{"id":6035,"date":"2025-12-10T19:12:02","date_gmt":"2025-12-10T19:12:02","guid":{"rendered":"https:\/\/marksizm.org.tr\/?p=6035"},"modified":"2025-12-10T19:12:03","modified_gmt":"2025-12-10T19:12:03","slug":"neoliberalizmin-iflasini-kacinilmaz-kilan-dort-buyuk-sorun-ve-sosyalist-ulkelerin-neoliberal-politikalar-karsisinda-ilkeli-tutumu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/marksizm.org.tr\/?p=6035","title":{"rendered":"Neoliberalizmin \u0130flas\u0131n\u0131 Ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz K\u0131lan D\u00f6rt B\u00fcy\u00fck Sorun ve Sosyalist \u00dclkelerin Neoliberal Politikalar Kar\u015f\u0131s\u0131nda \u0130lkeli Tutumu"},"content":{"rendered":"\n

Neoliberalizmin \u0130flas\u0131n\u0131 Ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz K\u0131lan D\u00f6rt B\u00fcy\u00fck Sorun ve Sosyalist \u00dclkelerin Neoliberal Politikalar Kar\u015f\u0131s\u0131nda \u0130lkeli Tutumu<\/strong><\/h1>\n\n\n\n

Ferdi Bekir<\/strong>, Aral\u0131k 2025<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

1980’lerin sonlar\u0131ndan bu yana neoliberalizm, baz\u0131 Bat\u0131l\u0131 kapitalist \u00fclkeler ve uluslararas\u0131 kurulu\u015flar taraf\u0131ndan tercih edilmi\u015ftir. So\u011fuk Sava\u015f sonras\u0131 d\u00f6nemde Bat\u0131 \u00fclkeleri taraf\u0131ndan benimsenen temel ideoloji olan neoliberalizm, d\u00fcnya kapitalizminin ve Bat\u0131n\u0131n hegemonik ve hakim konumunu s\u00fcrd\u00fcrmek i\u00e7in bir me\u015fruiyet i\u015flevi g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n

Fakat Latin Amerika’daki “orta gelir tuza\u011f\u0131”, Asya mali krizi, Avrupa bor\u00e7 krizi, 2008 ABD finans tsunamisi ve bunun sonucunda ortaya \u00e7\u0131kan k\u00fcresel ekonomik gerileme ile \u00e7e\u015fitli piyasa ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131klar\u0131, neoliberal ekonomik d\u00fc\u015f\u00fcnce \u00fczerindeki uzla\u015fmay\u0131 ac\u0131mas\u0131zca sona erdirmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

