{"id":5048,"date":"2025-01-24T08:28:41","date_gmt":"2025-01-24T08:28:41","guid":{"rendered":"https:\/\/marksizm.org.tr\/?p=5048"},"modified":"2025-11-04T19:13:03","modified_gmt":"2025-11-04T19:13:03","slug":"alman-demokratik-sosyalistleri-zor-soruya-cevap-vermeye-calisiyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/marksizm.org.tr\/?p=5048","title":{"rendered":"Alman Demokratik Sosyalistleri Zor Soruya Cevap Vermeye \u00c7al\u0131\u015f\u0131yor:"},"content":{"rendered":"\n

Alman Demokratik Sosyalistleri Zor Soruya Cevap Vermeye \u00c7al\u0131\u015f\u0131yor:<\/strong><\/h1>\n\n\n\n

\u00c7in Konusunda Kendimizi Nas\u0131l Konumland\u0131rmal\u0131y\u0131z?<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

Alman Demokratik Sosyalistleri: \u00c7in Dahil D\u00fcnyada Otoriter Kapitalizm Geli\u015fiyor<\/strong><\/h2>\n\n\n\n

\u00c7eviren: Ferdi Bekir<\/h2>\n\n\n\n

Almanya’daki Sol Parti’nin demokratik sosyalist liderleri Daniel Fuchs, Ingar Solty ve Jan Turowski \u00c7in’e kar\u015f\u0131 tutumu tart\u0131\u015f\u0131yor\u2026 <\/strong><\/p>\n\n\n\n

Aral\u0131k 2020<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\"\"
Avrupa Sol Partisi’nin Teorisyenleri: Marx, Luxemburg, Poulantzas<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

\u00c7in ile ili\u015fkiler konusundaki tart\u0131\u015fmada, solda uzla\u015fmaz g\u00f6r\u00fcnen iki pozisyon var.<\/p>\n\n\n\n

Biri \u201c\u00c7ine \u00f6zg\u00fc bir sosyalizm\u201d, di\u011feri ise otoriter bir devlet kapitalizmi g\u00f6r\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n

\u00c7in modeline ili\u015fkin daha farkl\u0131 bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131 nas\u0131l kazan\u0131labilir?<\/p>\n\n\n\n

\u00c7in’e sol bir perspektiften bakmay\u0131 bu kadar acil k\u0131lan nedir?<\/p>\n\n\n\n

INGAR:<\/strong> Bana g\u00f6re bunun \u00fc\u00e7 temel nedeni var: Birincisi, \u00c7in giderek artan bir \u015fekilde Bat\u0131’n\u0131n sald\u0131rganl\u0131\u011f\u0131n\u0131n oda\u011f\u0131 haline geliyor.<\/p>\n\n\n\n

Asl\u0131nda ABD ve \u00c7in aras\u0131ndaki \u00e7at\u0131\u015fma 21. y\u00fczy\u0131l\u0131 \u015fekillendirecek ve \u015fimdiden \u015fekillendiriyor.<\/p>\n\n\n\n

\u0130kincisi, sald\u0131r\u0131lar \u00f6zellikle devlet m\u00fcdahalecili\u011finin belirli bir bi\u00e7imini hedef al\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

\u00c7in’in ekonomi politikas\u0131 ABD ve AB taraf\u0131ndan \u201cyasad\u0131\u015f\u0131 devlet s\u00fcbvansiyonlar\u0131\u201d ve \u201csistemik bir rakip\u201d olarak damgalanmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

 \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc: AB yakla\u015fan iklim felaketine kar\u015f\u0131 m\u00fccadelede \u00f6ncelikle \u201cteknolojik iyimserli\u011fe\u201d ve neoliberal piyasa \u00e7\u00f6z\u00fcmlerine g\u00fcvenirken, Bat\u0131da solcu orta s\u0131n\u0131flar aras\u0131nda bile \u00c7in ekoloji konusunda bir\u00e7ok a\u00e7\u0131dan Bat\u0131’dan \u00fcst\u00fcn g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n

\u00c7in’in y\u00fcksek h\u0131zl\u0131 trenler, e-mobilite (\u00f6zellikle yerel toplu ta\u015f\u0131mada) ya da yenilenebilir enerjiler alan\u0131nda \u00f6nc\u00fc rol oynamas\u0131n\u0131n, \u201ceko-medeniyete\u201d do\u011fru olduk\u00e7a \u00e7eli\u015fkili bir yol izlemesinin \u00f6n ko\u015fulu, muazzam devlet kaynaklar\u0131n\u0131n kullan\u0131lmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Bat\u0131 bu nedenle bir yol ayr\u0131m\u0131nda.<\/p>\n\n\n\n

Bat\u0131, \u00c7in’in izledi\u011fi yolla sava\u015fmak m\u0131 yoksa onu taklit etmek mi istedi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnmeli.<\/p>\n\n\n\n

Uluslararas\u0131 sistemde bir g\u00fc\u00e7 olarak \u00c7in ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya gelmek, en az\u0131ndan solun her yerde mevcut olan demokrasi krizi, sosyal kriz ve iklim krizinden \u00e7\u0131k\u0131\u015f yollar\u0131 aramas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00e7ok \u00f6nemli bir stratejik \u00f6neme sahiptir.<\/p>\n\n\n\n

JAN:<\/strong> Tamamen kat\u0131l\u0131yorum: solun \u00c7in ile ili\u015fkisini kesinlikle netle\u015ftirmesi gerekiyor.<\/p>\n\n\n\n

\u00c7in son y\u0131llarda k\u00fcresel ekonominin merkezine yerle\u015fti.<\/p>\n\n\n\n

Dolay\u0131s\u0131yla \u015fu anda tarihsel bir alt\u00fcst olu\u015f durumunday\u0131z.<\/p>\n\n\n\n

