{"id":5186,"date":"2025-02-11T21:45:01","date_gmt":"2025-02-11T21:45:01","guid":{"rendered":"https:\/\/marksizm.org.tr\/?p=5186"},"modified":"2025-11-04T20:55:35","modified_gmt":"2025-11-04T20:55:35","slug":"lenin-ve-demokrasi-bati-dunyasi-akademisinden-leninin-demokrasi-teorisi-uzerine-parlak-bir-doktora-tezi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/marksizm.org.tr\/?p=5186","title":{"rendered":"Lenin ve Demokrasi: Bat\u0131 D\u00fcnyas\u0131 Akademisinden Lenin\u2019in Demokrasi Teorisi \u00dczerine Parlak Bir Doktora Tezi"},"content":{"rendered":"\n

Lenin ve Demokrasi: Bat\u0131 D\u00fcnyas\u0131 Akademisinden Lenin\u2019in Demokrasi Teorisi \u00dczerine Parlak Bir Doktora Tezi<\/strong><\/h1>\n\n\n\n

Joe Pateman<\/strong>, 2021 Haziran<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Politik Felsefe-  Nottingham \u00dcniversitesi, Politika ve Uluslararas\u0131 \u0130li\u015fkiler B\u00f6l\u00fcm\u00fc, Politik Bilimler Fak\u00fcltesi<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u00c7eviren: Ferdi Bekir, Talha Karabey<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Bu tez, Marksizm ve i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 m\u00fccadelesinin efsanevi lideri V. I. Lenin’in siyasi d\u00fc\u015f\u00fcncesinde demokrasinin anlam\u0131n\u0131 ve \u00f6nemini ayr\u0131nt\u0131l\u0131 ve sistematik bir \u015fekilde ana hatlar\u0131yla belirtmeyi ama\u00e7lam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Bu konuyu inceleyen bir\u00e7ok \u00e7al\u0131\u015fma olmas\u0131na ra\u011fmen, hi\u00e7biri kaynak materyalin gerektirdi\u011fi ayr\u0131nt\u0131 d\u00fczeyinde bunu yapmam\u0131\u015ft\u0131r. Bu tez, Lenin’in demokrasi \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n bug\u00fcne kadar yap\u0131lm\u0131\u015f olanlardan daha kapsaml\u0131 ve eksiksiz bir analizini \u00fcstlenerek bu g\u00f6revi yerine getirmeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Bunu yaparken, kaynak materyalin yeni bir okumas\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015f ve konu hakk\u0131ndaki ikincil literat\u00fcrle ilgilenmi\u015ftir. Birincil ama\u00e7, Lenin’in ‘hakl\u0131’ olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 sormaktan ziyade, asl\u0131nda ne s\u00f6yledi\u011fini tespit etmekti, ancak ilk soruyu yan\u0131tlarken ikinci sorudan tamamen ka\u00e7\u0131n\u0131lamazd\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Bu tez, Lenin’in demokratik bir teorisyen oldu\u011funu savunmu\u015ftur. Lenin, demokrasi kavram\u0131n\u0131n pratik ve teorik sorular\u0131n\u0131 ele\u015ftirmenlerinin fark etti\u011finden veya kabul etti\u011finden \u00e7ok daha ciddi bir \u015fekilde ele almaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Lenin demokrasiye dair tek bir anlay\u0131\u015f sunar. Ayn\u0131 anlay\u0131\u015f, konu hakk\u0131ndaki t\u00fcm a\u00e7\u0131klamalar\u0131n\u0131n temelini olu\u015fturur.<\/p>\n\n\n\n

Lenin, daha sonra terk etmek \u00fczere bir anlay\u0131\u015f geli\u015ftirmedi. Lenin’in a\u00e7\u0131klamalar\u0131 y\u0131llar i\u00e7inde dikkate de\u011fer bir tutarl\u0131l\u0131k g\u00f6sterir. Lenin ayr\u0131ca \u00f6zg\u00fcn, karma\u015f\u0131k ve n\u00fcansl\u0131 bir demokratik teori sunar.<\/p>\n\n\n\n

Lenin’in teorisi \u00f6zg\u00fcnd\u00fcr \u00e7\u00fcnk\u00fc Lenin, mevcut fikirleri yeni y\u00f6nlere do\u011fru geli\u015ftirirken ayn\u0131 zamanda birka\u00e7 yeni fikir sunar; karma\u015f\u0131kt\u0131r \u00e7\u00fcnk\u00fc demokratik kavramlar\u0131 y\u00fcksek d\u00fczeyde karma\u015f\u0131kl\u0131kla ele al\u0131r; ve d\u00fc\u015f\u00fcnceleri n\u00fcansl\u0131d\u0131r \u00e7\u00fcnk\u00fc Lenin genelle\u015ftirilmi\u015f ifadelerden ka\u00e7\u0131n\u0131r ve yarg\u0131lar\u0131 genellikle ko\u015fullarla nitelendirir. \u00d6zg\u00fcnl\u00fck, karma\u015f\u0131kl\u0131k ve n\u00fcans olmak \u00fczere bu \u00fc\u00e7 \u00f6zellik, Lenin’in demokrasi tart\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011funa n\u00fcfuz eder.<\/p>\n\n\n\n

Bu tezin birinci b\u00f6l\u00fcm\u00fc, Lenin’in demokrasiyi bir kavram olarak yorumlamas\u0131n\u0131 inceledi. \u0130lk b\u00f6l\u00fcm, Lenin’in demokrasiyi, herkesin kamu i\u015flerini organize etmeye kat\u0131labilece\u011fi bir siyasi sistem olan halk\u0131n y\u00f6netimi olarak tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 savundu. Ancak pratik uygulamas\u0131nda demokrasi bir s\u0131n\u0131f y\u00f6netimi bi\u00e7imi ve bir devlet bi\u00e7imidir. Bu, demokrasinin bir g\u00fc\u00e7 organ\u0131, egemen s\u0131n\u0131f\u0131n organ\u0131 oldu\u011fu anlam\u0131na gelir. Demokratik devlet, t\u00fcm s\u00f6m\u00fcren toplumlarda oldu\u011fu gibi s\u00f6m\u00fcren az\u0131nl\u0131\u011f\u0131n y\u00f6netimini veya sosyalist demokraside oldu\u011fu gibi s\u00f6m\u00fcr\u00fclen \u00e7o\u011funlu\u011fun y\u00f6netimini ifade edebilir.<\/p>\n\n\n\n