Bu arada, Afganistan ve Irak’taki sava\u015flar ile Orta Do\u011fu ve Kuzey Afrika’daki “renkli devrim” giri\u015fimleri ve s\u00f6zde \u201cArap Bahar\u0131\u201d feci sonu\u00e7lara neden olmu\u015ftur. Baz\u0131 geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde ABD merkezli sa\u011f pop\u00fclizmin, milliyet\u00e7ili\u011fin ve korumac\u0131l\u0131\u011f\u0131n y\u00fckseli\u015fi, neoliberalizmin siyasi ve ideolojik alanda gerileme ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 net bir bi\u00e7imde g\u00f6stermektedir. Neoliberalizmin iflas\u0131n\u0131n temel nedeni; uyumlu kalk\u0131nma, i\u015fbirlik\u00e7i kalk\u0131nma, ortak kalk\u0131nma ve kazan-kazan kalk\u0131nmas\u0131 gibi \u00e7a\u011f\u0131n ana temalar\u0131ndan sapan tam gaz \u00f6zelle\u015ftirme, mutlak serbestle\u015fme ve tam piyasala\u015ft\u0131rmay\u0131 savunmas\u0131 ve uygulamas\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Birincisi, Sermaye mant\u0131\u011f\u0131n\u0131n h\u00fckmetmesine izin vermek D\u00fcnyada ciddi bir kutupla\u015fmaya yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Neoliberalizm, devlet veya h\u00fck\u00fcmetin hi\u00e7bir \u015fekilde m\u00fcdahale etmedi\u011fi bir piyasa ekonomisini savunur ve bu toplumsal \u00fcretimi ve ekonomik i\u015fleyi\u015fi d\u00fczensiz bir rekabet i\u00e7ine sokar. \u00d6zelle\u015ftirme ve piyasala\u015ft\u0131rman\u0131n dizginsiz uygulanmas\u0131, kapitalistleri ve di\u011fer insanlar\u0131 a\u015f\u0131r\u0131 derecede azami kar pe\u015finde ko\u015fmaya y\u00f6neltir. \u015eu anda, baz\u0131 geli\u015fmi\u015f Bat\u0131 \u00fclkelerinde, hanelerin en zengin binde biri, toplumdaki n\u00fcfusun geri kalan %90’\u0131na denk bir servete sahiptir. <\/strong>Neoliberal re\u00e7eteleri izlemek nihayetinde, toplumda gelir e\u015fitsizli\u011finin geni\u015flemesine ve artan kutupla\u015fman\u0131n neden oldu\u011fu toplumsal kayg\u0131 ve istikrars\u0131zl\u0131k gibi ac\u0131 sonu\u00e7lara yol a\u00e7\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

Sosyal ve ekonomik e\u015fitsizlik ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olarak siyasi hayat\u0131n d\u00fczenini ve siyasal alan\u0131n istikrar\u0131n\u0131 olumsuz etkilemektedir. Ancak “h\u00fck\u00fcmetin g\u00f6r\u00fcn\u00fcr eli” ve “pazar\u0131n g\u00f6r\u00fcnmez eli”, kullan\u0131larak \u00e7e\u015fitli toplumsal katmanlar\u0131n \u00e7\u0131karlar\u0131 etkili bir \u015fekilde koordine edildi\u011fi takdirde  uyumlu ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir kalk\u0131nma sa\u011flanabilir.<\/p>\n\n\n\n

H\u00fck\u00fcmet, ekonomik alanda y\u00f6nlendirici ve d\u00fczenleyici i\u015flevlerini tam olarak yerine getirmeli, ac\u0131mas\u0131z piyasa rekabetini dizginlemek i\u00e7in uygun \u00f6nlemler almal\u0131 ve zengin ile yoksul aras\u0131ndaki u\u00e7urumun b\u00fcy\u00fcmesinden kaynaklanan \u00e7e\u015fitli toplumsal sorunlardan ka\u00e7\u0131nmak i\u00e7in piyasa ekonomisinin k\u00f6r ve kendili\u011finden do\u011fas\u0131n\u0131n \u00fcstesinden gelmelidir. Fakat bir\u00e7ok kapitalist \u00fclke h\u00fck\u00fcmetin zorlanmad\u0131\u011f\u0131 takdirde bu \u00e7\u00f6z\u00fcmden ka\u00e7\u0131nmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

\u0130kincisi, Serbest rekabetin a\u015f\u0131r\u0131 vurgulanmas\u0131, K\u00fcresel G\u00fcney\u2019deki  geli\u015fmekte olan \u00fclkeleri kalk\u0131nma haklar\u0131n\u0131 bast\u0131r\u0131yor<\/strong><\/p>\n\n\n\n