Kapitalist d\u00fcnya sisteminin tek tek m\u00fcnferit b\u00f6lgeleri aras\u0131ndaki mek\u00e2nsal hiyerar\u015filer ve ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k ili\u015fkileri, dolay\u0131s\u0131yla da g\u00fc\u00e7 kaynaklar\u0131 temelden yeniden d\u00fczenlenmektedir.<\/p>\n\n\n\n

Elbette bu son derece \u00e7at\u0131\u015fmal\u0131 ve tart\u0131\u015fmal\u0131 bir sorudur zira nesiller boyunca ilk kez Bat\u0131’n\u0131n k\u00fcresel ekonomik, askeri ve siyasi hakimiyetine ciddi bir meydan okuma s\u00f6z konusudur.<\/p>\n\n\n\n

\u00c7in ile ili\u015fkilere \u00f6ncelikle sol ahlak\u00e7\u0131l\u0131k \u00fczerinden karar vermek faydal\u0131 de\u011fil.<\/p>\n\n\n\n

Elbette \u00c7in’de bir dizi kriz ve sosyal adaletsizlik, s\u00f6m\u00fcr\u00fc, ekolojik y\u0131k\u0131m vs. var. <\/p>\n\n\n\n

Ancak sol, \u00c7in ile ili\u015fkisini analitik olarak belirlemeli ve \u00e7eli\u015fkileri d\u00fcnya tarihi ve zaman\u0131m\u0131z\u0131n g\u00fc\u00e7 ili\u015fkileri arka plan\u0131nda anlamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Soru, mevcut sosyalist devletlerin kapitalist bir d\u00fcnya pazar\u0131nda hangi geli\u015fme se\u00e7eneklerine sahip oldu\u011fudur.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Bir yandan, \u00c7in’in kapitalist k\u00fcreselle\u015fmeye kendini dahil etmesi, bu \u00fclkenin modernle\u015fmesinin belirli a\u015famalar\u0131 atlamas\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131, \u00e7\u00fcnk\u00fc \u00c7in’in teknolojik ve sosyal yenilikleri kendisinin \u00fcretmesi gerekmiyordu.<\/p>\n\n\n\n

1.3 milyar insan a\u015f\u0131r\u0131 yoksulluktan kurtar\u0131ld\u0131, en az\u0131ndan birka\u00e7 y\u00fcz milyonu i\u00e7in Bat\u0131’dakilere olduk\u00e7a yak\u0131n ko\u015fullar yaratan ya\u015fam ko\u015fullar\u0131na y\u00fckseltildi.<\/p>\n\n\n\n

\u00d6te yandan, \u00c7in’deki k\u00fcresel kapitalist kalk\u0131nma mant\u0131\u011f\u0131, 1978’den \u00f6nce \u00c7in’de sosyalizmin izole bir bi\u00e7imde in\u015fas\u0131n\u0131n yerini alan yeni \u00e7eli\u015fkiler yaratt\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Soru:  Peki tart\u0131\u015fmadaki temel sorun \u201csol ahlak\u00e7\u0131l\u0131k hatas\u0131\u201d m\u0131?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Almanya’da \u00c7in’in geli\u015fimine tarihsel-materyalist bir perspektiften bakan \u00e7ok say\u0131da bilim insan\u0131 ve aktivist grup da var.<\/p>\n\n\n\n

\u00c7in’i 2020’de devlet kapitalizminin otoriter bir bi\u00e7imi olarak de\u011ferlendirmenin ahlak\u00e7\u0131l\u0131kla bir ilgisi yoktur, aksine bu tarihsel \u00f6nko\u015fullar\u0131, Mao d\u00f6neminin kurumsal ve ideolojik miras\u0131n\u0131 ve kapitalist d\u00fcnya pazar\u0131n\u0131n arac\u0131l\u0131k etti\u011fi k\u0131s\u0131tlamalar\u0131 de\u011ferlendirmek anlam\u0131na gelir. <\/p>\n\n\n\n

\u201c\u00c7in sosyalist mi yoksa kapitalist mi? ya da \u00c7in sosyalizm ile kapitalizm aras\u0131nda bir \u015fey mi?\u201d sorusuna ili\u015fkin tart\u0131\u015fma tarihsel ve ampirik olarak y\u00fcr\u00fct\u00fclmelidir. Aksi takdirde, deneyimler bu t\u00fcr tart\u0131\u015fmalar\u0131n ger\u00e7ek ara\u015ft\u0131rma nesnesine bakmak yerine, ilgili ki\u015filerin siyasi sosyalle\u015fmesi hakk\u0131nda daha fazla \u015fey s\u00f6yledi\u011fini g\u00f6stermektedir.<\/p>\n\n\n\n

Bana iki g\u00f6rev elzem g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor: Birincisi, \u00fcretim ve s\u0131n\u0131f ili\u015fkilerinin d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn\u00fcn tarihsel analizi ve bunlar\u0131n siyasete eklemlenmesi, ki bence \u00c7in’in siyasi sistemi monolitik bir parti-devletidir; bu \u00fc\u00e7 alan\u0131 analiz etmek gerekiyor.<\/p>\n\n\n\n

Ulus\u00f6tesi sermaye \u00e7\u0131karlar\u0131, \u00c7in\u2019deki farkl\u0131 sermaye fraksiyonlar\u0131 ve \u00c7in b\u00fcrokrasisinin baz\u0131 kesimlerindeki \u00e7eli\u015fmeler nas\u0131l kendini g\u00f6steriyor?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Xi d\u00f6neminde g\u00fc\u00e7 ili\u015fkileri ve y\u00f6netim teknikleri nas\u0131l de\u011fi\u015fti?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u201cDevlet m\u00fcdahalecili\u011fi yanl\u0131s\u0131\u201d veya \u2018stratejik kalk\u0131nma yanl\u0131s\u0131 ve kontroll\u00fc kalk\u0131nma yanl\u0131s\u0131\u2019 olman\u0131n \u00f6tesine ge\u00e7meli ve kendi kendimize \u015fu sorular\u0131 sormal\u0131y\u0131z:<\/p>\n\n\n\n