Demokrasinin evrimi ve kaderi devletin evrimine ve kaderine ba\u011fl\u0131d\u0131r. Tarihsel de\u011fi\u015fimleri devletin de\u011fi\u015fimlerine ba\u011fl\u0131d\u0131r. Tarih boyunca eski, kapitalist, sosyalist ve kom\u00fcnist demokrasiler olmu\u015ftur, olmaktad\u0131r ve olacakt\u0131r. Kom\u00fcnizm alt\u0131nda demokrasi, devletin yok olmas\u0131na neden olacak noktaya kadar tamamlan\u0131r. Ancak Lenin, demokratik s\u00fcre\u00e7lerin kom\u00fcnizm alt\u0131nda sona erdi\u011fi fikrini reddeder. Devletin bir bi\u00e7imi olan demokrasi ile demokratik y\u00f6netimin kurumsal prosed\u00fcrlerini ve bi\u00e7imlerini belirten demokratizm aras\u0131nda \u00f6nemli bir ayr\u0131m yapar. Demokrasinin aksine, demokratizm, toplumsal \u00f6rg\u00fctlerde i\u015fleyen demokratik y\u00f6netim bi\u00e7imlerini belirtmek i\u00e7in devlet d\u0131\u015f\u0131 alanlarda da mevcuttur.<\/p>\n\n\n\n

Lenin, kom\u00fcnizm alt\u0131nda, bast\u0131r\u0131lacak s\u0131n\u0131flar olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in demokratik devletin ortadan kalkaca\u011f\u0131n\u0131, ancak s\u0131radan insanlar\u0131n demokratik prosed\u00fcrleri kullanarak, kendi devlet d\u0131\u015f\u0131 \u00f6zy\u00f6netim organlar\u0131 arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla kararlar almaya devam etmesiyle demokrasinin ya\u015famaya devam edece\u011fini savunur.<\/p>\n\n\n\n

Bu nedenle, demokrasi halk\u0131n y\u00f6netimi anlam\u0131na gelse de, ayn\u0131 zamanda halk\u0131n y\u00f6netimiyle ba\u011fda\u015fmayan bir s\u0131n\u0131f y\u00f6netimi bi\u00e7imidir. Bu, demokrasinin temel \u00e7eli\u015fkisidir. Lenin, bir yandan demokrasiyi, di\u011fer yandan demokrasiyi birbirinden ay\u0131rarak demokratik teoriye \u00f6nemli bir katk\u0131da bulunmu\u015ftur. Birincisi bir h\u00fck\u00fcmet bi\u00e7imiyken, ikincisi bir devlet bi\u00e7imidir. Lenin, demokrasinin bir dizi tarihsel a\u015famadan ge\u00e7ti\u011fini savunurken, Marx’\u0131n ekonomik tarihe ili\u015fkin materyalist anlay\u0131\u015f\u0131na e\u015flik eden bir materyalist demokratik tarih anlay\u0131\u015f\u0131 sunar. Ancak, Lenin demokrasinin ilkel ve feodal bi\u00e7imlerine yeterince dikkat etmedi\u011finden, tarihsel tasla\u011f\u0131n\u0131 eksik b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131r. Lenin’in demokrasinin kom\u00fcnizm alt\u0131nda yok olaca\u011f\u0131 tezi de talihsiz bir ifadedir, \u00e7\u00fcnk\u00fc demokratik s\u00fcre\u00e7lerin kom\u00fcnizm alt\u0131nda sona erece\u011fi \u015feklinde yanl\u0131\u015f yorumlanabilir.<\/p>\n\n\n\n

Lenin demokrasiyi, toplumun ekonomik temelinin yans\u0131mas\u0131 ve ona ba\u011f\u0131ml\u0131 bir politik kategori olarak ele al\u0131r. Her demokrasi, belirli bir toplumdaki \u00fcretim ili\u015fkilerine hizmet eder. Demokrasi, burjuva toplumsal ko\u015fullar\u0131 alt\u0131nda s\u00f6m\u00fcren s\u0131n\u0131flar\u0131n egemenli\u011fini ifade etti\u011finde, bu, i\u015f\u00e7ilerin kurtulu\u015flar\u0131 i\u00e7in kullanmalar\u0131 gereken i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n m\u00fccadelesi i\u00e7in bir f\u0131rsat sa\u011flar. Ayr\u0131ca, ortaya \u00e7\u0131kan durumun sosyalist devrim i\u00e7in avantajl\u0131 bir ba\u015flang\u0131\u00e7 \u200b\u200bnoktas\u0131 olabilece\u011fi \u015fekilde demokrasiyi geni\u015fletmek i\u00e7in her t\u00fcrl\u00fc \u00e7abay\u0131 g\u00f6stermelidirler. Lenin, demokrasinin bir devlet bi\u00e7imi olarak halk\u0131n egemenli\u011fini ifade etti\u011fini savunur. Demokrasi, vaadi ger\u00e7ekle\u015fene kadar, sosyalist devrim i\u00e7in bir m\u00fccadele program\u0131 olarak \u015fekillenmelidir. Sosyalist devrim zafer kazand\u0131ktan sonra, demokrasi, emek\u00e7i halk\u0131n elinde, toplumsal kurtulu\u015flar\u0131 i\u00e7in kullan\u0131lacak bir ara\u00e7 haline gelir. Demokrasi ayn\u0131 zamanda sosyalizme ve sonra kom\u00fcnizme ula\u015fmak i\u00e7in toplumsal ili\u015fkilere s\u00fcrekli m\u00fcdahale anlam\u0131na da gelir. Lenin, demokrasinin politik bir kategori oldu\u011funu savunur.<\/p>\n\n\n\n

