{"id":4629,"date":"2024-10-23T08:34:20","date_gmt":"2024-10-23T08:34:20","guid":{"rendered":"https:\/\/marksizm.org.tr\/?p=4629"},"modified":"2025-11-04T21:56:40","modified_gmt":"2025-11-04T21:56:40","slug":"hu-fuming-pratik-dogrunun-biricik-olcutudur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/marksizm.org.tr\/?p=4629","title":{"rendered":"Hu Fuming: Pratik Do\u011frunun Biricik \u00d6l\u00e7\u00fct\u00fcd\u00fcr"},"content":{"rendered":"\n

Hu Fuming: Pratik Do\u011frunun Biricik \u00d6l\u00e7\u00fct\u00fcd\u00fcr<\/strong><\/h1>\n\n\n\n

1978\u2019de Sosyalist \u00c7in\u2019i Sarsan Felsefi Makale<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

\u00c7eviren: Ferdi Bekir, Kemal Okur<\/strong><\/h2>\n\n\n\n
\"\"
Mao Zedung’un Do\u011fru Ara\u015ft\u0131rma \u0130lkesini Savunan Kom\u00fcnist Liderler<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

T\u00fcrk\u00e7eye \u00c7evirenin Notu: Makalenin Tarihsel ve Politik Arka Plan\u0131<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Mao Zedung\u2019un \u00f6l\u00fcm\u00fcnden sonra Mao\u2019nun \u201ctavsiyesi ile\u201d \u00c7in Kom\u00fcnist Partisi\u2019nin \u00f6nderli\u011fine getirilen Hua Guofeng, Mao Zedung\u2019un ya\u015fam\u0131n\u0131n ge\u00e7 d\u00f6neminde K\u00fclt\u00fcr Devrimi\u2019ni ba\u015flatarak ve sorunlar\u0131 ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f olmas\u0131na kar\u015f\u0131n onu s\u00fcrd\u00fcrme konusunda \u0131srar ederek yapt\u0131\u011f\u0131 hatalar\u0131n d\u00fcr\u00fcst\u00e7e ortaya konmas\u0131n\u0131 ve bu hatalar\u0131n d\u00fczeltilmesi gerekti\u011fini g\u00f6remiyordu. Hua Guofeng\u2019a g\u00f6re Mao Zedung\u2019un olumlu miras\u0131n\u0131 savunmak i\u00e7in onun K\u00fclt\u00fcr Devrimi d\u00f6neminde verdi\u011fi \u00f6nemli talimatlar\u0131n ve onun \u00e7e\u015fitli vesilelerle ortaya koydu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcncelerinin ink\u00e2r edilmesine izin verilmemeliydi.<\/p>\n\n\n\n

Bu hatal\u0131 konumda \u0131srar eden Hua Guofeng, \u201cD\u00f6rtl\u00fc \u00c7ete\u201dnin tasfiyesinden sonraki d\u00f6nemde dahi \u201cs\u0131n\u0131f m\u00fccadelesini kavranacak en \u00f6nemli halka olarak ele almak\u201d ve \u201cproletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fc alt\u0131nda devrimi s\u00fcrd\u00fcrmek\u201d d\u00fc\u015f\u00fcncesini te\u015fvik etmeye k\u0131smen devam etmi\u015fti.<\/p>\n\n\n\n

Onun ayak diremesi nedeniyle i\u015flerin olumlu y\u00f6nde ilerlemesi yava\u015flam\u0131\u015ft\u0131 ve daha ileri gidilemiyordu. Onun bu tutumu nedeniyle 1976 y\u0131l\u0131 Nisan ay\u0131ndaki Tiananmen Olay\u0131\u2019n\u0131n da aralar\u0131nda bulundu\u011fu ge\u00e7mi\u015fteki bir\u00e7ok olayla ilgili olarak al\u0131nan hatal\u0131 kararlar\u0131n d\u00fczeltilmesi ve emektar kadrolar\u0131n durumlar\u0131n\u0131n d\u00fczeltilmesi konular\u0131nda ilerlemeler sa\u011flamak gittik\u00e7e g\u00fc\u00e7le\u015fiyordu.<\/p>\n\n\n\n

Deng Xiaoping, g\u00f6reve geri d\u00f6nmeden \u00f6nce 10 Nisan 1977\u2019de Parti Merkez Komitesine yazd\u0131\u011f\u0131 bir mektupta Mao Zedung D\u00fc\u015f\u00fcncesi\u2019nin tam ve do\u011fru bir bi\u00e7imde kavranmas\u0131n\u0131n \u00e7ok temel bir gereksinim oldu\u011funu yazm\u0131\u015f ve bu D\u00fc\u015f\u00fcnce\u2019nin as\u0131l bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n Hua Guofeng\u2019in geli\u015fmeye direnen \u201c\u0130ki Daima\u201d yakla\u015f\u0131m\u0131 ile \u00e7eli\u015fti\u011fine vurgu yapm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Deng Xiaoping, 1977 May\u0131s ay\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 bir konu\u015fmada: Mao Zedung D\u00fc\u015f\u00fcncesi\u2019nin Mao\u2019nun tek tek c\u00fcmleleri ya da ifadelerinden al\u0131nt\u0131lara saplanarak yorumlanmas\u0131na kar\u015f\u0131 uyar\u0131da bulunmu\u015f Mao Zedung D\u00fc\u015f\u00fcncesi’nin b\u00fct\u00fcnsel sistemini kavramak ve onu bilimsel olarak incelemek ve onu t\u00fcm alanlardaki \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131m\u0131zda bir y\u00f6nlendirici olarak kullanmak gere\u011fine vurgu yapm\u0131\u015ft\u0131. \u201cYaln\u0131z ve yaln\u0131zca bu yolla Mao Zedung D\u00fc\u015f\u00fcncesi\u2019nin \u00e7e\u015fitli \u00f6nermelerinin tarihsel ortam\u0131ndan kopart\u0131larak ele al\u0131nmas\u0131n\u0131 veya \u00e7arp\u0131t\u0131lmas\u0131n\u0131\u201d \u00f6nleyebiliriz ifadesini kullanm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n

En \u00fcst d\u00fczeydeki liderlerden en alttaki \u00fcyelere kadar yay\u0131lan Parti i\u00e7indeki \u201csol\u201d hatal\u0131 ideolojik \u00e7izginin s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmesini protesto eden ve bundan rahats\u0131zl\u0131k duyan e\u011filim en yo\u011fun ifadesini May\u0131s 1978\u2019de ba\u015flayan \u201cDo\u011frunun \u00d6l\u00e7\u00fct\u00fc Nedir?\u201d temas\u0131 \u00fczerinde yap\u0131lan b\u00fcy\u00fck bir felsefi tart\u0131\u015fma ile ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n

11 May\u0131s\u2019ta Guangming G\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc gazetesi, \u201cPratik Do\u011frunun Biricik \u00d6l\u00e7\u00fct\u00fcd\u00fcr\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 \u00d6zel Yorumcu imzal\u0131 bir makale yay\u0131nlam\u0131\u015ft\u0131. Asl\u0131nda Nanjing kentinden bir felsefeci olan Hu Fuming\u2019in kaleme ald\u0131\u011f\u0131 bu makale, do\u011frunun yeg\u00e2ne \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fcn\u00fcn pratik oldu\u011funu savunan -bilgi teorisiyle- ilgili temel Marksist ilkeyi savunuyordu.<\/p>\n\n\n\n

