7a yeni bir olgu olmas\u0131na ra\u011fmen g\u00f6zlerinden ka\u00e7mam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\">Engels bu konuda \u015fu yorumlarda bulunmu\u015ftu: <strong><em>\u201cKapitalist \u015firketlerin dev devlet tr\u00f6stlerine d\u00f6n\u00fc\u015fmesi \u00fcretici g\u00fc\u00e7lerin kapitalist niteli\u011fini ortadan kald\u0131rmamas\u0131na ra\u011fmen\u2026 devlet, \u00fcretici g\u00fc\u00e7lerin y\u00f6netimini ne kadar \u00e7ok \u00fcstlenirse, pratikte o denli \u00e7ok ulusal (kolektif) kapitalist haline gelir ve o kadar daha \u00e7ok say\u0131da yurtta\u015f\u0131 s\u00f6m\u00fcren konuma gelir.\u201d<\/em>&nbsp; Engels, ayn\u0131 zamanda [ba\u015fka] bir yaz\u0131s\u0131nda [da], <em>\u201cKapitalistlerin t\u00fcm toplumsal i\u015flevleri, \u015fimdi maa\u015fl\u0131 g\u00f6revliler taraf\u0131ndan yerine getirilmektedir. Kapitalistlerin faiz kuponu kesmekten ve menkul k\u0131ymetler borsas\u0131nda kumar oynamaktan ba\u015fka toplumsal i\u015flevi kalmam\u0131\u015ft\u0131r\u2026\u201d<\/em><\/strong> ifadesini kullanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\">Marx da, kapitalistlerin i\u015flevlerinin -bir taraftan sermayeyi kontrol eden y\u00f6neticiler, di\u011fer taraftan da \u201cyaln\u0131zca bir sermaye sahipli\u011fi ya da yaln\u0131zca bir para kapitalisti haline gelme\u201d olarak- ikiye b\u00f6l\u00fcnmesi olgusunun, o g\u00fcnler i\u00e7in yeni bir olgu oldu\u011funu ve bu i\u015flev b\u00f6l\u00fcnmesinin ilerici bir geli\u015fme oldu\u011funu yazm\u0131\u015ft\u0131r : &nbsp;<em>\u201cY\u00f6neticinin maa\u015f\u0131 basit\u00e7e di\u011fer t\u00fcm emek t\u00fcrleri gibi fiyat\u0131 i\u015fg\u00fcc\u00fc piyasas\u0131nda belirlenen belirli bir vas\u0131fl\u0131 emek t\u00fcr\u00fc i\u00e7in verilen \u00fccrettir veya \u00f6yle olmal\u0131d\u0131r.\u201d<\/em><\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\"><strong><em>Kapital<\/em><\/strong>\u2019de de Marx \u015f\u00f6yle yazm\u0131\u015ft\u0131r: <em>\u201c\u2026 sermaye sahipli\u011finden olduk\u00e7a ba\u011f\u0131ms\u0131z olabilen \u00fcretimin g\u00f6zetim ve denetim i\u015fini yapacak y\u00f6neticilerin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 olgusunu <\/em>\u2013<em>\u015fimdiden<\/em>\u2013<em> bizzat kapitalist \u00fcretimin kendi geli\u015fimi sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. Bu nedenle bu g\u00f6zetim ve denetim i\u015finin kapitalistler taraf\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131 olduk\u00e7a gereksiz hale gelmi\u015ftir. Bir orkestra \u015fefi hi\u00e7 bir \u015fekilde orkestradaki aletlerin sahibi olmak zorunda de\u011fildir. Di\u011fer m\u00fczisyenlerin \u2018\u00fccretlerinin\u2019 \u00f6denmesi i\u015finin [de] \u2013hi\u00e7bir \u015fekilde<\/em>\u2013<em> bir orkestra \u015fefi olarak onun i\u015flevlerinin bir par\u00e7as\u0131 olmas\u0131 gerekmemektedir\u2026\u201d<\/em><\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\">Daha sonra Lenin ve di\u011fer klasik Marksist yazarlar da devlet kapitalizminin niteli\u011fi, tarihsel rol\u00fc ve iktidardaki proletarya h\u00fck\u00fcmetlerinin pratikte devlet kapitalizmine nas\u0131l yakla\u015fmalar\u0131 gere\u011fi \u00fczerine temel baz\u0131 ilkeler getirmi\u015fler, sistematik ve ayr\u0131nt\u0131l\u0131 a\u00e7\u0131klamalar yapm\u0131\u015flard\u0131r. &nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\">Lenin, devlet kapitalizminin, devlet iktidar\u0131 ile birle\u015fmi\u015f ve devlet taraf\u0131ndan y\u00f6netilen bir kapitalist ekonomik bi\u00e7im oldu\u011funu yazm\u0131\u015ft\u0131r. Devlet