1990’larda sanayinin, sa\u011fl\u0131k hizmetlerinin ve konutlar\u0131n geni\u015f kapsaml\u0131 \u00f6zelle\u015ftirilmesi kar\u015f\u0131s\u0131nda m\u00fcdahaleler hangi somut rol\u00fc oynamaktad\u0131r?<\/p>\n\n\n\n

Tek tek politika alanlar\u0131nda devlet ve parti i\u00e7indeki farkl\u0131 d\u00fczey ve kesimlerin hedefleri nelerdir, hangi \u00e7\u0131karlar dikkate al\u0131nmakta ve hangileri dikkate al\u0131nmamaktad\u0131r?<\/p>\n\n\n\n

\u0130kinci olarak, \u00c7in’deki \u00e7e\u015fitli toplumsal m\u00fccadelelerle daha yak\u0131ndan ba\u011flant\u0131 kurmal\u0131y\u0131z.<\/p>\n\n\n\n

Bu da uluslararas\u0131 al\u0131\u015f-veri\u015f alanlar\u0131 gerektiriyor.<\/p>\n\n\n\n

Not: Rosa Luzemburg Vakf\u0131n\u0131n \u00c7in\u2019de Pekin\u2019de bir b\u00fcrosu bulunuyor.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u0130li\u015fkilerimiz ayn\u0131 zamanda Xi Jinping d\u00f6neminde bask\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve \u00c7in\u2019de ele\u015ftirel ara\u015ft\u0131rmalar\u0131n da muazzam \u00f6l\u00e7\u00fcde k\u0131s\u0131tland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterecektir – sadece son iki y\u0131lda y\u00fczlerce i\u015f\u00e7i, aktivist ve \u00f6\u011frenci polis taraf\u0131ndan g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nd\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Sadece ve sadece \u00c7in’deki rejime muhalif g\u00fc\u00e7lerle fikir al\u0131\u015fveri\u015finde bulunarak \u00c7in, ABD ve AB’nin b\u00fcy\u00fck g\u00fc\u00e7 bloklar\u0131 taraf\u0131ndan par\u00e7alanamayacak bir dayan\u0131\u015fma ruhu geli\u015ftirebiliriz.<\/p>\n\n\n\n

JAN:<\/strong> Ben asl\u0131nda \u00c7in hakk\u0131ndaki t\u00fcm ele\u015ftirel de\u011ferlendirmeleri genel bir ahlak\u00e7\u0131l\u0131k su\u00e7lamas\u0131yla reddetmeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131yorum.<\/p>\n\n\n\n

Fakat, sol i\u00e7i tart\u0131\u015fmalar genellikle, \u00e7eli\u015fkilerle dolu olan d\u00fcnyam\u0131zda ve g\u00fcce a\u00e7 olan bir d\u00fcnya sisteminde stratejik bir konum belirlemeyi zorla\u015ft\u0131ran bir \u201cs\u00f6zde do\u011fru-yanl\u0131\u015f kriterinden\u201d \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u015fekilde olumsuz etkileniyor.<\/p>\n\n\n\n

\u201c\u00c7in sosyalist mi, kapitalist mi yoksa ikisi aras\u0131nda bir \u015fey mi?\u201d tart\u0131\u015fmas\u0131 asl\u0131nda \u00e7o\u011fu zaman \u00e7\u0131kmaz bir sokakta son buluyor. \u00c7in’in kalk\u0131nma modeli bir\u00e7ok y\u00f6nden yayg\u0131n model ve fikirlerle \u00e7eli\u015fmektedir.<\/p>\n\n\n\n

Parti ve parti devletinin hi\u00e7 de yekpare olmad\u0131\u011f\u0131, farkl\u0131 \u00e7\u0131karlar\u0131n \u00e7e\u015fitli d\u00fczeylerde iktidar i\u00e7in yar\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131, \u00c7inli ve uluslararas\u0131 sermaye gruplar\u0131n\u0131n kaynaklar\u0131 g\u00fcvence alt\u0131na almaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 ve \u00c7in’de \u00e7e\u015fitli toplumsal m\u00fccadelelerin verildi\u011fi do\u011fru. Bu nedenle \u00c7in’in \u201creform ve a\u00e7\u0131l\u0131m politikas\u0131ndan\u201d bu yana ekonomik geli\u015fimi \u2019devletten daha fazla piyasaya\u201d do\u011fru d\u00fcz bir \u00e7izgi de\u011fil, farkl\u0131 deney ve d\u00fczeltme a\u015famalar\u0131, bir ileri bir geri zikzakl\u0131 bir rota olmu\u015ftur, \u00e7\u00fcnk\u00fc \u00c7in’deki farkl\u0131 \u00e7\u0131karlar ve gruplar ekonomik geli\u015fimin y\u00f6n\u00fc hakk\u0131nda her zaman tart\u0131\u015fm\u0131\u015flard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

 1990’larda Ba\u015fkan Jiang Zemin y\u00f6netiminde eski komuta ekonomisinin tasfiyesi ve \u201cDanwei\u201d sosyal sisteminin terk edilmesi a\u00e7\u0131k bir neoliberal y\u00f6nelime sahipken, 2000’lerde Hu Jintao liderli\u011finde ama\u00e7, ulusal \u00f6l\u00e7ekte sosyal sistemleri ve i\u015fg\u00fcc\u00fc piyasas\u0131 d\u00fczenlemelerini geni\u015fleterek \u00f6zelle\u015ftirme ve liberalle\u015fmenin a\u015f\u0131r\u0131 a\u015f\u0131r\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 dizginlemekti.<\/p>\n\n\n\n