A\u015fa\u011f\u0131daki bu makale, \u201cD\u00f6rtl\u00fc \u00c7ete\u201d taraf\u0131ndan insanlara dayat\u0131lan zihinsel prangalar\u0131n b\u00fct\u00fcn\u00fcyle k\u0131r\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, insanlar\u0131n daha ileriye gitme cesaretini g\u00f6stermelerini, \u201cD\u00f6rtl\u00fc \u00c7ete\u201d taraf\u0131ndan olu\u015fturulmu\u015f olan \u201cyasak b\u00f6lgeye\u201d girmelerini, do\u011fru ile yanl\u0131\u015f\u0131 ortaya koymaya c\u00fcret etmelerini, haz\u0131r form\u00fcllerin ve kal\u0131plar\u0131n sonsuz zenginli\u011fi olan ve h\u0131zla geli\u015fip derinle\u015fen devrimci prati\u011fi s\u0131n\u0131rlamas\u0131na, k\u00f6t\u00fcye kullanmas\u0131na ve iptal etmesine izin vermemeleri gerekti\u011fini savunuyordu. Felsefeci yazar halk\u0131 g\u00fcncel pratik i\u00e7inde ortaya \u00e7\u0131kan yeni sorunlar\u0131 incelemede cesur davranmaya \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yordu. Bu makale, temel Marksist teorinin bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131ndan yola \u00e7\u0131karak Parti genel sekreteri Hua Guofeng’in \u201c\u0130ki Daima\u201d \u015feklinde ifade edilen hatal\u0131 yakla\u015f\u0131m\u0131na kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in kamuoyunun b\u00fcy\u00fck ilgisini \u00e7ekmi\u015f ve ad\u0131m ad\u0131m bir tart\u0131\u015fman\u0131n olu\u015fmas\u0131na \u00f6nc\u00fcl\u00fck etmi\u015fti.<\/p>\n\n\n\n

Hua Guofeng, bu yaz\u0131dan sonra Parti Merkez Komitesi\u2019ne ba\u011fl\u0131 propaganda b\u00f6l\u00fcmlerine bu tart\u0131\u015fmaya kar\u0131\u015fmama ve herhangi bir yorumda bulunmama talimat\u0131 verdi. Wang Dongxing, birka\u00e7 vesileyle bu makaleye ele\u015ftiriler yapm\u0131\u015ft\u0131. Ancak bu tart\u0131\u015fman\u0131n art\u0131k onlar\u0131n \u00e7abas\u0131 ile yat\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131na olanak yoktu. Haziran ba\u015flar\u0131nda merkezi d\u00fczeydeki Parti, ordu ve h\u00fck\u00fcmet b\u00f6l\u00fcmleri ile merkezi h\u00fck\u00fcmet ba\u011fl\u0131 eyaletlerin, \u00f6zerk b\u00f6lgelerin, belediyeliklerin \u00e7o\u011funun liderleri, b\u00fcy\u00fck askeri b\u00f6lgelerin komutanlar\u0131, bu makaleyle ilgili g\u00f6r\u00fc\u015flerle uyu\u015fup uyu\u015fmad\u0131klar\u0131n\u0131 ya da destekleyip desteklemediklerini belirten a\u00e7\u0131k konu\u015fmalar yapt\u0131lar ya da yaz\u0131lar yazd\u0131lar ve yay\u0131nlatt\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n

Deng Xiaoping, Ye Jianying, Chen Yun, Li Xiannian, Hu Yaobang, Nie Rongzhen, Xu Xiannian ve Luo Ruiqing\u2019un aralar\u0131nda bulundu\u011fu emektar devrimciler, bu makalenin a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 tart\u0131\u015fman\u0131n geli\u015fmesini desteklediler. Bu liderler, farkl\u0131 vesilelerle bizzat Mao’nun Yenan’da savundu\u011fu \u201chakikati olgulara dayanarak inceleme\u201d ilkesini vurgulayarak; Parti’nin g\u00fczel geleneklerinin yeniden canland\u0131r\u0131lmas\u0131 ihtiyac\u0131n\u0131 dile getirdiler. Ekonomik in\u015fada da \u00c7in\u2019in kendi kaynaklar\u0131 \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda hareket etmesi ilkesini savunarak, varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 hala s\u00fcrd\u00fcren “sol\u201d e\u011filime kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131lmas\u0131 ve a\u015f\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini a\u00e7\u0131klad\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n

Deng Xiaoping ve di\u011fer eski emektar devrimcilerin \u00f6nderli\u011finde ve Partili ve partisiz geni\u015f halk kitlelerinin deste\u011fiyle 1978\u2019in sonunda nihayet iki y\u0131ll\u0131k teredd\u00fctl\u00fc ilerleme d\u00f6nemi geride b\u0131rak\u0131ld\u0131, Hua Guofeng Kas\u0131m ay\u0131nda yap\u0131lan toplant\u0131da \u00f6zele\u015ftiri yapt\u0131 ve bu d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131ndan sonra \u00e7\u00f6z\u00fclemeyen sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fclmesine tam olarak giri\u015fildi.<\/p>\n\n\n\n

Bkz<\/strong>. \u00c7in Kom\u00fcnist Partisi Tarihi, Cilt 1, (\u0130stanbul: Canut Yay\u0131nevi, 2012), s. 534-536.<\/p>\n\n\n\n

Bkz<\/strong>. Xu Zhihong ve Qin Xuan, \u00c7in\u2019e \u00d6zg\u00fc Sosyalizmin Teorik Sisteminin Ana Hatlar\u0131 (\u0130stanbul: Canut Yay\u0131nevi, 2021), s. 46-48.<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Marx, 1845 y\u0131l\u0131nda kendisine ait yeni bir d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc geli\u015ftirirken, prati\u011fi do\u011frunun \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fc olarak ortaya koymu\u015ftur: \u201c\u0130nsan\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcncesine nesnel do\u011fruluk atfedilip atfedilemeyece\u011fi sorunu teorik de\u011fil pratik bir sorundur. \u0130nsan, kendi d\u00fc\u015f\u00fcncesinin do\u011frulu\u011funu \u2013 yani bir d\u00fc\u015f\u00fcncenin ger\u00e7ekli\u011fini ve g\u00fcc\u00fcn\u00fc, bu d\u00fcnyaya aitli\u011fini pratikte kan\u0131tlamal\u0131d\u0131r. D\u00fc\u015f\u00fcncenin do\u011frulu\u011fu ger\u00e7ekli\u011fi ya da ger\u00e7ek d\u0131\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 \u00fczerine pratikten yal\u0131t\u0131k bir tart\u0131\u015fma sadece skolastik bir tutumdur.\u201d (Marx, Feuerbach \u00dczerine tezler, 1845) <\/strong>Bir teorinin, ilgilenmekte oldu\u011fu nesneleri ve nesnel olarak var olan nesneleri do\u011fru bir \u015fekilde ifade edip etmedi\u011fi ve do\u011fru olup olmad\u0131\u011f\u0131, d\u00fc\u015f\u00fcnce alan\u0131 i\u00e7inde ya da teorik tart\u0131\u015fma ve teorik tezler yoluyla belirlenemez, ancak bu teorinin toplumsal pratikte s\u0131nanmas\u0131 temelinde belirlenebilir. Bu, Marksist felsefenin temel bir ilkesi ve Marksist felsefenin en karakteristik \u00f6zelli\u011fidir.<\/p>\n\n\n\n

B\u00f6l\u00fcm 1<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Do\u011frunun pratik \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fcyle s\u0131nanmas\u0131, nesnel olarak var olan \u015feyleri d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmeye y\u00f6nelik prati\u011fe rehberlik etmede \u2013o maddi \u015feylere ili\u015fkin bir teorinin kullan\u0131lmas\u0131 meselesidir. Genel olarak, e\u011fer bir ki\u015fi pratikte muzaffer olur ve \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc hedefe ula\u015f\u0131rsa, bu durum onun teorisinin nesnel yasalara uygun ve do\u011fru oldu\u011funu kan\u0131tlar. \u00d6te yandan, e\u011fer bir ki\u015fi pratikte yenilgiye u\u011frar ve \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc hedefe ula\u015famazsa, bu da onun teorisinin nesnel yasalara uymad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve hatal\u0131 bir teori oldu\u011funu kan\u0131tlar. Pratik \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fc do\u011frunun yanl\u0131\u015ftan ay\u0131rt edilmesine, do\u011frunun ispatlanmas\u0131na ve yanl\u0131\u015f\u0131n \u00e7\u00fcr\u00fct\u00fclmesine olanak verir. Do\u011fal olarak, pratik \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fc de diyalektiktir.<\/p>\n\n\n\n