Bu nedenle, demokrasi her zaman politik e\u015fitlik ile toplumsal e\u015fitsizlik aras\u0131ndaki \u00e7eli\u015fkiyi yans\u0131t\u0131r. Demokrasi daima toplumsal ko\u015fullar\u0131n olgunla\u015fmam\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade eder, bunun sonucunda e\u015fitlik ancak k\u0131smen, yaln\u0131zca politik olarak ve yaln\u0131zca yasal olarak ger\u00e7ekle\u015ftirilebilir. Bu nedenle Lenin, demokrasinin i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n m\u00fccadelesinin nihai hedefi olamayaca\u011f\u0131n\u0131 savunur.<\/p>\n\n\n\n

Dolay\u0131s\u0131yla Demokrasi, siyaseti a\u015fmak, devletle ilgili olan her \u015feyi a\u015fmak, yani ger\u00e7ek toplumsal kurtulu\u015fu ger\u00e7ekle\u015ftirmek i\u00e7in bir ara\u00e7 olarak kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r.  Bu, demokrasinin ikinci \u00e7eli\u015fkisidir.  Demokrasi Halk\u0131n y\u00f6netimi anlam\u0131na gelir, ancak s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesini a\u015famaz. Lenin’in demokrasi i\u00e7in ara\u00e7sal gerek\u00e7elendirmesi Marx ve Engels’e dayan\u0131r ve demokrasinin mutlak bir de\u011fer olmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc savunur.<\/p>\n\n\n\n

Lenin\u2019e g\u00f6re \u00f6nce sosyalizm gelir ve demokrasi sosyalizme engel olursa ilkeleri bir kenara b\u0131rak\u0131lmal\u0131d\u0131r. Bu g\u00f6r\u00fc\u015f demokratik bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131ndan sorunludur ve i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n kurtulu\u015f m\u00fccadelesinde hangi siyasi de\u011ferlere en \u00e7ok \u00f6ncelik vermesi gerekti\u011fi konusunda ilgin\u00e7 sorular ortaya \u00e7\u0131kar\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Lenin, demokrasinin diktat\u00f6rl\u00fckle diyalektik birlik i\u00e7inde oldu\u011funu savunur. Bir s\u0131n\u0131f i\u00e7in demokrasi, zorunlu olarak bir di\u011feri i\u00e7in diktat\u00f6rl\u00fck anlam\u0131na gelir. Baz\u0131 yorumcular\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015flerinin aksine, Lenin demokratik diktat\u00f6rl\u00fcklerin hem hukukun \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc  hem de bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l y\u00f6ntemleri, anayasal s\u0131n\u0131f bask\u0131s\u0131 y\u00f6ntemlerinin kullan\u0131m\u0131yla uyumlu oldu\u011funu savunur. Demokrasi, ancak yok olup tamamen ger\u00e7ekle\u015fti\u011finde diktat\u00f6rl\u00fck olmaktan \u00e7\u0131kar. Bu, demokrasinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc \u00e7eli\u015fkisidir.<\/p>\n\n\n\n

Amac\u0131, demokrasinin s\u0131n\u0131f i\u00e7eri\u011fini a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131karmak ve ayn\u0131 zamanda i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131 burjuva diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc a\u015fmaya ve kendileri i\u00e7in demokrasi kurmaya seferber etmektir.<\/p>\n\n\n\n

Lenin, demokrasinin yaln\u0131zca \u00f6zg\u00fcrl\u00fckten ayr\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 —-ister politik ister insani boyutuyla anla\u015f\u0131ls\u0131n— ayn\u0131 zamanda \u00f6zg\u00fcrl\u00fckle k\u0131smen \u00e7eli\u015fti\u011fini savunur. Demokrasi, politik ve tam \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn ger\u00e7ekle\u015ftirilmesine yard\u0131mc\u0131 olabilir, ancak bunu iki ucu keskin bir \u015fekilde yapar: Bir s\u0131n\u0131f i\u00e7in \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn geni\u015fletilmesi, zorunlu olarak bir di\u011feri i\u00e7in k\u0131s\u0131tlanmas\u0131 anlam\u0131na gelir. Dahas\u0131, demokrasi ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck asla tam bi\u00e7imleriyle bir arada var olamazlar. \u00d6zg\u00fcrl\u00fck elde edildi\u011finde, demokrasi yok olacakt\u0131r. Bu, demokrasinin d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc \u00e7eli\u015fkisidir.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Dolay\u0131s\u0131yla, Lenin’in demokrasiyi i\u00e7sel \u00e7eli\u015fkileri olan bir kavram olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc a\u00e7\u0131kt\u0131r. Demokrasinin bu \u00e7eli\u015fkilerin ancak bir kendini a\u015fma s\u00fcreciyle, yani demokrasinin  bir devlet olarak var olmaktan \u00e7\u0131karak \u00fcstesinden gelebilece\u011fini savunur.<\/p>\n\n\n\n

Lenin’in demokrasiye y\u00f6nelik tutarl\u0131 s\u0131n\u0131f temelli yakla\u015f\u0131m\u0131, demokrasi kavram\u0131na daha ele\u015ftirel bir \u015fekilde bakmak i\u00e7in benzersiz bir mercek sa\u011flar. Bu nedenle, ‘saf’ demokrasi hakk\u0131nda her t\u00fcrl\u00fc demagojik sloganla kar\u015f\u0131la\u015fan m\u00fccadeleci i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 i\u00e7in \u00f6zellikle de\u011ferli olabilir.<\/p>\n\n\n\n

TEZ\u0130N \u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM\u00dc<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Bu tezin ikinci b\u00f6l\u00fcm\u00fc, Lenin’in liberal demokrasiye veya onun ‘burjuva demokrasisi’ dedi\u011fi \u015feye y\u00f6nelik ele\u015ftirisine odaklanm\u0131\u015ft\u0131r. Baz\u0131 yorumcular\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015flerinin aksine, bu ele\u015ftiri Marx ve Engels’in basit bir tekrar\u0131 de\u011fildir. Lenin, baz\u0131 Marx ve Engels arg\u00fcmanlar\u0131n\u0131 temel al\u0131rken, di\u011ferlerinden ka\u00e7\u0131n\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