iktidar\u0131n\u0131n niteli\u011fi, devlet kapitalizminin niteli\u011fini belirler. Bir keresinde Lenin, kapitalist \u00fclkelerdeki devlet kapitalizmi ile proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc alt\u0131nda olan devlet kapitalizminin \u2013her ikisinin de\u2013 sosyalizme g\u00f6t\u00fcrece\u011fini yazm\u0131\u015ft\u0131r. &nbsp;<em>\u201cDevlet kapitalizmi sosyalizme giri\u015f veya sosyalizmin arifesidir ve sosyalizm a\u00e7\u0131s\u0131ndan sa\u011flam bir zafer elde edebilmek i\u00e7in bir \u00f6nko\u015fuldur\u201d<\/em> (Lenin, <strong><em>Toplu Eserler<\/em><\/strong>, 1995, sayfa 536).<\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\"><em>\u201cProletarya s\u0131n\u0131f\u0131 iktidara geldikten sonra kapitalizmin geli\u015fmesine, sosyalist y\u00f6nelimin ve proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesi ve korunmas\u0131 ko\u015fuluyla izin verilir. Proletarya piyasadan ve ticari mal-para ili\u015fkilerinden yararlanarak, i\u015f\u00e7i-k\u00f6yl\u00fc ittifak\u0131n\u0131 daha da sa\u011flamla\u015ft\u0131rmak ve g\u00fc\u00e7lendirmek i\u00e7in, sosyalist ekonomi ile do\u011fal k\u00f6yl\u00fc ekonomisini (\u00f6zel bir \u00fcretim tarz\u0131) birle\u015ftirmeyi ama\u00e7lamal\u0131d\u0131r. Devlet kapitalizmini diyalektik bir bi\u00e7imde ele alarak, onu geli\u015ftirme i\u015finin \u00fcretici g\u00fc\u00e7leri ve \u00fcretimi artt\u0131rman\u0131n bir arac\u0131 olabilmesini g\u00fcvence alt\u0131na almal\u0131y\u0131z. Buna ek olarak, proletarya s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n devlet kapitalizminin etkinlik alan\u0131n\u0131 s\u0131n\u0131rlayabilmesini ve onun geli\u015fme ko\u015fullar\u0131n\u0131 belirleyebilme yetene\u011fine sahip olmas\u0131n\u0131 g\u00fcvence alt\u0131na almal\u0131y\u0131z.\u201d<\/em> ( Lenin, <strong><em>Toplu Eserler<\/em><\/strong>, 1995, sayfa 504).<\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\">Mao Zedung da, devlet kapitalizminin \u00c7in\u2019deki kapitalist sanayi ve ticareti d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmede ve sosyalist d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc -ad\u0131m ad\u0131m- tam olarak sa\u011flamada yararlan\u0131lacak zorunlu yol oldu\u011funu yazm\u0131\u015ft\u0131r. \u201cDevlet kapitalizmi bildi\u011fimiz ola\u011fan kapitalist ekonomiden farkl\u0131d\u0131r ve o belirli baz\u0131 sosyalist y\u00f6nler ta\u015f\u0131yan, i\u015f\u00e7ilere ve \u00fclkeye yarar sa\u011flayabilen \u00f6zel t\u00fcrde bir kapitalist ekonomidir\u201d (Mao Zedung, <strong>Se\u00e7me <em>Eserleri,<\/em><\/strong> 1999, sayfa 282). \u201cDevlet kapitalizmini geli\u015ftirme \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda aceleci ko\u015fu\u015fturma yerine, ad\u0131m ad\u0131m ve d\u00fczenli bir bi\u00e7imde ilerlemeliyiz. Bir yandan bu \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fcrken -ayn\u0131 zamanda- vergi politikalar\u0131yla, piyasa fiyatlar\u0131na getirece\u011fimiz d\u00fczenlemelerle ve onun i\u015fleyi\u015f ko\u015fullar\u0131na ili\u015fkin olarak getirece\u011fimiz d\u00fczenlemeler vb \u2013uygun ve esnek k\u0131s\u0131tlama politikalar\u0131\u2013 ile kapitalist geli\u015fmeyi s\u0131n\u0131rlamal\u0131y\u0131z.