Lenin diyor ki: \u201cYa\u015fama ili\u015fkin duru\u015f noktas\u0131, pratik duru\u015f noktas\u0131, bilgi teorisinin ilk ve temel g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc olmal\u0131d\u0131r. Ve bu duru\u015f, profes\u00f6rce skolastikli\u011fin sonu gelmez uydurmalar\u0131 bir kenara iterek, ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bir bi\u00e7imde materyalizme var\u0131r. Ku\u015fkusuz, unutmamal\u0131 ki, pratik \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fc, asl\u0131nda, insan\u0131n herhangi bir fikrini t\u00fcm\u00fcyle hi\u00e7bir zaman, t\u00fcm\u00fcyle ne do\u011frulayabilir, ne de \u00e7\u00fcr\u00fctebilir. Pratik \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fc de, insan\u0131n bilgisinin \u2018mutlak\u2019 bilgi olmas\u0131na izin veremeyecek kadar \u2018kesin olmaktan uzakt\u0131r\u2019; bununla birlikte idealizmin ve bilinemezcili\u011fin b\u00fct\u00fcn \u00e7e\u015fitlerine kar\u015f\u0131 ac\u0131mas\u0131z bir m\u00fccadeleye elverecek kadar da kesinlik i\u00e7erir.\u2019\u2019[1]<\/strong><\/a> <\/strong><\/p>\n\n\n\n

Pratik s\u00fcrekli geli\u015fim i\u00e7indedir. Tarih her bir \u00e7a\u011f\u0131n toplumsal prati\u011fine s\u0131n\u0131rlamalar dayat\u0131r ve bu nedenle her \u00e7a\u011f\u0131n kendine ait, bug\u00fcnk\u00fc prati\u011fin \u00e7\u00f6zemedi\u011fi, yani ne do\u011frulayabildi\u011fi ne de \u00e7\u00fcr\u00fctebildi\u011fi baz\u0131 teorik sorular ve sorunlar vard\u0131r. Ancak bug\u00fcn\u00fcn prati\u011finin cevap veremedi\u011fi sorunlara, gelecekteki baz\u0131 pratikler kesinlikle yan\u0131t vermeyi ba\u015faracakt\u0131r. Bir teorinin do\u011fru mu yoksa yanl\u0131\u015f m\u0131 oldu\u011fu nihai olarak son kertede pratikte s\u0131nanmal\u0131d\u0131r. Toplumsal pratik, do\u011fruyu yanl\u0131\u015ftan ay\u0131rt etmemizi sa\u011flayan \u00f6l\u00e7\u00fctt\u00fcr, denek ta\u015f\u0131d\u0131r. Yaln\u0131zca toplumsal pratik idealizmi, agnostisizmi ve her t\u00fcrl\u00fc hatal\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnceleri tamamen par\u00e7alayabilir. Sadece toplumsal pratik do\u011frunun g\u00fcc\u00fcn\u00fc ve otoritesini ortaya koyabilir; \u00e7\u00fcnk\u00fc sadece pratik bize teorimizi nesnel olarak var olan \u015feylere kar\u015f\u0131 do\u011frulama ve teorimizin nesnel olarak var olan \u015feylerin \u00f6z\u00fcne uygun olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirleme imk\u00e2n\u0131 verir.<\/p>\n\n\n\n

 Ba\u015fkan Mao \u015f\u00f6yle yaz\u0131yor: \u201cTek bir hakikat vard\u0131r ve insan\u0131n o hakikate var\u0131p varmad\u0131\u011f\u0131, \u00f6znelci bir \u015fekilde b\u00f6b\u00fcrlenmeye ba\u011fl\u0131 de\u011fil, nesnel prati\u011fe ba\u011fl\u0131d\u0131r. Hakikatin biricik \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fc, milyonlarca insan\u0131n devrimci prati\u011fidir.\u201d[2]<\/strong><\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Ba\u015fkan Mao, burada bize ki\u015finin kendi reklam\u0131n\u0131 yapmas\u0131n\u0131n, bir ba\u015fl\u0131k \u00fczerine yap\u0131lan kapsaml\u0131 bir propagandan\u0131n, \u00e7ok say\u0131da insan\u0131n o fikri onaylamas\u0131n\u0131n ve kaba kuvvete dayanman\u0131n do\u011fruyu kan\u0131tlayamayaca\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemektedir. T\u00fcm nesnel maddi \u015feyler kendi i\u00e7lerinde evrensel ve tikel nitelikleri birlikte bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, insan\u0131n ge\u00e7mi\u015fteki pratiklerinin kan\u0131tlam\u0131\u015f oldu\u011fu hakikat bug\u00fcnk\u00fc ko\u015fullardaki do\u011frunun \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fc olarak kullan\u0131lamaz.<\/p>\n\n\n\n

Farkl\u0131 maddi \u015feyler ve verili maddi \u015feyin geli\u015fimindeki farkl\u0131 a\u015famalar, kendi tikel \u00e7eli\u015fmelerini bar\u0131nd\u0131r\u0131r. Her bilim dal\u0131n\u0131n kendi inceleme nesneleri vard\u0131r ve bilim bu farkl\u0131 nesneleri y\u00f6neten tikel yasalar\u0131 kavramaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Do\u011fru somuttur ve do\u011fru ara\u015ft\u0131rma nesnelerinin b\u00fct\u00fcnselli\u011finin (totality), \u00f6z\u00fcn\u00fcn ve yasall\u0131\u011f\u0131 i\u00e7inde geli\u015fen do\u011fas\u0131n\u0131n do\u011fru bir \u015fekilde yans\u0131t\u0131lmas\u0131ndan, kavranmas\u0131ndan olu\u015fur. Nesnel d\u00fcnyay\u0131 y\u00f6neten genel yasalarla ilgili olan bir \u00f6\u011freti, tikel ve somut teorileri do\u011frulamak i\u00e7in kullan\u0131lamaz, \u00e7\u00fcnk\u00fc evrensel do\u011fru her bir somut maddi \u015feyi y\u00f6neten \u00f6zel yasalar\u0131 vermez.<\/p>\n\n\n\n

Diyalektik materyalizm, do\u011fan\u0131n, toplumun ve d\u00fc\u015f\u00fcncenin en genel yasalar\u0131 ile ilgili olan bir bilimdir. Diyalektik materyalizm, nesnel \u015feyleri ara\u015ft\u0131rmam\u0131zda bize rehberlik eden d\u00fcnya g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc ve y\u00f6ntemdir. Ancak diyalektik materyalizm hi\u00e7bir anlamda bir do\u011frulama arac\u0131 de\u011fildir. Somut bir maddi \u015fey hakk\u0131ndaki do\u011fru veya hakikat, ba\u015fka bir somut maddi \u015fey hakk\u0131ndaki bir teoriyi do\u011frulayamaz, \u00e7\u00fcnk\u00fc t\u00fcm maddi \u015feyler tikel yasalar ile y\u00f6netilir.<\/p>\n\n\n\n