\u0130lk olarak, Lenin ekonomik-politik ayr\u0131m\u0131n\u0131 ekonomik alan\u0131 siyasetsizle\u015ftirdi\u011fi ve onu halk\u0131n denetiminin \u00f6tesine ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in ele\u015ftirir. \u0130\u015f\u00e7iler, i\u015f yerlerinde kapitalist efendileri taraf\u0131ndan s\u00f6m\u00fcr\u00fcl\u00fcr ve kapitalistler, bir\u00e7ok hayat\u0131 etkileyen i\u015fletmelerin ve i\u015f\u00e7ilerin \u00f6rg\u00fctlenmesiyle ilgili kararlar almakta \u00f6zg\u00fcrd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n

Bu, i\u015f\u00e7ilerin g\u00fcnl\u00fck ya\u015famlar\u0131n\u0131n \u00f6nemli bir par\u00e7as\u0131n\u0131 olu\u015fturan ekonomik faaliyetlerini siyasi demokrasinin etkileyemeyece\u011fini fark etmeleri nedeniyle, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n kitlesel olarak siyasetten yabanc\u0131la\u015fmas\u0131yla sonu\u00e7lan\u0131r. Bu yabanc\u0131la\u015fman\u0131n sonucu, siyasi sistemin me\u015fruiyetini kaybetmesi ve kapitalist s\u0131n\u0131f\u0131n g\u00fc\u00e7lenmesidir. Lenin’in ekonomik-politik b\u00f6l\u00fcnmeye y\u00f6nelik ele\u015ftirisi, kapsaml\u0131 ampirik ve teorik literat\u00fcrde kapsaml\u0131 bir \u015fekilde ara\u015ft\u0131r\u0131lmaya devam ediyor ve bu da onun bahsetti\u011fi \u015fey hakk\u0131nda bir \u015feyler bildi\u011fini g\u00f6steriyor.<\/p>\n\n\n\n

\u0130kinci olarak, Lenin liberal demokratik haklar\u0131n kapitalist oligarklar\u0131n lehine \u00e7arp\u0131t\u0131lm\u0131\u015f oldu\u011funu savunur. Zenginliklerini ve ekonomik g\u00fc\u00e7lerini, demokrasi i\u00e7in iki kritik \u00f6l\u00e7\u00fct olan d\u00fc\u015f\u00fcnce ve konu\u015fma \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc yeniden y\u00f6nlendirmek i\u00e7in kullanabilirler.<\/p>\n\n\n\n

Zenginler, kamuoyunu kendi lehlerine \u015fekillendirmek i\u00e7in ileti\u015fim ve zihinsel \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131n\u0131 sat\u0131n alabilirler. \u0130\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 perspektifleri burjuvazi taraf\u0131ndan \u00e7arp\u0131t\u0131l\u0131r veya ana ak\u0131ma ula\u015fmalar\u0131 ve etki yaratmalar\u0131 zorla\u015f\u0131r. Bu ideolojik kontrol, kapitalist s\u0131n\u0131f\u0131n siyasi egemenli\u011fini daha da peki\u015ftirir. Lenin’in ele\u015ftirisi, Marx’\u0131n ele\u015ftirisinden, prensipte t\u00fcm haklar\u0131 ele\u015ftirmemesi, yaln\u0131zca kapitalizm alt\u0131ndaki \u00e7arp\u0131k uygulamalar\u0131n\u0131 ele\u015ftirmesi anlam\u0131nda ayr\u0131l\u0131r. Daha az radikal ele\u015ftirileri ironik bir \u015fekilde liberal demokratlara daha uygundur ve bunlar ampirik ve teorik literat\u00fcrde geli\u015ftirilmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc, Lenin liberal demokratik devletin burjuvazinin egemenli\u011fini ortaya koydu\u011funu savunur. Kapitalistler bunu \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 ilerletmek ve i\u015f\u00e7ileri g\u00fc\u00e7s\u00fczle\u015ftirmek i\u00e7in bir ara\u00e7 olarak kullan\u0131rlar. Devletin yasama, y\u00fcr\u00fctme ve yarg\u0131 organlar\u0131 tipik olarak kapitalist s\u0131n\u0131f veya onun u\u015faklar\u0131 taraf\u0131ndan y\u00f6netilir. Lenin, emperyalizm alt\u0131ndaki liberal demokratik devletin bask\u0131c\u0131 \u00f6zelliklerini tan\u0131mlayarak Marx ve Engels’in analizini temel al\u0131r. Bu devletin, r\u00fc\u015fvet ve yak\u0131n \u00e7al\u0131\u015fma ili\u015fkileri yoluyla politikac\u0131larla ittifaklar kuran tekelci finans kapital g\u00fc\u00e7lerine nas\u0131l tabi oldu\u011funu g\u00f6sterir. Yorumcular\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015flerinin aksine, Lenin burjuva devletinin s\u0131n\u0131f \u00e7\u0131karlar\u0131ndan g\u00f6receli \u00f6zerklik d\u00f6nemleri elde edebilece\u011fini ve do\u011fru ko\u015fullar sa\u011fland\u0131\u011f\u0131nda i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n kendini bir dereceye kadar g\u00fc\u00e7lendirebilece\u011fini kabul eder. Bununla birlikte, Lenin liberal demokrasinin \u00e7o\u011funluk y\u00f6netimini, yani i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n y\u00f6netimini ger\u00e7ekle\u015ftirme yetene\u011finden yoksun oldu\u011funu savunur. \u0130\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 ilerletmek i\u00e7in liberal demokrasiyi kullanabilece\u011fini ve kullanmas\u0131 gerekti\u011fini, ancak nihai ama\u00e7lar\u0131n\u0131n onu yeni bir devletle de\u011fi\u015ftirmek olmas\u0131 gerekti\u011fini savunur. Bunun \u015fiddetli bir devrimle mi yoksa bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l y\u00f6ntemlerle mi ba\u015far\u0131laca\u011f\u0131 Lenin’in umurunda de\u011fil. Ger\u00e7ek \u00e7o\u011funluk\u00e7u demokrasiye ula\u015f\u0131lmak isteniyorsa, bir \u015fekilde liberal demokratik devlet par\u00e7alanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Lenin’in liberal demokratik devlet ele\u015ftirisi, \u00f6zellikle elit teorisi olmak \u00fczere di\u011fer demokratik teori ak\u0131mlar\u0131yla benzerlikler ta\u015f\u0131maktad\u0131r ve bunlar\u0131n arg\u00fcmanlar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011fu ‘ana ak\u0131m’ liberal demokrasi teorilerine asimile edilmi\u015ftir, bu nedenle teorik olarak kafas\u0131n\u0131n kar\u0131\u015f\u0131k oldu\u011fu iddias\u0131n\u0131n pek temeli yoktur.<\/p>\n\n\n\n