So\u011fuk Sava\u015f’\u0131n sona ermesinden bu yana, d\u00fcnyadaki siyasi \u00e7ok kutupluluk, ekonomik k\u00fcreselle\u015fme, k\u00fclt\u00fcrel \u00e7e\u015fitlilik ve toplumsal bili\u015fim ve yapay zekan\u0131n h\u0131zlanan geli\u015fim temposuyla birlikte, d\u00fcnya \u00fclkelerinin \u00e7\u0131karlar\u0131 ve kaderleri daha s\u0131k\u0131 bir \u015fekilde birbirine kenetlenmi\u015ftir. Farkl\u0131 sistemlere, ve farkl\u0131 geli\u015fim a\u015famalar\u0131na sahip \u00fclkeler giderek daha fazla birbirine ba\u011f\u0131ml\u0131 hale gelmekte, ekonomileri i\u00e7 i\u00e7e ge\u00e7mekte ve \u00e7\u0131karlar\u0131 \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde ortakla\u015fmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Ter\u00f6rizm tehditleri, iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi, enerji g\u00fcvenli\u011fi, uyu\u015fturucu kullan\u0131m\u0131 ve k\u00fcresel ekosistemlerin a\u015f\u0131r\u0131 s\u00f6m\u00fcr\u00fclmesi ve yok edilmesi<\/strong>, t\u00fcm \u00fclkelerin uluslar\u0131n ortak \u00e7abas\u0131n\u0131 gerektiren \u00e7ok say\u0131da k\u00fcresel sorun ve meydan okuma sunmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

\u00dclkeler aras\u0131nda rekabet hala mevcut olsa da i\u015fbirli\u011fi alan\u0131 geni\u015flemektedir. “Yaln\u0131z giden h\u0131zl\u0131 gider, birlikte giden uza\u011fa gider”\u2014bir \u00fclkenin sosyo-ekonomik kalk\u0131nmas\u0131, ba\u015fkalar\u0131n\u0131n s\u00f6m\u00fcr\u00fclmesine de\u011fil, di\u011fer uluslar\u0131n ortakla\u015fa kalk\u0131nmas\u0131na giderek daha fazla dayanmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Bir yandan insanl\u0131\u011f\u0131n ortak \u00e7\u0131karlar\u0131 artmaya devam ederken, son d\u00f6neme kadar neoliberalizm k\u00fcresel \u00f6l\u00e7ekte rekabetin ve ticaretin serbestle\u015ftirilmesini vurgulamaya devam etmi\u015f, ekonomik oligarklar\u0131n kontrols\u00fcz bir \u015fekilde geni\u015flemesine izin vererek, yerel h\u00fck\u00fcmetlerin ticari-ekonomik k\u0131s\u0131tlamalar\u0131n\u0131 baypas edip do\u011frudan servete el koymalar\u0131n\u0131 sa\u011flamaktad\u0131r. Bu durum, geli\u015fmekte olan \u00fclkeleri ve halklar\u0131n\u0131 daha fazla ac\u0131ya s\u00fcr\u00fcklemekte, uluslar aras\u0131ndaki kalk\u0131nma dengesizli\u011fini ve k\u00fcresel e\u015fitsizli\u011fi \u015fiddetlendirmektedir. \u00c7a\u011f\u0131n e\u011filimine ters d\u00fc\u015fen b\u00f6yle bir teori ve politika do\u011fal olarak tarihin \u00e7\u00f6pl\u00fc\u011f\u00fcne gidecektir.  <\/p>\n\n\n\n

Son d\u00f6nemde geli\u015fen k\u00fcreselle\u015fme kar\u015f\u0131t\u0131 dalga geli\u015fmekte olan \u00fclkeleri ve onlar\u0131n halklar\u0131n\u0131 daha da zor duruma sokmakta, sa\u011f pop\u00fclizm ile birlikte \u00e7e\u015fitli \u00fclkelerde otoriter siyasi olu\u015fumlar g\u00fc\u00e7lenmi\u015ftir. T\u00fcrkiye\u2019de zaten uzun bir zamand\u0131r geleneksel otoriter siyasi yap\u0131 ile demokrasinin birlikte g\u00f6t\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc karma ve hibrit bir yap\u0131 var iken, yukar\u0131da ve halk i\u00e7inde siyasi kutupla\u015fma artmaktad\u0131r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