Riemann geometrisini do\u011frulamak i\u00e7in d\u00fczlem geometrisi kullan\u0131lamaz, zira bunlar\u0131n ara\u015ft\u0131rma nesneleri farkl\u0131d\u0131r. Kuantum mekani\u011finin do\u011frulu\u011funu s\u0131namak i\u00e7in Newton mekani\u011finin teorileri kullan\u0131lamaz, \u00e7\u00fcnk\u00fc ara\u015ft\u0131rma alanlar\u0131 ayn\u0131 de\u011fildir. Do\u011fa bilimleri ile \u00f6zde\u015f olmasa da \u00e7e\u015fitli farkl\u0131 sosyal bilimlerin do\u011frular\u0131 i\u00e7in de benzer \u015feyi s\u00f6yleyebiliriz, bir sosyal bilimin teorisi t\u00fcm do\u011frular\u0131 i\u00e7ermez.  <\/p>\n\n\n\n

\u00d6rne\u011fin, sald\u0131r\u0131ya ve zulme maruz kalan \u00fclkelerin i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 i\u00e7in anavatan\u0131n savunulmas\u0131 do\u011frudur. \u00d6te yandan, sald\u0131rgan bir emperyalist \u00fclkenin i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 i\u00e7in do\u011fru olan, i\u015f\u00e7ilerin anavatan\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 tezidir. Bu iki tezden birini di\u011ferini do\u011frulamak i\u00e7in kullanmak imkans\u0131zd\u0131r, \u00e7\u00fcnk\u00fc pratikte s\u0131nanmalar\u0131 gerekir. G\u00fcn\u00fcm\u00fcz d\u00fcnyas\u0131nda proletarya devriminin \u00f6nce tek bir \u00fclkede zafere ula\u015fabilece\u011fi y\u00f6n\u00fcndeki Marksist yarg\u0131 iki a\u00e7\u0131dan do\u011frudur: birincisi kapitalist \u00fclkelerin birbirleriyle rekabet etti\u011fi bir d\u00f6nem i\u00e7inde bulundu\u011fumuz a\u00e7\u0131s\u0131ndan do\u011frudur ve ikincisi emperyalizm ve proleter devrimler \u00e7a\u011f\u0131 i\u00e7inde bulundu\u011fumuz i\u00e7in do\u011frudur.<\/p>\n\n\n\n

Ko\u015fullar farkl\u0131 oldu\u011funda ve yarg\u0131lar da farkl\u0131 olmal\u0131d\u0131r. Birinci yarg\u0131, ikinci yarg\u0131y\u0131 do\u011frulamak i\u00e7in kullan\u0131lamaz. Pratik her ikisini ayr\u0131 ayr\u0131 do\u011frulamal\u0131d\u0131r. Ekim Devrimi’nin zaferi b\u00fcy\u00fck \u015fehirlerde silahl\u0131 ayaklanmalar yoluyla elde edilmi\u015fti ve \u00c7in’deki oport\u00fcnistler bu do\u011fruya dayanarak \u00c7in’de de b\u00fcy\u00fck \u015fehirlerde silahl\u0131 ayaklanmalar ger\u00e7ekle\u015ftirmemiz gerekti\u011fini savundular. Sonu\u00e7 hep yenilgi oldu. Birinci yarg\u0131 ikinci yarg\u0131y\u0131 do\u011frulam\u0131yordu. Bu sorunun cevab\u0131 ancak pratikte bulunabilirdi.<\/p>\n\n\n\n

Maddi \u015feyler geli\u015fim ve de\u011fi\u015fim ge\u00e7irir ve bu \u015feylerin do\u011fas\u0131 de\u011fi\u015fti\u011finde, teori de buna uygun olarak de\u011fi\u015fmelidir. Her \u015fey zamana, mek\u00e2na ve ko\u015fullara ba\u011fl\u0131 oldu\u011fundan, ge\u00e7mi\u015fteki baz\u0131 bilimsel yarg\u0131lar bug\u00fcnk\u00fc yarg\u0131lar\u0131 do\u011frulamada yetmezlik g\u00f6sterecektir.<\/p>\n\n\n\n

Teorinin alan\u0131 i\u00e7inde kald\u0131klar\u0131 i\u00e7in \u00e7e\u015fitli bilimsel ilkeler hakikatin, do\u011frunun \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fc de\u011fildir, bu nedenle ilkeler bir teorinin nesnel olarak var olan nesnelerle ve bir teorinin u\u011fra\u015ft\u0131\u011f\u0131 nesnelerle uyumlu olup olmad\u0131\u011f\u0131 sorusuna yan\u0131t veremezler.<\/p>\n\n\n\n

Bilimsel ilkeleri do\u011frunun \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fc olarak kullan\u0131labilece\u011fini iddia etmek, basit\u00e7e, t\u00fcm maddi \u015feyler hakk\u0131ndaki do\u011frunun halihaz\u0131rda bildi\u011fimiz bilimsel ilkeler i\u00e7inde halihaz\u0131rda var oldu\u011funu iddia etmektir ki, bu metafizik d\u00fc\u015f\u00fcncedir. Bu iddia, prati\u011fin \u00f6l\u00e7\u00fct olarak kullan\u0131lmas\u0131n\u0131n \u201c\u00e7a\u011f d\u0131\u015f\u0131\u201d oldu\u011funu iddia etmek demektir ve bizi sadece idealizme g\u00f6t\u00fcr\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n

Ba\u015fkan Mao \u015f\u00f6yle diyor: \u201cTeoriyle pratik birle\u015ftirilmelidir. Teori ile prati\u011fin birle\u015ftirilmesi Marksizmin temel ilkelerinden biridir. Diyalektik materyalizme g\u00f6re, d\u00fc\u015f\u00fcnce, nesnel ger\u00e7e\u011fi yans\u0131tmal\u0131d\u0131r, d\u00fc\u015f\u00fcnce ancak ve ancak nesnel pratik taraf\u0131ndan s\u0131nan\u0131p do\u011fruland\u0131ktan sonra do\u011fru, hakikat olarak kabul edilmelidir, aksi takdirde kabul edilemez.”[3]<\/a><\/p>\n\n\n\n

Do\u011fa bilimlerinde oldu\u011fu gibi sosyal bilimlerde de teorilerin do\u011fru ve bilimsel say\u0131labilmesi i\u00e7in pratikte do\u011frulanmas\u0131 gerekir. E\u011fer do\u011frulanmazlarsa, do\u011fru say\u0131lmazlar. Do\u011fa bilimlerinden bir \u00f6rnek vermek gerekirse, Kopernik’in g\u00fcne\u015f sistemi teorisi \u00fc\u00e7 y\u00fczy\u0131l boyunca sadece bir t\u00fcr hipotez niteli\u011findeydi. Kopernik’in hipotezi onlarca hipotezden biriydi. Kopernik’in bu hipotezinin y\u00fczde 99, y\u00fczde 99,9 veya y\u00fczde 99,99 oran\u0131nda ge\u00e7erli olmas\u0131na dayanarak, insanlar bu hipotezin do\u011fru oldu\u011funu g\u00fcvenle varsaym\u0131\u015flard\u0131r. Fakat pratikte kan\u0131tlanana kadar bu sadece bir hipotezdi ve do\u011fru\/hakikat de\u011fildi.<\/p>\n\n\n\n

Leverrier bu hipotezden yola \u00e7\u0131karak hen\u00fcz ke\u015ffedilmemi\u015f ba\u015fka bir gezegenin kesin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 hesaplamakla kalmay\u0131p, ayn\u0131 zamanda bu gezegenin konumunu da hesaplad\u0131\u011f\u0131nda ve 1846’da Galle Nept\u00fcn gezegenini ger\u00e7ekten ke\u015ffetti\u011finde, ancak ve ancak o zaman Kopernik’in g\u00fcne\u015f sistemi teorisi hakikat olarak do\u011frulanm\u0131\u015f oldu.<\/p>\n\n\n\n