Do\u011fru, Lenin’in kendisi \u00e7a\u011fda\u015f liberal demokrasi tart\u0131\u015fmalar\u0131nda her zaman ad\u0131yla an\u0131lmayabilir, ancak bu onun yan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermez.<\/p>\n\n\n\n

Ancak, baz\u0131 entelekt\u00fcellerin anti-kom\u00fcnist ideolojik \u00f6nyarg\u0131lara sahip oldu\u011funu, di\u011ferlerinin ise basit\u00e7e cahil oldu\u011funu g\u00f6sterir. Lenin’in ele\u015ftirisinin ay\u0131rt edici bir \u00f6zelli\u011fi, vah\u015fili\u011fi ve sert vuru\u015flu tarz\u0131d\u0131r. Amac\u0131, liberal demokrasiyi iddialar\u0131ndan ar\u0131nd\u0131rmak ve bask\u0131c\u0131 \u00f6z\u00fcn\u00fc m\u00fccadele eden i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131na g\u00f6stermekti. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc b\u00f6l\u00fcm Lenin’in sosyalist demokrasi veya onun proleter demokrasi dedi\u011fi kavram\u0131n\u0131 inceledi. Onun temel amac\u0131, yoksullar\u0131n, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n y\u00f6netimi olarak eski Yunan demokrasi kavram\u0131n\u0131 canland\u0131rmakt\u0131r – Platon ve Aristoteles taraf\u0131ndan tan\u0131mland\u0131\u011f\u0131 gibi. Lenin’in kavram\u0131n\u0131n kesin bir \u00f6zelli\u011fi, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n ba\u015f \u00f6rg\u00fct\u00fc olan Kom\u00fcnist Parti’nin lider rol\u00fcd\u00fcr. Demokratik bir Lenin’i kurtarma \u00e7abas\u0131yla, baz\u0131 yorumcular onun vizyonunun bu \u00f6zelli\u011fini inkar etmeye veya nitelendirmeye \u00e7al\u0131\u015fsa da, davalar\u0131n\u0131 kan\u0131tlayacak \u00e7ok az kan\u0131t vard\u0131r. Lenin, en “\u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u00e7\u00fc” metni olan Devlet ve Devrim’de bile tek partili bir sistemi savunur. Lenin, Parti’nin \u00f6nder rol\u00fcn\u00fcn gerekli oldu\u011funu, \u00e7\u00fcnk\u00fc toplumun geri kalan\u0131ndan daha y\u00fcksek bir bilin\u00e7 d\u00fczeyine sahip oldu\u011funu savunur. Yaln\u0131zca Parti, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 do\u011fru bir \u015fekilde dile getirebilir ve onlara egemen s\u0131n\u0131f olarak konumunu \u00fcstlenmeleri i\u00e7in ara\u00e7lar ve rehberlik sa\u011flayabilir. Devletin en g\u00fc\u00e7l\u00fc \u00f6rg\u00fct\u00fc olarak Partinin demokratik \u00e7izgilerde \u00f6rg\u00fctlenmesi ve b\u00f6ylece \u00fcyelerine politikalar\u0131n\u0131 \u015fekillendirme ve liderli\u011fi kontrol etme f\u0131rsat\u0131 vermesi zorunludur. Parti kitlelerle diyalektik bir \u015fekilde etkile\u015fime girer. Bir yandan, kitlelerin entelekt\u00fcel ruh halini takip edip onlar\u0131n m\u00fctevaz\u0131 hizmetkar\u0131 olarak i\u015flev g\u00f6remez. Liderlik etmeli ve kitlelere sosyalist bir bilin\u00e7 a\u015f\u0131lamal\u0131d\u0131r. \u00d6te yandan, Parti kitlelerin istek ve taleplerini, ne kadar gerici olursa olsunlar, g\u00f6rmezden gelemez. Parti bu taleplere sayg\u0131 g\u00f6stermeli ve hatta kendi politikalar\u0131n\u0131n izin verdi\u011fi \u00f6l\u00e7\u00fcde bunlar\u0131 uygulamaya \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Partinin birincil hedefi, kitlelerle yak\u0131n temas halinde kalarak ve onlara kompozisyonunu kontrol etme ve faaliyetlerini denetleme g\u00fcc\u00fc vererek kararlar\u0131na y\u00f6nelik kitle deste\u011fini s\u00fcrd\u00fcrmektir. Demokratik teori perspektifinden, Kom\u00fcnist Partinin konumu ve rol\u00fc, Lenin’in vizyonunun hem en belirgin hem de en \u00f6nemli y\u00f6n\u00fcd\u00fcr. Sosyalist demokrasinin demokratik kimlik bilgileri b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde Partinin deste\u011fi s\u00fcrd\u00fcrme ve kitlelerin ger\u00e7ek temsilcisi olarak hareket etme kapasitesine ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Lenin’in vizyonunun \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir \u00f6zelli\u011fi, geni\u015f bir demokratik haklar yelpazesidir: yaln\u0131zca burjuva demokrasisi alt\u0131nda kurulan medeni ve siyasi haklar de\u011fil, ayn\u0131 zamanda geni\u015fleyen bir ekonomik, sosyal ve k\u00fclt\u00fcrel haklar yelpazesi. Lenin, sosyalizm alt\u0131ndaki haklar\u0131n s\u0131n\u0131f karakterini korudu\u011funu savunur. Bunlardan \u00f6ncelikle i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 yararlanmal\u0131d\u0131r ve rejimle ne \u00f6l\u00e7\u00fcde i\u015fbirli\u011fi yapt\u0131klar\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak eski burjuvaziye de geni\u015fletilebilir. Dahas\u0131, sosyalist demokratik haklar ‘mutlak’ de\u011fildir. \u0130nsanlara sosyalist hedefleri baltalama \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc vermezler. Yap\u0131c\u0131 ele\u015ftiriler memnuniyetle kar\u015f\u0131lan\u0131r, ancak rejimi zay\u0131flatmay\u0131 ama\u00e7layan ele\u015ftiriler bast\u0131r\u0131l\u0131r. Bu k\u0131s\u0131tlay\u0131c\u0131 durumun nedeni, sosyalist devletin proletarya diktat\u00f6rl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, yeni bir kom\u00fcnist toplum yaratmak i\u00e7in ortaya \u00e7\u0131kan devrimci bir h\u00fck\u00fcmet bi\u00e7imini ortaya koymas\u0131d\u0131r. Bu \u00f6nemli g\u00f6rev ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olarak sert uluslararas\u0131 ve i\u00e7 direni\u015fle kar\u015f\u0131la\u015faca\u011f\u0131ndan, ‘\u00f6zg\u00fcr’ eylemler ve ifadeler daha bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l, istikrarl\u0131 ko\u015fullar alt\u0131nda yapacaklar\u0131ndan daha fazla zarar verecektir. \u00d6z koruma ve kom\u00fcnizmin in\u015fas\u0131 \u00e7\u0131karlar\u0131 do\u011frultusunda, y\u0131k\u0131c\u0131 eylemler ve bildiriler ho\u015f g\u00f6r\u00fclemez. Bu, Lenin’in \u00f6z\u00fcr dilemedi\u011fi sosyalist demokrasinin bir y\u00f6n\u00fcd\u00fcr. A\u00e7\u0131k\u00e7a, i\u015f\u00e7ilerin g\u00f6r\u00fc\u015f ve d\u00fc\u015f\u00fcncelerini dile getirme hakk\u0131na sahip olma derecesi, rejimin \u00e7o\u011funlu\u011fu temsil etme iddias\u0131 \u00fczerinde b\u00fcy\u00fck bir etkiye sahip olacak ve dolay\u0131s\u0131yla demokratik olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Lenin’in demokrasi modelinin d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc \u00f6zelli\u011fi, halk kitlelerinin g\u00fcnl\u00fck kamusal i\u015flerine hem do\u011frudan hem de dolayl\u0131 olarak kat\u0131labildi\u011fi bir kitle demokrasisi sistemidir. Sovyet devleti, parlamenter demokrasinin enkaz\u0131ndan do\u011far. \u0130\u015f\u00e7iler taraf\u0131ndan i\u015f\u00e7iler i\u00e7in in\u015fa edilen bir Sovyet sosyalist devletidir ve burjuva selefinden k\u00f6kten farkl\u0131d\u0131r. Yasama ve y\u00fcr\u00fctme organlar\u0131, (gevezelik yapan de\u011fil) ger\u00e7ekten \u00e7al\u0131\u015fan temsili organlarda bir araya getirilir ve b\u00f6ylece y\u00fcr\u00fctme organlar\u0131ni demokratik kontrol alt\u0131na al\u0131r; se\u00e7ilen yetkililer her an geri \u00e7a\u011fr\u0131labilir ve a\u015fa\u011f\u0131 yukar\u0131 i\u015f\u00e7i \u00fccretleri al\u0131rlar. Kitleler, \u00fclke \u00e7ap\u0131nda bir kontrol, dosyalama ve muhasebe sistemiyle devletin y\u00f6netimine dahil edilir.<\/p>\n\n\n\n