Not: Danwei \u00c7al\u0131\u015fma birimleri, 1980 \u00f6ncesinde partinin refah ve istihdam politikas\u0131n\u0131 uygulaman\u0131n ba\u015fl\u0131ca y\u00f6ntemiydi. \u00c7al\u0131\u015fma birimi, \u201csosyalizmin \u00f6nemli bir \u00f6zelli\u011fi ve \u00c7in Devrimi ile kazan\u0131lan tarihi bir hak\u201d olan \u00f6m\u00fcr boyu istihdam ve kapsaml\u0131 sosyo-ekonomik refah sa\u011fl\u0131yordu.  Danwei’nin rol\u00fc k\u0131smen Sovyet kombina modelinden esinlenmi\u015fti.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Bug\u00fcn bile baz\u0131 gruplar daha fazla \u00f6zelle\u015ftirme i\u00e7in m\u00fccadele ederken, di\u011ferleri devlete ait \u015firketleri ve belediye kolektiflerini g\u00fc\u00e7lendirmek istiyor. Hatta parti i\u00e7inde \u00c7in’e kar\u015f\u0131 mevcut ticaret sava\u015f\u0131ndan memnun olan \u00e7\u0131kar gruplar\u0131 bile var; \u00e7\u00fcnk\u00fc b\u00f6yle bir ticaret sava\u015f\u0131 finansal sistemi a\u00e7may\u0131 ve liberalle\u015ftirmeyi m\u00fcmk\u00fcn k\u0131l\u0131yor gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor ki bunu isteyen i\u00e7 g\u00fc\u00e7ler bunu siyasi olarak kendi ba\u015flar\u0131na asla ba\u015faramazlard\u0131. K\u0131sacas\u0131: \u00c7in’in kalk\u0131nma modelinde kapitalist ve sosyalist unsurlar ve \u00e7\u0131kar farkl\u0131l\u0131klar\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz ve \u00c7in’in sosyalizme mi yoksa kapitalizme mi daha fazla geli\u015fece\u011fi hala a\u00e7\u0131k bir soru.<\/p>\n\n\n\n

Bug\u00fcn \u00c7in’de sosyalist bir ekonomik d\u00fczenden geriye ne kald\u0131?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

INGAR:<\/strong> Bana \u00f6yle geliyor ki \u00c7in’deki sosyalist ekonomik d\u00fczenin en \u00f6nemli dayanaklar\u0131, ilk olarak kolektif toprak m\u00fclkiyeti ve ikinci olarak da finansal sistemin liberalle\u015fmemi\u015f olmas\u0131, yani \u00c7in devletinin para ve faiz politikas\u0131 \u00fczerindeki kontrol\u00fcn\u00fc s\u00fcrd\u00fcrmesidir.<\/p>\n\n\n\n

Deng Xiaoping’in \u201cReform ve a\u00e7\u0131l\u0131m politikas\u0131n\u0131n\u201d sosyal refah devletinin geni\u015flemesiyle yumu\u015fat\u0131lan, ancak s\u00f6m\u00fcr\u00fcn\u00fcn hala devam etti\u011fi kapitalist s\u0131n\u0131f ili\u015fkileri yaratt\u0131\u011f\u0131 ve s\u00f6m\u00fcr\u00fcn\u00fcn etkilerinin servet e\u015fitsizli\u011finin daha uzun bir s\u00fcre boyunca artmas\u0131 \u015feklinde oldu\u011fu do\u011frudur.<\/p>\n\n\n\n

Deng Xiaoping o d\u00f6nemde \u201cbaz\u0131 insanlar\u0131n di\u011ferlerinden daha erken zengin olmas\u0131n\u0131n bir sorun olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131\u201d s\u00f6ylemi\u015fti. <\/p>\n\n\n\n

Baz\u0131 insanlar\u0131n ve baz\u0131 b\u00f6lgelerin di\u011ferlerinden daha erken zengin olmas\u0131, hem d\u00fcnya pazar\u0131na a\u00e7\u0131k eyaletlerde hem de \u00c7in Kom\u00fcnist Partisi’ni etkileyen s\u0131n\u0131f \u00e7\u0131karlar\u0131 yaratmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Xi Jinping y\u00f6netimindeki yolsuzlukla m\u00fccadelenin ve \u00c7in Kom\u00fcnist Partisi’ndeki tutuklama dalgas\u0131n\u0131n bu \u00e7eli\u015fkinin \u00fcstesinden gelip gelemeyece\u011fini ya da bu \u00e7eli\u015fkiyi daha da \u015fiddetlendirip \u015fiddetlendirmeyece\u011fini kestiremiyorum.<\/p>\n\n\n\n

Soru:  Singapur, Kore, Tayvan veya Japonya’dan bildi\u011fimiz devlet kapitalisti modellerle de benzerlikler var m\u0131?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

JAN:<\/strong> \u00c7in’in tarihin belli evrelerinde bu kalk\u0131nma modellerine b\u00fcy\u00fck benzerlik g\u00f6sterdi\u011fi tart\u0131\u015fmas\u0131zd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Ancak \u00c7in modelini \u201cdevlet kapitalizmi\u201d olarak adland\u0131rmak \u00e7ok basit bir yakla\u015f\u0131md\u0131r; \u00e7\u00fcnk\u00fc bu modelin kendine has \u00f6zelliklerini ve \u00e7ok \u00f6zel d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm potansiyelini g\u00f6z ard\u0131 etmektedir. Kapitalizm, \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n \u00f6zel m\u00fclkiyetine ve kendili\u011finden i\u015fleyen piyasa ili\u015fkilerine dayanan k\u00e2r odakl\u0131 meta \u00fcretimi ile karakterize edilir. Bir sonraki yat\u0131r\u0131m d\u00f6ng\u00fcs\u00fcn\u00fc belirleyen yaln\u0131zca kar oran\u0131d\u0131r ve bu kar aray\u0131\u015f\u0131 periyodik olarak ekonomik krizler yarat\u0131r. \u00c7in’in ekonomik modelinde ise \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n kamu m\u00fclkiyeti, arazi planlamas\u0131 ve devlet planlamas\u0131 hakim olmaya devam etmektedir ve krizler yoktur.<\/p>\n\n\n\n