Do\u011fa bilimlerinin hakikati, pratik i\u00e7inde kan\u0131tlamaya tabidir. O halde Marksizm de pratikte do\u011frulamaya tabi tutulmal\u0131 m\u0131d\u0131r? Marksizm de benzer \u015fekilde geni\u015f kitleler taraf\u0131ndan, milyonlar taraf\u0131ndan pratikte s\u0131nanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Ba\u015fkan Mao \u015f\u00f6yle der: \u201cMarksizm-Leninizmi do\u011fru kabul etmemizin nedeni, sadece Marx, Engels, Lenin ve Stalin taraf\u0131ndan bilimsel olarak form\u00fcle edildi\u011fi zaman do\u011fru say\u0131lmas\u0131 de\u011fil ayn\u0131 zamanda daha sonraki devrimci s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesinin ve ulusal devrimci m\u00fccadelenin prati\u011fi i\u00e7inde do\u011frulanm\u0131\u015f olmas\u0131d\u0131r: Diyalektik materyalizm evrensel olarak do\u011frudur, \u00e7\u00fcnk\u00fc prati\u011fin i\u00e7inde olan hi\u00e7bir kimse diyalektik materyalizmin etki alan\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda kalamaz.\u201d[4]<\/a><\/p>\n\n\n\n

Marksizm yaln\u0131zca kendisini \u00f6yle \u201cilan etti\u011fi\u201d i\u00e7in do\u011fru de\u011fildir. Ba\u015flang\u0131\u00e7ta, Marksizm i\u015f\u00e7i hareketi i\u00e7inde yaln\u0131zca bir fraksiyonu temsil ediyordu ve ne g\u00fcc\u00fc ne de etkisi vard\u0131. Hatta ilk zamanlarda neredeyse hi\u00e7 \u00fcne sahip de\u011fildir. Gericiler onu ku\u015fatm\u0131\u015ft\u0131, burjuvazinin akademisyenleri ona kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131 ve di\u011fer sosyalist ak\u0131mlar da ona h\u00fcc\u00fcm etmi\u015fti.<\/p>\n\n\n\n

Fakat, uzun bir d\u00f6nemde \u00fc\u00e7 d\u00fczeydeki devrimci pratik boyunca [s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesinde, \u00fcretim prati\u011finde ve bilimsel deneyler prati\u011fi i\u00e7inde] Marksizmin do\u011fru oldu\u011fu kan\u0131tland\u0131 ve sonunda Marksizm uluslararas\u0131 kom\u00fcnist hareketin yol g\u00f6sterici ideolojisi haline geldi.  <\/p>\n\n\n\n

Yirminci y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015f\u0131nda \u0130kinci Enternasyonal’in en \u00f6nde gelen ismi Kautsky’ydi. Leninistler az\u0131nl\u0131ktayd\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Ancak Ekim Devrimi ve \u00e7e\u015fitli \u00fclkelerdeki proleter devrimler prati\u011fi Leninizmin do\u011fru oldu\u011funu kan\u0131tlad\u0131\u011f\u0131nda, bu pratikler \u0130kinci Enternasyonal revizyonizminin sonunu getirdi. Ge\u00e7ti\u011fimiz on y\u0131llar boyunca \u00c7in devriminin prati\u011fi Mao Zedung D\u00fc\u015f\u00fcncesi\u2019nin do\u011fru oldu\u011funu kan\u0131tlam\u0131\u015f ve Partimiz i\u00e7indeki burjuva teorilerini ve oport\u00fcnizmi parampar\u00e7a etmi\u015ftir. Tarih bize Marksizmin geli\u015fimi s\u0131ras\u0131nda ortaya \u00e7\u0131kan her bir yeni d\u00fc\u015f\u00fcncenin, her bir yeni yarg\u0131n\u0131n ve her bir yeni bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n do\u011fru konumuna y\u00fckselmesi i\u00e7in \u00f6ncelikle toplumsal pratik i\u00e7inde kan\u0131tlanmas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6ylemektedir. Bu kay\u0131ts\u0131z \u015farts\u0131z b\u00f6yledir. Ge\u00e7mi\u015fte de b\u00f6yleydi, \u015fimdi de b\u00f6yledir ve gelecekte de b\u00f6yle olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

B\u00f6l\u00fcm 2<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Marksizmin kurucu \u00f6nc\u00fcleri prati\u011fi do\u011frulu\u011fun \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fc olarak ortaya koymu\u015flar ve dahas\u0131 bilin\u00e7li olarak kendi teorilerini s\u0131namak, geli\u015ftirmek ve belirli yarg\u0131lar\u0131 tekrar g\u00f6zden ge\u00e7irmek i\u00e7in pratik \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fcn\u00fc kullanmay\u0131 savunmu\u015flard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Marksizmin geli\u015fim tarihi, teoriyi pratikten t\u00fcretmenin, teoriyi pratikte s\u0131naman\u0131n ve teoriyi prati\u011fe rehberlik etmek i\u00e7in kullanman\u0131n tarihidir.  \u015eimdi Marx ve Engels’in toplumsal pratik temelinde Kom\u00fcnist Manifesto’yu nas\u0131l s\u0131nad\u0131klar\u0131na bir g\u00f6z atal\u0131m. 1848’de yay\u0131nlanmas\u0131ndan sonra, k\u0131rk be\u015f y\u0131l boyunca Manifesto’yu s\u00fcrekli olarak pratik i\u00e7inde s\u0131namaya tabi tuttular. Kom\u00fcnist Manifesto’ya yazd\u0131klar\u0131 daha sonraki yedi yeni \u00f6ns\u00f6z bunu canl\u0131 bir \u015fekilde g\u00f6stermektedir.<\/p>\n\n\n\n

1872’de Marx ve Engels Almanca bask\u0131n\u0131n \u00f6ns\u00f6z\u00fcnde \u015funlar\u0131 belirtmi\u015flerdir:<\/p>\n\n\n\n

\u201cSon yirmi be\u015f y\u0131l i\u00e7inde durumlar ne kadar de\u011fi\u015fmi\u015f olursa olsun, bu Manifesto’da ortaya konan genel ilkeler bug\u00fcn de her zaman oldu\u011fu gibi do\u011frudur.\u201d[5]<\/a><\/p>\n\n\n\n

Bu yarg\u0131, yirmi be\u015f y\u0131ll\u0131k pratik s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesine dayanan bir sonu\u00e7tu. Kom\u00fcnist Manifesto’nun uluslararas\u0131 kom\u00fcnist hareketin geli\u015fimi temelinde yaz\u0131lan yedi yeni \u201c\u00d6ns\u00f6z\u00fcnde\u201d, bir dizi yeni deneyim teorik d\u00fczeye y\u00fckseltilmi\u015ftir. \u00d6zellikle proleter devrimin prati\u011fi ve yeni olgusal veriler temelinde, baz\u0131 spesifik yarg\u0131lar\u0131 g\u00f6zden ge\u00e7irmi\u015flerdir. \u0130\u015fte bir \u00f6rnek: Manifesto’nun birinci b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn ilk c\u00fcmlesi \u015f\u00f6yledir: \u201c\u015eimdiye kadar var olan t\u00fcm toplumlar\u0131n tarihi, s\u0131n\u0131f m\u00fccadelelerinin tarihidir.\u201d<\/p>\n\n\n\n

Manifesto’nun 1888 tarihli \u0130ngilizce bask\u0131s\u0131na Engels \u015f\u00f6yle bir a\u00e7\u0131klay\u0131c\u0131 not eklemi\u015fti:<\/p>\n\n\n\n

\u2018\u2018\u015eimdi yaz\u0131l\u0131 tarih demek gerekiyor.  1847’de, toplumun tarih-\u00f6ncesi \u00e7a\u011flar\u0131, yani yaz\u0131ya kaydedilmi\u015f tarih-\u00f6ncesinde var olan toplumsal \u00f6rg\u00fctlenme hen\u00fcz tamam\u0131yla bilinmiyordu.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