\u201d(<strong><em>Ayn\u0131 yerde<\/em><\/strong>)&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\">Deng Xiaoping, sosyalist in\u015fa s\u00fcrecinde, i\u00e7inden ge\u00e7ti\u011fimiz reform ve d\u0131\u015f d\u00fcnyaya a\u00e7\u0131lma d\u00f6neminde, \u00f6zel ekonomik geli\u015fme b\u00f6lgeleri ve yabanc\u0131 sermayeli ortak giri\u015fim \u015firketleri olu\u015fturarak ve ayr\u0131ca yabanc\u0131 kapitalizmi \u00f6\u011frenip ondan faydalanarak ilerlemek gerekti\u011fini savunmu\u015ftur. <em>\u201cBu s\u00fcre\u00e7te &nbsp;\u2018yurti\u00e7i kapitalizmden\u2019 azami d\u00fczeyde faydalanmak i\u00e7in onun varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabul etme, onu y\u00f6netme ve kontrol edebilme yeteneklerimizi g\u00fc\u00e7lendirmeli, onun avantajlar\u0131n\u0131 \u00e7o\u011faltma ve dezavantajlar\u0131n\u0131 \u00f6nleme ve d\u00f6rd\u00fcnc\u00fcs\u00fc de onu ad\u0131m ad\u0131m y\u00f6nlendirme ilkelerini uygulamal\u0131y\u0131z.\u201d<\/em><\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:clamp(16.834px, 1.052rem + ((1vw - 3.2px) * 0.716), 26px);\">Bununla birlikte, Deng Xiaoping hem yurti\u00e7i hem de yabanc\u0131 kapitalizmden \u00f6\u011frenip ondan faydalanma ilkesini ele al\u0131rken, \u201csosyalizmde \u0131srar\u0131n temel bir \u00f6nko\u015ful olmas\u0131 gerekti\u011fini\u201d savunmu\u015ftur. <em>\u201cSosyalizmi in\u015fa etmek; \u00fcretici g\u00fc\u00e7leri geli\u015ftirmek ve \u00f6zg\u00fcrle\u015ftirmek; ekonominin kamu m\u00fclkiyeti alt\u0131nda olan b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc g\u00fc\u00e7lendirmek;[bunlar] vazge\u00e7emeyece\u011fimiz \u00fc\u00e7 b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u00fc hedefimizdir.\u201d<\/em> (Deng Xiaoping, <strong><em>Se\u00e7me Eserler 3<\/em><\/strong>, 1993, sayfa 149)<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center has-large-font-size\"><strong><span style=\"color: var(--theme-palette-color-2, #cc3333);\" class=\"stk-highlight\">TAMAMINI OKUMAK \u0130\u00c7\u0130N \u0130ND\u0130R\u0130N\u0130Z<\/span><\/strong><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-file\"><a id=\"wp-block-file--media-ac06858f-c926-48dd-be8a-2b499ad2e8ac\" href=\"https:\/\/marksizm.org.tr\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/devlet-kapitalizmi-cevri.doc\">devlet-kapitalizmi-cevri<\/a><a href=\"https:\/\/marksizm.org.tr\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/devlet-kapitalizmi-cevri.doc\" class=\"wp-block-file__button wp-element-button\" download aria-describedby=\"wp-block-file--media-ac06858f-c926-48dd-be8a-2b499ad2e8ac\">\u0130ndir<\/a><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Devlet Kapitalizmi Teorisi, \u00c7in\u2019in Ekonomik Yolu ve Kapitalizmin Bug\u00fcnk\u00fc Krizi May\u0131s 2010 Prof. Zhang Tongyu, Tienjin \u00dcniversitesi Marksist Ekonomi-Politik Fak\u00fcltesi Dekan\u0131 Lenin\u2019deki Devlet Kapitalizmi Kavram\u0131: Lenin Rusya\u2019n\u0131n sosyalizme ilerleyen yol haritas\u0131n\u0131n kendi ifadesi ile do\u011frudan ilerleyen bir yol de\u011fil, dolayl\u0131 ve dolamba\u00e7l\u0131 bir yol izlemesinin zorunlu oldu\u011fu sonucuna varm\u0131\u015ft\u0131r. Bkz. 1921 y\u0131l\u0131nda 7. Moskova yerel [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[5,8],"tags":[],"class_list":["post-4609","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-dunya-sosyalizmi","category-kapitalizm"],"blocksy_meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4609","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4609"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4609\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4611,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4609\/revisions\/4611"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4609"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4609"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4609"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}