Kamu iktisadi te\u015febb\u00fcsleri ekonominin \u201chakim kumanda tepelerini\u201d kontrol etmekte ve \u00f6zel te\u015febb\u00fcslerin karlar\u0131 ve piyasalar kapsay\u0131c\u0131 devlet planlamas\u0131 taraf\u0131ndan ekonomik olarak d\u00fczenlenmektedir. Elbette, son on y\u0131ld\u0131r azal\u0131yor olsa da sosyal e\u015fitsizlik artm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

INGAR:<\/strong> \u00c7in’in i\u00e7 durumuna bak\u0131\u015f\u0131 mevcut d\u00fcnya d\u00fczenine daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bir odaklanma ile birle\u015ftirmek istiyorum, \u00e7\u00fcnk\u00fc bu iki a\u00e7\u0131dan insan uygarl\u0131\u011f\u0131n\u0131n bir b\u00fct\u00fcn olarak hayatta ayakta kalmas\u0131na ili\u015fkin sorularla ilgilidir.<\/p>\n\n\n\n

Bunlardan ilki bar\u0131\u015f meselesidir.<\/p>\n\n\n\n

Tarihsel olarak, Anglo-Amerikan hegemonyas\u0131na meydan okuyan yeni bir ekonomik g\u00fcc\u00fcn – Almanya’n\u0131n – y\u00fckseli\u015fi, yakla\u015f\u0131k 100 milyon ki\u015finin \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fc iki d\u00fcnya sava\u015f\u0131yla sonu\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

1945’ten sonra ABD, bat\u0131daki i\u015fgal b\u00f6lgelerini, Japonya ve G\u00fcney Kore’yi \u201cimparatorlu\u011funa\u201d entegre etti.<\/p>\n\n\n\n

ABD bu entegrasyonu askeri, ekonomik, mali ve siyasi g\u00fcc\u00fc sayesinde ba\u015farm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Bug\u00fcn\u00fcn sorusu \u015fudur: \u00c7in’in y\u00fckseli\u015fi bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l bir \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015febilir mi? ABD buna nas\u0131l tepki verecek?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u00c7in devasa d\u00f6viz rezervlerine sahip ve IMF ya da D\u00fcnya Bankas\u0131 yap\u0131sal uyum programlar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla al\u0131\u015f\u0131lagelmi\u015f \u015fekilde Bat\u0131 egemenli\u011findeki d\u00fcnya ekonomik d\u00fczeninin kurallar\u0131na tabi tutulamaz.<\/p>\n\n\n\n

Japonya, G\u00fcney Kore ya da Federal Almanya Cumhuriyeti’nin aksine \u00c7in b\u00fcy\u00fck bir \u00fclkedir.<\/p>\n\n\n\n

Ayn\u0131 zamanda kendisini 250 y\u0131l boyunca Bat\u0131 s\u00f6m\u00fcrgecili\u011fi taraf\u0131ndan marjinalize edilmi\u015f ve itilip kak\u0131lm\u0131\u015f \u00f6nemli bir \u00fclke olarak g\u00f6ren egemen bir devlettir.<\/p>\n\n\n\n

Dolay\u0131s\u0131yla ABD askeri hakimiyeti, ABD’nin \u00c7in’i uluslararas\u0131 i\u015f b\u00f6l\u00fcm\u00fc hiyerar\u015fisinde ikincil bir konumda tutmak i\u00e7in kulland\u0131\u011f\u0131 son ya da en az\u0131ndan en \u00f6nemli g\u00fc\u00e7 kayna\u011f\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Ve ABD, Bat\u0131 Pasifik’teki askeri iki tarafl\u0131l\u0131\u011f\u0131, n\u00fckleer silah cephaneliklerinin modernizasyonu ve G\u00fcney \u00c7in Denizi’nde konu\u015flanmas\u0131yla bu askeri kayna\u011f\u0131 uzun zamand\u0131r \u00c7in\u2019e kar\u015f\u0131 bir tehdit olarak kullanmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Ben Hodges gibi ABD’li generaller, ABD’nin \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki 15 y\u0131l i\u00e7inde \u00c7in’e kar\u015f\u0131 b\u00fcy\u00fck bir sava\u015f a\u00e7aca\u011f\u0131n\u0131 varsaymaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Dolay\u0131s\u0131yla ger\u00e7ek bir sava\u015f tehlikesi s\u00f6z konusudur.<\/p>\n\n\n\n

\u0130kinci b\u00fcy\u00fck zorluk ise derinle\u015fen iklim felaketidir.<\/p>\n\n\n\n

Bunu kapitalizm \u00e7er\u00e7evesinde \u00e7\u00f6zmek m\u00fcmk\u00fcn olmayacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Ye\u015fil b\u00fcy\u00fcme bir kimera olmak zorundad\u0131r. (\u00c7in-Amerika i\u015fbirli\u011fi)<\/p>\n\n\n\n

Ge\u00e7mi\u015f tarihi deneyim, teknolojik yenilikler yoluyla emisyonlar\u0131n azalt\u0131lmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan elde edilen her \u015feyin, sistemin b\u00fcy\u00fcme ihtiyac\u0131 taraf\u0131ndan sadece etkisiz hale getirilmedi\u011fini, ayn\u0131 zamanda g\u00fc\u00e7lendirildi\u011fini g\u00f6stermi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