Liderlerin s\u0131n\u0131rl\u0131 bir yetkisi vard\u0131r ve se\u00e7menlerinin m\u00fctevaz\u0131 hizmetkarlar\u0131 olarak hareket ederler. Sendikalar ve i\u015f\u00e7i milisleri gibi kitle \u00f6rg\u00fctleri, siyasi kat\u0131l\u0131m\u0131n daha fazla yolunu sunar. B\u00fcrokratik e\u011filimler militanca bast\u0131r\u0131l\u0131r. Ancak, ba\u011f\u0131ms\u0131z olmaktan uzak olan kitle demokrasisi bi\u00e7imleri, sosyalist in\u015fan\u0131n hizmetinde Parti taraf\u0131ndan y\u00f6nlendirilir ve kontrol edilir. Parti devleti y\u00f6nlendirir ve ana hedeflerini belirler, ancak Lenin, kesinlikle Partinin devletin yerini alamayaca\u011f\u0131nda \u0131srar eder.<\/p>\n\n\n\n

Parti ve Devlet \u0130li\u015fkileri<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Lenin’in demokratik teoriye katk\u0131s\u0131n\u0131 tek bir c\u00fcmlede \u00f6zetlemek gerekirse, demokrasinin do\u011fas\u0131 gere\u011fi \u00e7eli\u015fkili bir kavram oldu\u011fu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcd\u00fcr. Bir yandan, halk kitlelerinin ve \u00e7o\u011funlu\u011fun \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerini ger\u00e7ekle\u015ftirmek i\u00e7in m\u00fccadele edebilece\u011fi politik bi\u00e7imdir ve ayn\u0131 zamanda bu \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn ba\u015fl\u0131ca politik tezah\u00fcr\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n