O tarihten bu yana, Haxthausen, Rusya’da, ortakla\u015fa toprak m\u00fclkiyetini ke\u015ffetti. Maurer bunun, tarihte b\u00fct\u00fcn Cermen \u0131rklar\u0131n\u0131n geldikleri toplumsal temel oldu\u011funu kan\u0131tlad\u0131 ve giderek k\u00f6y topluluklar\u0131n\u0131n [Almanca bask\u0131larda \u201cortak toprak m\u00fclkiyetine dayanan k\u00f6y topluluklar\u0131n\u0131n\u201d deniliyor. -\u00e7.] Hindistan’dan \u0130rlanda’ya kadar her yerde toplumun ilkel bi\u00e7imi olduklar\u0131 g\u00f6r\u00fcld\u00fc. Bu ilkel kom\u00fcnist toplumun i\u00e7 \u00f6rg\u00fctlenmesi tipik bi\u00e7imiyle Morgan’in gens’in ger\u00e7ek niteli\u011fini ve a\u015firet ile olan ili\u015fkisini ortaya koyan b\u00fcy\u00fck ke\u015ffiyle a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kt\u0131.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Bu ilkel topluluklar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcl\u00fcp da\u011f\u0131lmalar\u0131yla, toplumun ayr\u0131 ayr\u0131 ve nihayet uzla\u015fmaz \u00e7eli\u015fme i\u00e7inde s\u0131n\u0131flar olarak farkl\u0131la\u015fmas\u0131 ba\u015flar. Ben bu \u00e7\u00f6z\u00fcl\u00fcp da\u011f\u0131lma s\u00fcrecini 1886’da Ailenin \u00d6zel M\u00fclk\u0131yetin ve Devletin K\u00f6keni adl\u0131 kitab\u0131mda i\u015flemeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m. (2. bask\u0131, Stuttgart 1886)[6]<\/strong><\/a><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Daha sonra Engels taraf\u0131ndan bir\u00e7ok kez a\u00e7\u0131klanan bu \u00f6nemli yeni yarg\u0131, bir milyon y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n s\u00fcren s\u0131n\u0131fs\u0131z toplumlar ile sadece binlerce y\u0131ll\u0131k tarihi olan s\u0131n\u0131fl\u0131 toplumlar aras\u0131nda ayr\u0131m yap\u0131yor ve s\u0131n\u0131flar\u0131n belirli tarihsel a\u015famalar\u0131n \u00fcr\u00fcn\u00fc olarak ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131kl\u0131yordu. Marx ve Engels’in Manifesto kar\u015f\u0131s\u0131ndaki bu tutumlar\u0131, kendi \u00f6\u011fretilerine ne kadar ciddiyetle yakla\u015ft\u0131klar\u0131n\u0131 g\u00f6steriyordu.<\/p>\n\n\n\n

Marx ve Engels, Manifesto’nun ilk yaz\u0131lm\u0131\u015f halinin m\u00fckemmel oldu\u011fu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde de\u011fillerdi ve Manifesto’yu hi\u00e7bir \u015fekilde \u201cmutlak do\u011fru\u201d olarak g\u00f6rm\u00fcyorlard\u0131. Ba\u015f\u0131ndan sonuna kadar kendi \u00f6\u011fretilerine diyalekti\u011fin duru\u015f noktas\u0131ndan yakla\u015ft\u0131lar ve kendi teorilerini pratikte s\u0131nad\u0131lar. Burjuva akademisyenler taraf\u0131ndan sunulan olgusal materyaller de dahil olmak \u00fczere, ba\u015fkalar\u0131n\u0131n bilimsel ba\u015far\u0131lar\u0131ndan b\u00fcy\u00fck bir al\u00e7akg\u00f6n\u00fcll\u00fcl\u00fckle yararland\u0131lar. Tamamen \u00f6nyarg\u0131s\u0131zd\u0131lar ve onlar\u0131n tutumlar\u0131 yaln\u0131zca prati\u011fe sayg\u0131, ger\u00e7eklere sayg\u0131 ve bilime sayg\u0131dan ibaretti.<\/p>\n\n\n\n

Marksizm her \u015feyden \u00f6nce bir bilimdir ve bu nedenle d\u00fcnyay\u0131 d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmek i\u00e7in proletaryan\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc bir ideolojik silah\u0131 olmay\u0131 ba\u015farm\u0131\u015ft\u0131r. Bilim, do\u011fruyu olgular\u0131n ard\u0131nda arama tutumunu benimser. Marksizm her t\u00fcrl\u00fc k\u00f6r\u00fc k\u00f6r\u00fcne ba\u011fl\u0131l\u0131k ve bat\u0131l inan\u00e7la tamamen uyumsuzdur. K\u00f6r\u00fc k\u00f6r\u00fcne ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131n ve bat\u0131l inan\u00e7lar\u0131n oldu\u011fu yerde bilim de yoktur, Marksizm de yoktur. Marksizm do\u011frunun \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fcn\u00fcn pratik oldu\u011funu vurgular ve bu g\u00f6r\u00fc\u015flerimizde pratik temelinde d\u00fczeltilecek hatalar olabilece\u011fini kabul eder. E\u011fer bizler g\u00f6r\u00fc\u015flerimizde hatalar olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131za inan\u0131rsak, asl\u0131nda pratik \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fcn\u00fc bir kenara b\u0131rakm\u0131\u015f\u0131z demektir.<\/p>\n\n\n\n

 Ba\u015fkan Mao’nun i\u015faret etti\u011fi gibi:<\/p>\n\n\n\n

\u2018\u2018\u0130nsan bilgisinin tarihi, bize, bir\u00e7ok teorinin do\u011frular\u0131n\u0131n tam olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bu eksikli\u011fin prati\u011fin s\u0131namalar\u0131 i\u00e7inde giderildi\u011fini \u00f6\u011fretiyor. Bir\u00e7ok teoride hatalar vard\u0131r ve bu hatalar ancak prati\u011fin s\u0131namas\u0131 i\u00e7inde d\u00fczeltilebilir. \u0130\u015fte bu y\u00fczdendir ki, do\u011frunun \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fc pratiktir.\u2019\u2019[7]<\/a><\/p>\n\n\n\n

Oport\u00fcnizmin niteli\u011fi, teori ve prati\u011fi b\u00f6lmesidir. Partimizin tarihinde bu durum Wang Ming, Lin Biao ve “D\u00f6rtl\u00fc \u00c7ete” (Wang-Zhang-Jiang-Yao) \u00f6rneklerinde \u00f6zellikle belirgindi. Bu gruplar asl\u0131nda Marksizme \u015fiddetle kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131karken, herkesten daha fazla i\u00e7i bo\u015f Marksist g\u00fcr\u00fclt\u00fc sarf etmi\u015flerdi.<\/p>\n\n\n\n

Teolog din adamlar\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a dini dogmalar\u0131n propagandas\u0131n\u0131 yaparlar; Wang Ming, Lin Biao ve \u201cD\u00f6rtl\u00fc \u00c7ete\u201d ise Marksist kisveye b\u00fcr\u00fcnerek bir t\u00fcr dini dogmatik propaganda yapt\u0131lar. Marksizmin pratikten beslendi\u011fini, Marksizmin pratikte s\u0131nanmas\u0131 ve pratik i\u00e7inde zenginle\u015ftirilip geli\u015ftirilmesi gerekti\u011fini reddettiler. Wang Ming hakikatin olgular\u0131n ard\u0131nda aramaya, inceleme ve ara\u015ft\u0131rmaya kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131; teori ve prati\u011fin diyalektik birli\u011fini reddetti ve baz\u0131 klasik Marksistlerden ald\u0131\u011f\u0131 al\u0131nt\u0131lar\u0131 kendi dogmalar\u0131na dayanak olarak kulland\u0131.<\/p>\n\n\n\n