David Harvey’den al\u0131nt\u0131 yaparsam: Sorun sadece b\u00fcy\u00fcme oran\u0131 de\u011fil, b\u00fcy\u00fcmenin k\u00fctlesidir.<\/p>\n\n\n\n

Kabaca her \u00e7eyrek y\u00fczy\u0131lda bir b\u00fcy\u00fcme k\u00fctlesi ikiye katlan\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

Kaynaklar\u0131 sonlu ve s\u0131n\u0131rl\u0131 olan bir gezegende, sonsuz b\u00fcy\u00fcme intihar anlam\u0131na gelir.<\/p>\n\n\n\n

Ancak sorun ayn\u0131 zamanda sosyal kontrol\u00fc piyasaya b\u0131rakmam\u0131zd\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

K\u00fcresel otomobil end\u00fcstrisinde yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 30’luk yap\u0131sal bir a\u015f\u0131r\u0131 \u00fcretim fazlas\u0131 var.<\/p>\n\n\n\n

2007 y\u0131l\u0131nda k\u00fcresel bir mali kriz ya\u015fand\u0131 ve bat\u0131l\u0131 otomobil end\u00fcstrileri devlet taraf\u0131ndan hurdaya ay\u0131rma te\u015fvik primleriyle kurtar\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Bu b\u00fcy\u00fcme sorununun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc gelece\u011fe erteleniyor. E\u011fer karar\u0131 Alman otomobil end\u00fcstrisi \u015firketlerine verirsek, geni\u015flemeyi tercih edeceklerdir ve her \u015feyden \u00f6nce otomobil end\u00fcstrisi en b\u00fcy\u00fck orta s\u0131n\u0131fa sahip \u00fclkeye, yani \u00c7in’e gidecektir.<\/p>\n\n\n\n

Karar Bat\u0131 otomobil end\u00fcstrisine kalsa, \u00c7in’e \u201cAmerikan ya\u015fam tarz\u0131n\u0131\u201d satarlar.<\/p>\n\n\n\n

San\u0131r\u0131m hepimiz bunun h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde ya\u015fanabilir bir gezegen bulmam\u0131z ve uzay yolculu\u011fu milyarderlerin egemenli\u011findeyken Elon Musk’\u0131n bizi oraya g\u00f6t\u00fcrmesini ummam\u0131z gerekti\u011fi anlam\u0131na gelece\u011fi konusunda hemfikiriz. Piyasa-liberal toplumlar gelecek i\u00e7in \u00e7ok zay\u0131f bir konumda.<\/p>\n\n\n\n

\u00d6te yandan \u00c7in, iklim de\u011fi\u015fikli\u011fiyle m\u00fccadelede pek \u00e7ok a\u00e7\u0131dan Bat\u0131’n\u0131n \u00f6n\u00fcnde yer al\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

Mesele \u015fu: \u00c7in’de ya\u015famak isteyip istemedi\u011finizden ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak, \u00c7in’deki devlet m\u00fcdahalecili\u011fi, Bat\u0131daki neoliberal piyasa durumu nedeniyle \u015fu anda Bat\u0131’da ger\u00e7ekle\u015ftirilemeyen toplu ve otoban ve tren ula\u015f\u0131m ge\u00e7i\u015f projelerini m\u00fcmk\u00fcn k\u0131l\u0131yor. \u00c7in’de de \u00e7ok fazla \u00f6zel ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131k var, ancak ayn\u0131 zamanda saatte 650 kilometre h\u0131zla giden yeni \u00c7in Maglev trenleri ile Pekin ve \u015eangay aras\u0131nda trene binmek yak\u0131nda u\u00e7maktan daha tercih edilir olacak, burada Bat\u0131da ise bir\u00e7ok insan Berlin’den Stuttgart’a u\u00e7akla seyahat etmeye devam ediyor. Ayn\u0131 durum r\u00fczgar ve g\u00fcne\u015f enerjisine yap\u0131lan yat\u0131r\u0131mlar ya da elektrikle \u00e7al\u0131\u015fan yerel toplu ta\u015f\u0131ma ara\u00e7lar\u0131na ge\u00e7i\u015f i\u00e7in de ge\u00e7erlidir.<\/p>\n\n\n\n

D\u00fcnyadaki 425.000 elektrikli otob\u00fcs\u00fcn 421.000’i \u00c7in’de kullan\u0131l\u0131yor, ABD’de ise sadece 300 elektrikli otob\u00fcs var.<\/p>\n\n\n\n

\u00c7in’in t\u00fcm bu ba\u015far\u0131lar\u0131nda \u00e7eli\u015fkiler de yok de\u011fil.<\/p>\n\n\n\n

\u00c7in de n\u00fckleer ve k\u00f6m\u00fcr enerjisine g\u00fcvenmeye devam ediyor, ancak Bat\u0131’da iklim de\u011fi\u015fikli\u011fiyle m\u00fccadele konusunda ciddi olan herkes, \u00c7in’de g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz bu uzun vadeli sosyal planlama yetene\u011fini de edinmelidir. Bu, \u00c7in sistemini benimsememiz gerekti\u011fi anlam\u0131na gelmiyor.<\/p>\n\n\n\n