Ayn\u0131 zamanda, demokrasi bir s\u0131n\u0131f egemenli\u011fi bi\u00e7imi oldu\u011fundan, en geli\u015fmi\u015f ko\u015fullar, yani sosyalist demokrasi alt\u0131nda bile, halk egemenli\u011finin y\u00fcce amac\u0131n\u0131, ‘halk\u0131n egemenli\u011fini’ asla tam olarak ger\u00e7ekle\u015ftiremez. Lenin’in demokrasinin \u00e7eli\u015fkilerine ili\u015fkin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc bug\u00fcn de ge\u00e7erlili\u011fini korumaktad\u0131r. Son y\u0131llarda, \u00e7e\u015fitli ideolojik ge\u00e7mi\u015fe sahip akademisyenler, hem teoride hem de pratikte kavrama kar\u015f\u0131 artan bir \u015f\u00fcphecilik g\u00f6sterdiler. Bu \u015f\u00fcphecilik, Lenin’in fikirlerine \u00e7e\u015fitli \u015fekillerde hitap ediyor. Demokrasinin B\u00fcy\u00fcs\u00fcn\u00fc K\u0131rmak kitab\u0131nda John Dunn (2014), halk\u0131n demokrasinin t\u00fcm k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerin \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc oldu\u011funa olan inanc\u0131yla uyu\u015fturuldu\u011funu ve bunun sonucunda da korkun\u00e7 eksikliklerini g\u00f6rmezden geldi\u011fini savunuyor.<\/p>\n\n\n\n

Demokrasi kavram\u0131na yap\u0131lan at\u0131flar otoriterli\u011fe y\u00f6nelik y\u0131k\u0131c\u0131 ele\u015ftiriler sunabilse de, demokrasinin kendisi otoriter yap\u0131lar\u0131n yerini neyin almas\u0131 gerekti\u011fi konusunda daha zay\u0131f bir rehberlik sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. Demokrasi istikrarl\u0131 ve etkili bir y\u00f6netim sa\u011flamaz. Ger\u00e7ekten de, bir\u00e7ok insan demokrasinin do\u011fru eylem yolunu bulma arac\u0131 olarak faydas\u0131n\u0131 abartmaktad\u0131r. Bat\u0131l\u0131 uluslarda ekonomik b\u00fcy\u00fcmeye neden olmaktan uzak, demokrasinin bu olguyla \u00e7ak\u0131\u015fmas\u0131 sadece bir tesad\u00fcf olabilir. Demokrasi saplant\u0131s\u0131, insanlar\u0131 ekolojik bozulma, iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi ve ekonomik istikrars\u0131zl\u0131k gibi varolu\u015fsal tehditlere kar\u015f\u0131 k\u00f6r etmektedir. Bu sorunlar acil eylem gerektirmektedir, ancak bir\u00e7ok insan bunlar\u0131 \u00e7\u00f6zmeye ba\u015flamak i\u00e7in bile k\u0131sa vadecilik ve karars\u0131zl\u0131k y\u00fcz\u00fcnden k\u00f6r olmu\u015ftur. Dunn’\u0131n arg\u00fcman\u0131, Lenin’in demokrasinin kendi ba\u015f\u0131na insanl\u0131k sorunlar\u0131na ve hastal\u0131klar\u0131na evrensel bir \u00e7are olmad\u0131\u011f\u0131 ve kitlelerin ger\u00e7ek insan \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ger\u00e7ekle\u015ftirmek i\u00e7in bunu a\u015fmas\u0131 gerekti\u011fi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc yans\u0131t\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

Lenin gibi Dunn da demokrasinin siyasi kararlar almada her zaman birincil ilke olamayaca\u011f\u0131n\u0131 savunuyor. Ekolojik felaket gibi baz\u0131 acil sorunlarla ba\u015fa \u00e7\u0131karken, daha az demokrasi asl\u0131nda daha fazlas\u0131ndan daha iyi olabilir.<\/p>\n\n\n\n

How Democracy Ends (Demokrasi Nas\u0131l Biter) adl\u0131 kitab\u0131nda David Runciman (2018), se\u00e7ilmi\u015f h\u00fck\u00fcmetlere olan d\u00fc\u015f\u00fck se\u00e7men g\u00fcveni ve Donald Trump’\u0131n se\u00e7ilmesiyle kendini g\u00f6steren demokrasiye y\u00f6nelik yayg\u0131n hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131na dair ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir genel bak\u0131\u015f sunuyor.<\/p>\n\n\n\n

Kitleler, ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layamayan veya onlar\u0131 g\u00fc\u00e7lendiremeyen bir siyasi sistemden b\u0131km\u0131\u015f durumda. Demokratik sistemler dayan\u0131kl\u0131 hale gelmi\u015f olsa da, bir kez k\u00f6k salma \u015fans\u0131 verildi\u011finde, sorunlar\u0131n\u0131n kalbinde yatan \u015fey tam da dayan\u0131kl\u0131 ‘olgun’ demokrasilerin dayan\u0131kl\u0131l\u0131\u011f\u0131d\u0131r. A\u00e7\u0131k \u015fiddet gibi toplumsal sorunlar\u0131n en k\u00f6t\u00fc belirtilerini savu\u015fturabilseler de, bu sorunlar\u0131n alt\u0131nda yatan yap\u0131sal ekonomik e\u015fitsizlikler gibi nedenlerle ba\u015f edemiyorlar. Sosyal medyan\u0131n ve internetin y\u00fckseli\u015fi, ger\u00e7ekleri g\u00f6rmezden gelen ve \u00f6nemli konular\u0131 gizleyen mant\u0131ks\u0131z tart\u0131\u015fmalar\u0131n y\u00fckseli\u015fine ve yanl\u0131\u015f bilgilerin yay\u0131lmas\u0131na yol a\u00e7t\u0131 ve b\u00f6ylece insanlar\u0131n politikac\u0131lar ve politikalar hakk\u0131nda dengeli g\u00f6r\u00fc\u015fler olu\u015fturma yeteneklerini zay\u0131flatt\u0131. Runciman’\u0131n arg\u00fcmanlar\u0131, Lenin’in liberal demokrasiye y\u00f6nelik ele\u015ftirileriyle g\u00fczel bir \u015fekilde \u00f6rt\u00fc\u015f\u00fcyor, ancak temel fark, Lenin’in bu y\u00f6netim bi\u00e7imini genel olarak demokrasiyle kar\u0131\u015ft\u0131rmamas\u0131d\u0131r. Bonnie Honig (2017) Kamusal \u015eeyler: Demokrasi Onar\u0131mda adl\u0131 kitab\u0131nda, neoliberalizmin y\u00fckseli\u015finden bu yana liberal demokrasi alt\u0131nda kamusal alan\u0131n darald\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulayarak, bunun bir b\u00fct\u00fcn olarak demokrasiye zarar verdi\u011fini savunuyor. Kamusal “\u015feylerin” -parklar, metrolar, k\u00f6pr\u00fcler vb.- demokrasi i\u00e7in temel oldu\u011funu, \u00e7\u00fcnk\u00fc vatanda\u015flar\u0131n bunlar\u0131n kullan\u0131m\u0131yla ilgili tart\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n vatanda\u015f olarak siyasi kat\u0131l\u0131mlar\u0131n\u0131n bi\u00e7imlendirici bir par\u00e7as\u0131 oldu\u011funu savunuyor. Ba\u015fka bir deyi\u015fle, kolektif demokratik eylem, kolektif olarak sahip olunan nesneler olan kamusal \u015feylere ba\u011fl\u0131d\u0131r. Bu arg\u00fcman, Lenin’in liberal demokrasideki ekonomi ile politika aras\u0131ndaki  b\u00f6l\u00fcnmeye y\u00f6nelik ele\u015ftirisiyle \u00f6rt\u00fc\u015f\u00fcyor, ancak Lenin, Honig’in aksine, (neo) yeni liberal demokrasinin reformunu de\u011fil, kald\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 savunuyor.<\/p>\n\n\n\n