 Ba\u015fkan Mao \u015fu s\u00f6zleriyle ne kadar do\u011fru bir noktaya parmak bas\u0131yor:<\/p>\n\n\n\n

\u201cYolda\u015flar\u0131m\u0131z, Marksizm-Leninizmi g\u00f6steri\u015f olsun diye ya da gizemli bir yan\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in de\u011fil, sadece ve sadece proletaryan\u0131n devrimci davas\u0131n\u0131 zafere g\u00f6t\u00fcren bilim oldu\u011fu i\u00e7in inceledi\u011fimizi kavramal\u0131d\u0131r. Bug\u00fcn bile, Marksist-Leninist eserlerden yap\u0131lan geli\u015fig\u00fczel al\u0131nt\u0131lar\u0131, bir kere elde edildi mi her hastal\u0131\u011f\u0131 kolayca iyile\u015ftirecek haz\u0131r re\u00e7eteler olarak g\u00f6ren bir\u00e7ok ki\u015fi vard\u0131r. Bunlar \u00e7ocuk\u00e7a bir cehalet i\u00e7indedir: onlar\u0131 ayd\u0131nlatmam\u0131z gerekir. Marksizm-Leninizmi dini bir dogma olarak kabul edenler, i\u015fte bu tip cahil ki\u015filerdir. Onlara a\u00e7\u0131k\u00e7a, \u2018sizin dogman\u0131z de\u011fersizdir\u2019 demeliyiz.\u2019\u2019[8]<\/a><\/p>\n\n\n\n

Wang Ming, yerli yersiz klasik Marksist yazarlardan ald\u0131\u011f\u0131 al\u0131nt\u0131lar\u0131 her derde deva ve dini bir dogma olarak kabul etti ve bu da devrimci \u00fcs b\u00f6lgelerinin y\u00fczde 90’\u0131n\u0131n ve biriktirdi\u011fimiz devrimci g\u00fc\u00e7lerimizin y\u00fczde 90’\u0131ndan fazlas\u0131n\u0131n kaybedilmesiyle sonu\u00e7land\u0131. \u00c7in devrimini alt\u0131ndan kalk\u0131lmas\u0131 zor bir duruma soktu. Wang Ming’in oport\u00fcnist \u00e7izgisi i\u015fte bu hatalar\u0131n a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131yla a\u015f\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n

 Wang Ming’den otuz y\u0131l sonra, Lin Biao’nun ba\u015f\u0131n\u0131 \u00e7ekti\u011fi Parti kar\u015f\u0131t\u0131 klik ve Wang-Zhang-Jiang-Yao \u201cD\u00f6rtl\u00fc \u00c7ete\u201d kli\u011fi Wang Ming’in yapt\u0131\u011f\u0131ndan daha da y\u00fczs\u00fczce hareket etti. Hain Lin Biao, do\u011fu\u015ftan gelen b\u00fcy\u00fck deha s\u00f6zde teorisini savundu ve Marksizm-Leninizm Mao Zedung D\u00fc\u015f\u00fcncesinin kayna\u011f\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7 d\u00fczlemdeki devrimci prati\u011fin i\u00e7inde bulundu\u011funu reddetti. \u201c[Ba\u015fkan Mao’nun] her c\u00fcmlesinin do\u011fru oldu\u011funu ve [Ba\u015fkan Mao’nun] tek bir c\u00fcmlesinin [ba\u015fkalar\u0131n\u0131n] on bin c\u00fcmlesine bedel oldu\u011funu\u201d iddia etti.  <\/p>\n\n\n\n

Ba\u015fkan Mao’nun verdi\u011fi talimatlar\u0131n pratikte s\u0131nanmas\u0131, zenginle\u015ftirilmesi ve geli\u015ftirilmesi gerekti\u011fini reddetti.  Pratik \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fcne kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131. Ba\u015fkan Mao, Lin Biao’nun bu idealizmini ve formel mant\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u015fiddetle mahk\u00fbm etti. Lin Biao kli\u011finin orta\u011f\u0131 \u201cD\u00f6rtl\u00fc \u00c7ete\u201d kli\u011fi de idealizmden yanayd\u0131. Diyalektik materyalizme ve tarihsel materyalizme kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131lg\u0131nca muhalefet ettiler ve pratik \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fcn\u00fc tamamen reddettiler. \u201cD\u00f6rtl\u00fc \u00c7ete\u201d kli\u011finin eleba\u015f\u0131lar\u0131ndan Yao Wenyuan \u201cvarl\u0131k birincil, d\u00fc\u015f\u00fcnce ikincildir; nesnel olan birincil, \u00f6znel olan ikincildir\u201d form\u00fcl\u00fcne sald\u0131rm\u0131\u015f ve bunu \u201cgerici metafizik\u201d olarak nitelendirmi\u015fti. Tinsel olan\u0131n \u00f6nceli\u011fini idealist bir \u015fekilde savunmu\u015f ve teorinin kayna\u011f\u0131n\u0131n pratikte oldu\u011funu ve teorinin pratikte s\u0131nanmas\u0131 gerekti\u011fini tamamen reddetmi\u015fti.<\/p>\n\n\n\n

Ayr\u0131ca, \u201cg\u00fczellik (estetik) kavram\u0131 yoksa, g\u00fczel olanla \u00e7irkin olan aras\u0131ndaki ayr\u0131m da yoktur\u201d gibi sa\u00e7ma bir iddiada bulunmu\u015f ve g\u00fczelin \u00e7irkinden ay\u0131rt edilmesi i\u00e7in temel al\u0131nmas\u0131 gereken \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fcn \u00f6znel bilin\u00e7 oldu\u011funu savunmu\u015ftur. D\u00f6rtl\u00fc \u00c7ete’nin \u00f6nde gelen \u00fcyelerinden Zhang Chunqiao bir toplant\u0131da a\u00e7\u0131k\u00e7a gerici olan \u201cbilgi-pratik-bilgi\u201d ve \u201cteori-pratik-teori\u201d form\u00fcllerini s\u00f6zde savunmu\u015ftu. Zhang Chunqiao, prati\u011fin teorinin temelini olu\u015fturdu\u011fu ger\u00e7e\u011fine daha da a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n

\u201cS\u00f6zde ampirizme kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmay\u0131 kilit sorun olarak g\u00f6rmek gerekti\u011fini\u201d savunan \u201cD\u00f6rtl\u00fc \u00c7ete\u201d, pratik deneyimin \u00f6nemli konumunu reddetti ve kadrolar\u0131n ve geni\u015f kitlelerin pratik deneyimini \u201ceskimi\u015f kal\u0131plar ve eski al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u201d olarak nitelendirerek karalad\u0131. K\u0131sacas\u0131, \u201cD\u00f6rtl\u00fc \u00c7ete\u201d, \u00f6znel idealizmi vaaz etti, prati\u011fi temel alan Marksist bilgi teorisine kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131 ve do\u011frunun belirlenmesinde pratik \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fcn\u00fc reddetti. \u00d6zellikle \u201cD\u00f6rtl\u00fc \u00c7ete\u201dde, gerici olan \u015fey, Mao Zedung D\u00fc\u015f\u00fcncesini ahlaks\u0131zca \u00e7arp\u0131tmalar\u0131 ve tahrif etmeleriydi; Ba\u015fkan Mao’nun bir s\u00f6z\u00fcn\u00fc oradan, bir s\u00f6z\u00fcn\u00fc buradan al\u0131p, bu al\u0131nt\u0131lar\u0131 Mao Zedung D\u00fc\u015f\u00fcncesi\u2019nin b\u00fct\u00fcnsel sisteminden ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak kendilerine dayanak olarak kullanmaya \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ve Mao Zedung D\u00fc\u015f\u00fcncesi\u2019nin b\u00fct\u00fcnsel sistemini bir kenara at\u0131p Mao Zedung\u2019dan belirli c\u00fcmleleri alarak bu c\u00fcmleleri dini bir dogma olarak sopa olarak insanlara sald\u0131rmalar\u0131 ve onlar\u0131 y\u0131ld\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131yd\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Marksizm-Leninizm ve Mao Zedung D\u00fc\u015f\u00fcncesi\u2019nin devrimin bilimi oldu\u011fu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde olanlar ile onu din benzeri bir dogma olarak kabul edenler aras\u0131nda temel bir fark vard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