So\u011fuk Sava\u015f sonras\u0131 Bat\u0131 \u00fclkeleri taraf\u0131ndan benimsenen temel ideoloji olan neoliberalizm, d\u00fcnya kapitalizminin ve Bat\u0131n\u0131n hegemonik ve bask\u0131n konumunu s\u00fcrd\u00fcrmek i\u00e7in bir me\u015fruiyet i\u015flevi g\u00f6rd\u00fc. <\/a>Ancak, insan toplumunun geli\u015fimi ve ilerlemesiyle birlikte, tek amac\u0131 servete el koymak ve kendi \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 peki\u015ftirmek olan emperyalist ve hegemonyac\u0131 g\u00fc\u00e7 politikalar\u0131 giderek daha az pop\u00fcler hale gelmi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

Bir \u00fclkenin etkisi kesinlikle siyasi, ekonomik ve askeri g\u00fcc\u00fcyle ilgili olsa da, izledi\u011fi yolun adalet ve hakkaniyetle uyumlu olup olmad\u0131\u011f\u0131 da \u00e7ok \u00f6nemli bir fakt\u00f6rd\u00fcr.  ABD, NATO ve \u00e7e\u015fitli Bat\u0131l\u0131 g\u00fc\u00e7lerin itibar\u0131 g\u00fcn ge\u00e7tik\u00e7e zay\u0131flamaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Yeni y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015f\u0131ndan bu yana, \u00c7in, Vietnam gibi sosyalist \u00fclkeler ve G\u00fcney Afrika, Brezilya ve di\u011fer y\u00fckselen \u00fclkelerin g\u00fc\u00e7lenmesiyle birlikte g\u00fcn ge\u00e7tik\u00e7e daha adil ve rasyonel bir d\u00fcnya d\u00fczeni \u015fekillenmektedir. Bu yeni d\u00fczen hem geli\u015fmi\u015f hem de geli\u015fmekte olan \u00fclkelerin haklar\u0131n\u0131 g\u00fcvence alt\u0131na almal\u0131d\u0131r. B\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc, g\u00fcc\u00fc veya zenginli\u011fi ne olursa olsun t\u00fcm \u00fclkeler BM \u00f6nderli\u011finde mevcut uluslararas\u0131 d\u00fczeni tan\u0131yan, uluslararas\u0131 mekanizmalara sayg\u0131 duyan, uluslararas\u0131 kurallara uyan ve uluslararas\u0131 i\u015fbirli\u011fine kat\u0131lan uluslararas\u0131 toplumun e\u015fit \u00fcyeleri olmal\u0131d\u0131rlar ve bu olas\u0131l\u0131k her ge\u00e7en g\u00fcn g\u00fc\u00e7lenmektedir.<\/p>\n\n\n\n

\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc, Neoliberalizm \u0130nsan toplumunun \u00e7e\u015fitlili\u011fini ve karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 reddetmekte ve farkl\u0131 kalk\u0131nma kavramlar\u0131na ve modellerine hayat hakk\u0131 tan\u0131m\u0131yor <\/strong><\/p>\n\n\n\n

Neoliberalizm, Bat\u0131 sistemlerinin ve Bat\u0131l\u0131 s\u00f6zde \u201cevrensel\u201d de\u011ferlerinin yegane do\u011fru de\u011ferler oldu\u011fu ideolojisini yaymaktad\u0131r.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Fakat insan geli\u015fiminin tarihi, Bat\u0131\u2019daki kapitalist ekonomik ve toplumsal sistemlerinin rasyonalitesinin belirli tarihsel d\u00f6nemler ve b\u00f6lgelerle s\u0131n\u0131rl\u0131 oldu\u011funu, d\u00fcnya \u00e7ap\u0131ndaki Bat\u0131\u2019n\u0131n kapitalist modernle\u015fme yolunun t\u00fcm \u00fclkelere ve t\u00fcm b\u00f6lgelere \u00e7\u00f6z\u00fcm olabilecek \u201cevrensel olarak do\u011fru \u201c bir tercih olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kan\u0131tlamaktad\u0131r. Bug\u00fcn d\u00fcnyada meydana gelen \u00f6nemli ve kapsaml\u0131 de\u011fi\u015fiklikler, insan uygarl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ilerlemesinin arkas\u0131ndaki ana itici g\u00fcc\u00fcn siyasi \u00e7ok kutupluluktan, ekonomik ve toplumsal sistemlerin \u00e7e\u015fitlili\u011finden ve k\u00fcreselle\u015fme ba\u011flam\u0131ndaki k\u00fclt\u00fcrel \u00e7o\u011fulculuktan g\u00fc\u00e7 alabilece\u011fini kesin bir \u015fekilde g\u00f6stermektedir.<\/p>\n\n\n\n