S. Levitsky ve D. Ziblatt (2019) How Democracies Die (Demokrasiler Nas\u0131l \u00d6l\u00fcr?)  adl\u0131 kitaplar\u0131nda darbelerin demokrasileri y\u0131kman\u0131n tek yolu olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor. Olgun Bat\u0131 demokrasilerinde, demokrasilerin se\u00e7ilmi\u015f yetkililer taraf\u0131ndan i\u00e7eriden a\u015f\u0131nd\u0131r\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr, \u00f6zellikle de bu yetkililer demokratik ‘oyun kurallar\u0131n\u0131’ reddederse; rakiplerinin me\u015fruiyetini reddederse; \u015fiddeti ho\u015f g\u00f6r\u00fcr veya te\u015fvik ederse; ve rakiplerinin medeni haklar\u0131n\u0131 k\u0131s\u0131tlamaya istekliyse. T\u00fcm bunlar, Donald Trump’\u0131n yak\u0131n zamanda se\u00e7ilmesinin g\u00f6sterdi\u011fi gibi, demokratik kurumlar alt\u0131nda ger\u00e7ekle\u015febilir. Demokrasiler Nas\u0131l \u00d6l\u00fcr, Lenin’in bir rejimin demokratik kimlik bilgilerinin yaln\u0131zca kurumlar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla, \u00f6zellikle de liberal demokrasi durumunda, olu\u015fturulamayaca\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn \u00e7arp\u0131c\u0131 bir \u015fekilde do\u011frulanmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Demokratik teori ve prati\u011fe ili\u015fkin bu son \u00e7al\u0131\u015fmalarda sergilenen karamsarl\u0131k, Lenin’e d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcn uygun ve gerekli oldu\u011funu g\u00f6stermektedir. Lenin, demokrasiye -t\u00fcm bi\u00e7imleriyle- daha ele\u015ftirel ve daha b\u00fct\u00fcnsel bir \u015fekilde bakmak i\u00e7in benzersiz bir mercek sunar, \u00e7\u00fcnk\u00fc fenomeni toplumun sosyo-ekonomik yap\u0131s\u0131 i\u00e7ine yerle\u015ftirir. Lenin’in teorik i\u00e7g\u00f6r\u00fcleri, demokrasi kavram\u0131n\u0131n, olanaklar\u0131, s\u0131n\u0131rlamalar\u0131 ve geli\u015fme ko\u015fullar\u0131 dahil olmak \u00fczere, \u00f6nemini daha kesin bir \u015fekilde belirlemeye yard\u0131mc\u0131 olabilir. Lenin\u2019in fikirleri, bug\u00fcn demokrasiye dair ele\u015ftirel s\u00f6ylemin yeniden canland\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Elbette, Lenin’in demokrasi d\u00fc\u015f\u00fcncesinin herhangi bir de\u011ferlendirmesi, hedef kitlesini hesaba katmal\u0131d\u0131r. Lenin, y\u00fcnden boyanm\u0131\u015f liberalleri, s\u0131n\u0131f m\u00fccadelesinden kilometrelerce uzaktaki ayr\u0131cal\u0131kl\u0131 ayd\u0131nlar ve entelekt\u00fcelleri ikna etmeye \u00e7al\u0131\u015fm\u0131yordu. Lenin, m\u00fccadele eden i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131, sesi olmayan s\u0131n\u0131f\u0131, tekelci devlet kapitalizmine kar\u015f\u0131 \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in hala m\u00fccadele eden s\u0131n\u0131f\u0131, kendisi ve t\u00fcm insanl\u0131k i\u00e7in daha parlak bir gelecek getirecek s\u0131n\u0131f\u0131 ikna etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordu. Lenin’in demokrasi teorisinin de\u011feri ve gelecekteki kaderi yaln\u0131zca i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 taraf\u0131ndan belirlenecektir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Lenin ve Demokrasi: Bat\u0131 D\u00fcnyas\u0131 Akademisinden Lenin\u2019in Demokrasi Teorisi \u00dczerine Parlak Bir Doktora Tezi Joe Pateman, 2021 Haziran Politik Felsefe-  Nottingham \u00dcniversitesi, Politika ve Uluslararas\u0131 \u0130li\u015fkiler B\u00f6l\u00fcm\u00fc, Politik Bilimler Fak\u00fcltesi \u00c7eviren: Ferdi Bekir, Talha Karabey Bu tez, Marksizm ve i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 m\u00fccadelesinin efsanevi lideri V. I. Lenin’in siyasi d\u00fc\u015f\u00fcncesinde demokrasinin anlam\u0131n\u0131 ve \u00f6nemini ayr\u0131nt\u0131l\u0131 ve […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[20,49,9],"tags":[],"class_list":["post-5186","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-arsiv","category-arsiv-tr","category-klasikler"],"blocksy_meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5186","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5186"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5186\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5951,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5186\/revisions\/5951"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5186"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5186"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5186"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}