\u201cD\u00f6rtl\u00fc \u00c7ete\u201d Marksizm-Leninizm ve Mao Zedung D\u00fc\u015f\u00fcncesi\u2019ni, Wang Ming’in Marksizm-Leninizmi din benzeri bir dogma olarak kabul etmesi gibi din benzeri bir dogma olarak kabul etmi\u015ftir. \u201cD\u00f6rtl\u00fc \u00c7ete\u201d pratik \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fcne s\u0131rt\u0131n\u0131 d\u00f6nm\u00fc\u015f ve \u201cg\u00fc\u00e7\/iktidar do\u011frudur\u201d ve \u201cbin kez tekrarlanan bir s\u00f6z do\u011frudur\u201d \u015feklinde fa\u015fist felsefeye k\u00f6r\u00fc k\u00f6r\u00fcne tap\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Kontrol ettikleri propaganda ayg\u0131t\u0131n\u0131 b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekte kar\u015f\u0131devrimci kamuoyu olu\u015fturmak i\u00e7in kullanm\u0131\u015flar, pratikte kan\u0131tlanm\u0131\u015f do\u011frular\u0131 revizyonizm olarak karalam\u0131\u015flar ve pratikte ba\u015far\u0131s\u0131z olmu\u015f g\u00f6r\u00fc\u015fleri ve \u015feyleri do\u011fru olarak \u00f6vm\u00fc\u015flerdi.<\/p>\n\n\n\n

D\u00f6rtl\u00fc \u00c7ete\u2019nin teorisyenleri, kurtulu\u015ftan sonraki on yedi y\u0131l boyunca y\u00fcr\u00fct\u00fclen sosyalist devrim ve sosyalist in\u015fan\u0131n b\u00fcy\u00fck prati\u011fini tamamen ink\u00e2r ettiler, \u00c7in Kom\u00fcnist Partisi’nin bizzat Ba\u015fkan Mao taraf\u0131ndan kurulmas\u0131ndan sonraki elli y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n s\u00fcre i\u00e7indeki b\u00fcy\u00fck prati\u011fini tamamen yok sayd\u0131lar. D\u00f6rtl\u00fc \u00c7ete\u2019nin teorisyenleri tarihi tahrif ettiler, her \u015feyle ilgili ger\u00e7ekleri ters y\u00fcz ettiler, uydurma su\u00e7lamalar yapt\u0131lar, dedikodular ve s\u00f6ylentiler yayd\u0131lar ve Ba\u015fbakan \u00c7u Enlay\u2019a ve di\u011fer k\u0131demli proleter devrimcilere ve yolda\u015flara eziyet ettiler.<\/p>\n\n\n\n

\u201cD\u00f6rtl\u00fc \u00c7ete\u201d i\u00e7in do\u011frunun \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fc, Parti ve devletin iktidar\u0131n\u0131 ele ge\u00e7irme h\u0131rslar\u0131yd\u0131.  Ancak, pratik \u00f6l\u00e7\u00fct\u00fc nesnel bir \u00f6l\u00e7\u00fctt\u00fcr ve geni\u015f halk kitlelerinin ve milyonlarca insan\u0131n prati\u011fi yaln\u0131zca hakikati do\u011frulamak i\u00e7in en g\u00fc\u00e7l\u00fc ara\u00e7 de\u011fil, ayn\u0131 zamanda revizyonizmin ve her t\u00fcrl\u00fc yanl\u0131\u015f\u0131n \u00f6l\u00fcm ferman\u0131n\u0131 ilan eden nihai otoritedir. Halk\u0131n y\u00fcz milyonlarca ferdinin devrimci prati\u011fi kar\u015f\u0131s\u0131nda, \u201cD\u00f6rtl\u00fc \u00c7ete\u201d\u2019nin kar\u015f\u0131devrimci revizyonizmi tamamen iflas etmi\u015f ve tarihin \u00e7\u00f6p y\u0131\u011f\u0131n\u0131na at\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Hu Fuming\u2019in makalesinin bu versiyonu Guangming Daily taraf\u0131ndan 14 Ocak 1978 tarihinde yay\u0131nlanm\u0131\u015ft\u0131r<\/strong><\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n

[1]<\/a> Lenin, Materyalizm ve Ampiryokritisizm, s. 134-135.<\/p>\n\n\n\n

[2]<\/a> Mao Zedung, “Yeni Demokrasi \u00dczerine”, Se\u00e7me Eserler, 2, (\u0130stanbul: Kaynak Yay\u0131nlar\u0131 1992), s.343.<\/p>\n\n\n\n

[3]<\/a> Mao Zedung, “Partinin Birli\u011fini Sa\u011flamla\u015ft\u0131ral\u0131m ve Partinin Geleneklerini \u0130leri G\u00f6t\u00fcrelim”, Se\u00e7me Eserler, 5, (\u0130stanbul: Kaynak Yay\u0131nlar\u0131 1993), s. 341.<\/p>\n\n\n\n

[4]<\/a> Mao Zedung , “Pratik \u00dczerine”, Se\u00e7me Eserler, 1, (\u0130stanbul: Kaynak Yay\u0131nlar\u0131 2000), s. 409.<\/p>\n\n\n\n

[5]<\/a> Kom\u00fcnist Manifesto<\/p>\n\n\n\n

[6]<\/a> Kom\u00fcnist Manifesto<\/p>\n\n\n\n

[7]<\/a> Mao Zedung, “Pratik \u00dczerine”, Se\u00e7me Eserler, 1, (\u0130stanbul: Kaynak Yay\u0131nlar\u0131 2000), s. 409.<\/p>\n\n\n\n

[8]<\/a> Mao Zedung, “Partinin \u00c7al\u0131\u015fma Tarz\u0131n\u0131 D\u00fczeltelim”, Se\u00e7me Eserler, 3, (\u0130stanbul: Kaynak Yay\u0131nlar\u0131 2012), s. 44.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Hu Fuming: Pratik Do\u011frunun Biricik \u00d6l\u00e7\u00fct\u00fcd\u00fcr 1978\u2019de Sosyalist \u00c7in\u2019i Sarsan Felsefi Makale \u00c7eviren: Ferdi Bekir, Kemal Okur T\u00fcrk\u00e7eye \u00c7evirenin Notu: Makalenin Tarihsel ve Politik Arka Plan\u0131 Mao Zedung\u2019un \u00f6l\u00fcm\u00fcnden sonra Mao\u2019nun \u201ctavsiyesi ile\u201d \u00c7in Kom\u00fcnist Partisi\u2019nin \u00f6nderli\u011fine getirilen Hua Guofeng, Mao Zedung\u2019un ya\u015fam\u0131n\u0131n ge\u00e7 d\u00f6neminde K\u00fclt\u00fcr Devrimi\u2019ni ba\u015flatarak ve sorunlar\u0131 ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f olmas\u0131na kar\u015f\u0131n onu […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[20,9,6],"tags":[],"class_list":["post-4629","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-arsiv","category-klasikler","category-sosyalist-ulkeler"],"blocksy_meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4629","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4629"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4629\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5977,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4629\/revisions\/5977"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4629"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4629"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4629"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}