S\u00f6z konusu olan, y\u00fckselen s\u00fcper g\u00fc\u00e7 \u00c7in’i iklim de\u011fi\u015fikli\u011fiyle m\u00fccadelede bir akt\u00f6r olarak tan\u0131mak ve yeni bir So\u011fuk Sava\u015f y\u00f6n\u00fcndeki hakim e\u011filime kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmakt\u0131r, \u201cBar\u0131\u015f i\u00e7inde bir arada ya\u015famaya\u201d geri d\u00f6nen yeni bir \u00e7ok-tarafl\u0131l\u0131k gerekiyor ve iklim krizi, toplumsal kat\u0131l\u0131m gibi ortak sorun ve zorluklarla ba\u015fa \u00e7\u0131kman\u0131n farkl\u0131 yollar\u0131 oldu\u011fu temel varsay\u0131m\u0131na dayanan yeni bir \u00e7ok tarafl\u0131l\u0131k vizyonu i\u00e7in \u00e7aba g\u00f6stermeliyiz. \u00d6te yandan, \u00c7in’i dikkatsizce ve hatal\u0131 bir bi\u00e7imde \u201ck\u00fcresel otoriter\u201d kampa dahil eden herkes, dolayl\u0131 olarak \u00c7in devletinin bir m\u00fczakere orta\u011f\u0131 olmamas\u0131 gerekti\u011fini s\u00f6ylemi\u015f oluyor. Bu yanl\u0131\u015f tutum, Bat\u0131’n\u0131n ahlaki \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc tutumunu i\u00e7erir: burada Bat\u0131’da demokrasi var, \u00c7in’de otoriterlik var, burada iyi adamlar, orada k\u00f6t\u00fc adamlar var gibi.<\/p>\n\n\n\n

JAN:<\/strong> \u00c7in’deki devlet m\u00fcdahalecili\u011fi, uzun vadeli hedefler belirleyen, makro planlama yoluyla te\u015fvik sistemleri olu\u015fturan ve siyasi ve sosyal \u00f6\u011frenme ve deney mekanizmalar\u0131 geli\u015ftiren \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck bir stratejik kalk\u0131nma anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n par\u00e7as\u0131d\u0131r. T\u00fcm farkl\u0131l\u0131klara ra\u011fmen, \u00c7in’de kontroll\u00fc bir ekonomik b\u00fcy\u00fcme ve kalk\u0131nmaya duyulan ihtiya\u00e7 konusunda temel bir fikir birli\u011fi vard\u0131r. Bu ayn\u0131 zamanda sosyalist-ekolojik bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn de temel \u00f6n ko\u015fuludur. Bat\u0131’n\u0131n da b\u00f6yle bir temel uzla\u015f\u0131ya ihtiyac\u0131 var.<\/p>\n\n\n\n

Ancak en ge\u00e7 1980’lerdeki neoliberal d\u00f6n\u00fc\u015ften bu yana, Bat\u0131da b\u00f6yle bir fikir birli\u011fi bozuldu ve kalk\u0131nma \u00e7at\u0131\u015fan \u00e7\u0131karlar\u0131n bir sonucu haline geldi. Bu da 1970’ler ve 1980’lerden bu yana ekolojik yeniden yap\u0131lanmay\u0131 s\u00fcrekli olarak engelleyen \u015feydir.<\/p>\n\n\n\n

DANIEL:<\/strong> Sizler, \u00c7in’deki devlet m\u00fcdahalesi ve devletin kontrol d\u00fczeyinin (devlet) kapitalizmi kalk\u0131nma bi\u00e7imlerinden niteliksel bir farkl\u0131l\u0131k g\u00f6sterdi\u011fini savunuyorsunuz. Ancak ben bunun yanl\u0131\u015f ve yan\u0131lt\u0131c\u0131 oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. En ge\u00e7 1990’lardan bu yana \u00c7in’de kapitalist \u00fcretim ve s\u0131n\u0131f ili\u015fkilerinin hakim oldu\u011funu ve parti ile devletin karakterinin de \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde de\u011fi\u015fti\u011fini kabul etmek gerekir.<\/p>\n\n\n\n

Elbette, 1970’lerin sonunda \u00c7in’de otoriter devlet kapitalizmine do\u011fru geli\u015fme hi\u00e7bir \u015fekilde \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir de\u011fildi. \u201cReform ve d\u0131\u015fa a\u00e7\u0131lma\u201d s\u00fcreci kolay de\u011fildi ve parti i\u00e7inde buna kar\u015f\u0131 direnenler oldu.<\/p>\n\n\n\n

Ancak \u00c7in’de yap\u0131sal kapitalist d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm inkar edilemez. Son 40 y\u0131lda \u00c7in’de eme\u011fin metala\u015fmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde b\u00fcy\u00fck bir s\u00fcre\u00e7 ya\u015fand\u0131; \u00f6zel \u015firketler gayri safi yurti\u00e7i has\u0131lan\u0131n en b\u00fcy\u00fck pay\u0131n\u0131 \u00fcretiyor ve \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu \u00f6zel \u015firketlerde \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

\u00c7in’de hala Bat\u0131’ya k\u0131yasla nispeten y\u00fcksek oranda devlete ait \u015firket oldu\u011fu do\u011fru, ancak devlete ait \u015firketler de 1990’lar\u0131n ortalar\u0131ndan itibaren hisseli \u015firketlere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr ve bu \u015firketlerin amac\u0131 \u00c7in’de ve d\u00fcnya pazar\u0131nda kar odakl\u0131 rekabet ko\u015fullar\u0131 alt\u0131nda art\u0131 de\u011fere el koymakt\u0131r. Devlet m\u00fclkiyetindeki sekt\u00f6r\u00fcn reformu \u00c7in\u2019de yerli bir kapitalist s\u0131n\u0131f \u00fcretmi\u015f ve sermaye \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131n devlete ve partiye yerle\u015fmesini sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

\u00c7in devletinin son d\u00f6nemdeki sosyo-ekolojik reform \u00e7abalar\u0131nda, yenilenebilir enerjiler ve ‘ula\u015f\u0131m ge\u00e7i\u015fi’ alan\u0131ndaki ba\u015far\u0131lar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, en az\u0131ndan mobilite s\u00f6z konusu oldu\u011funda, \u201cAmerikan ya\u015fam tarz\u0131\u201d ya da \u201cemperyal ya\u015fam tarz\u0131 \u201dn\u0131n orta s\u0131n\u0131f\u0131n baz\u0131 kesimlerinde kesinlikle hakim oldu\u011fu da dikkate al\u0131nmal\u0131. Bunlar\u0131n t\u00fcm\u00fc, otomobil end\u00fcstrisine verilen devlet deste\u011fi ve yollar\u0131n ve otoyollar\u0131n geni\u015fletilmesi sayesinde ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir. Kolektif toprak m\u00fclkiyetinin Mao d\u00f6neminin \u00f6nemli bir miras\u0131 oldu\u011funa ve \u00c7in’deki kapitalizm t\u00fcr\u00fc i\u00e7in \u00f6nemli oldu\u011funa kat\u0131l\u0131yorum.<\/p>\n\n\n\n

Ancak bug\u00fcn arazi kullan\u0131m haklar\u0131n\u0131n ticareti var, b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli tar\u0131m \u015firketlerinde devlet destekli art\u0131\u015f yoluyla arazilerin dolayl\u0131 olarak metala\u015fmas\u0131 e\u011filimi var, dolay\u0131s\u0131yla k\u0131rsal s\u0131n\u0131f ili\u015fkilerinin d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcn\u00fc g\u00f6r\u00fcyoruz. Y\u00fcksek d\u00fczeydeki devlet m\u00fcdahalesi ve kontrol\u00fcne gelince, bunu do\u011fru g\u00f6rmek gerekir: <\/p>\n\n\n\n

Tarihte her yerde devletin g\u00fc\u00e7l\u00fc bir d\u00fczenleyici ve mali rol\u00fc, ba\u015far\u0131l\u0131 kapitalist modernle\u015fme s\u00fcre\u00e7lerinde kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bence \u00c7in ile di\u011fer kapitalist devletler aras\u0131ndaki fark niteliksel de\u011fil nicelikseldir. \u201cOtoriter devlet kapitalizmi\u201d teriminin beraberinde getirdi\u011fi tehlikeye i\u015faret etmemizin do\u011fru oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. Biz \u201cDemokratik Bat\u0131ya\u201d kar\u015f\u0131 \u2018otoriter Do\u011fu\u2019 tuza\u011f\u0131na d\u00fc\u015fmemeliyiz.<\/p>\n\n\n\n

Ancak bu tuza\u011fa d\u00fc\u015fmemek, b\u00fcy\u00fck medya ve bas\u0131n d\u00fcnyas\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde bu t\u00fcr \u201cDemokratik Bat\u0131ya\u201d kar\u015f\u0131 \u2018otoriter Do\u011fu\u2019 tuza\u011f\u0131 imajlar\u0131n te\u015fvik edildi\u011fi ve hakim oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde bu o kadar da kolay bir i\u015f de\u011fildir. \u00d6rne\u011fin son zamanlarda Hong Kong’dan gelen haberleri g\u00f6r\u00fcyoruz, farkl\u0131 tutum almam\u0131z zor.<\/p>\n\n\n\n

Ancak b\u00f6yle bir farkl\u0131 pozisyon almak bizi \u00c7in’de sol aktivistlere, bilim insanlar\u0131na ve sivil toplumun di\u011fer kesimlerine kar\u015f\u0131 giderek artan otoriter geli\u015fmeleri ele\u015ftirmekten al\u0131koymamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

 Ben \u00c7in\u2019deki t\u00fcm bu olaylar\u0131 otoriter kapitalizme do\u011fru k\u00fcresel e\u011filim ba\u011flam\u0131 i\u00e7inde g\u00f6r\u00fcyorum.<\/p>\n\n\n\n

Bizim i\u00e7in en \u00f6nemli g\u00f6rev, \u00c7in’deki toplumsal m\u00fccadeleler ve mevcut olan sol g\u00fc\u00e7lerle birle\u015fmektir.   Ancak ve ancak \u00c7in\u2019deki toplumsal m\u00fccadeleler ve mevcut sol g\u00fc\u00e7lerle al\u0131\u015fveri\u015fi ve kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 anlay\u0131\u015f\u0131 derinle\u015ftirirsek ve buradaki ve \u00c7in\u2019deki m\u00fccadeleleri birbiriyle ili\u015fkilendirirsek, otoriter ve militarist geli\u015fmelere hem ele\u015ftirel ve de dayan\u0131\u015fma temelli bir \u015fekilde kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kan bir duru\u015fa sahip olmam\u0131z m\u00fcmk\u00fcn olabilir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Alman Demokratik Sosyalistleri Zor Soruya Cevap Vermeye \u00c7al\u0131\u015f\u0131yor: \u00c7in Konusunda Kendimizi Nas\u0131l Konumland\u0131rmal\u0131y\u0131z? Alman Demokratik Sosyalistleri: \u00c7in Dahil D\u00fcnyada Otoriter Kapitalizm Geli\u015fiyor \u00c7eviren: Ferdi Bekir Almanya’daki Sol Parti’nin demokratik sosyalist liderleri Daniel Fuchs, Ingar Solty ve Jan Turowski \u00c7in’e kar\u015f\u0131 tutumu tart\u0131\u015f\u0131yor\u2026  Aral\u0131k 2020 \u00c7in ile ili\u015fkiler konusundaki tart\u0131\u015fmada, solda uzla\u015fmaz g\u00f6r\u00fcnen iki pozisyon var. […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[20,49,6],"tags":[],"class_list":["post-5048","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-arsiv","category-arsiv-tr","category-sosyalist-ulkeler"],"blocksy_meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5048","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5048"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5048\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5939,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5048\/revisions\/5939"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5048"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5048"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5048"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}