“Bir a\u011fa\u00e7taki iki yapra\u011f\u0131n birbirinin t\u0131pat\u0131p ayn\u0131s\u0131 olmamas\u0131 gibi, evrensel olarak uygulanabilir deneyimler veya her \u00fclkeye uyan de\u011fi\u015fmez kalk\u0131nma modelleri de yoktur.” Her \u00fclke kendi ger\u00e7eklerine uygun bir kalk\u0131nma yolu ve kalk\u0131nma yolu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc se\u00e7meli ve kendi izleyece\u011fi yolu se\u00e7me hakk\u0131na sahip olmal\u0131d\u0131r, \u00e7\u00fcnk\u00fc pratik, d\u00fcnyadaki t\u00fcm ba\u015far\u0131l\u0131 kalk\u0131nmalar\u0131n miras ve yenilik\u00e7i inovasyonun bir birle\u015fimi oldu\u011funu kan\u0131tlam\u0131\u015ft\u0131r. So\u011fuk Sava\u015f’\u0131n sona ermesinden bu yana izlenen Neoliberal pratikler, Bat\u0131 sistemlerinin ve bat\u0131l\u0131 de\u011ferlerinin asla her derde deva olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve geli\u015fmekte olan \u00fclkelerin b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011funun pratik sorunlar\u0131n\u0131 \u00e7\u00f6zemeyece\u011fini kan\u0131tlam\u0131\u015ft\u0131r. Aksine, ilgili \u00fclkeleri ve b\u00f6lgeleri d\u00fczensizlik, karga\u015fa, \u00e7at\u0131\u015fma ve hatta sava\u015f batakl\u0131\u011f\u0131na s\u00fcr\u00fcklemi\u015ftir.<\/p>\n\n\n\n

Neoliberalizm ve hegemonyac\u0131l\u0131ktan ve emperyalist yoldan farkl\u0131 bir yol izleyen \u00c7in ve di\u011fer sosyalist \u00fclkeler d\u00fcnyan\u0131n \u00e7e\u015fitlili\u011fini ve d\u00fcnyan\u0131n \u00e7o\u011fulcu yap\u0131s\u0131n\u0131 kabul etmektedirler. \u00c7in ve di\u011fer sosyalist \u00fclkeler di\u011fer d\u00fcnya \u00fclkelerini kendi iradesine boyun e\u011fmeye zorlamaya veya ikna etmeye kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kar ve her \u00fclkenin kendi kalk\u0131nma modelini ve felsefesini izlemesini a\u00e7\u0131k\u00e7a savunmaktad\u0131rlar.<\/p>\n\n\n\n

\u00c7in ve sosyalist \u00fclkelerin bu yakla\u015f\u0131m\u0131, giderek daha fazla \u00fclkeden artan bir sempati ve destek g\u00f6rmektedir. Bir \u00fclkenin veya \u00e7ok az say\u0131da g\u00fc\u00e7l\u00fc \u00fclkenin uluslararas\u0131 s\u00f6yleme hakim oldu\u011fu ve hatta insanl\u0131\u011f\u0131n kaderini kontrol etmeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 durum ad\u0131m ad\u0131m tarih olmaktad\u0131r. K\u00fcresel siyasi manzaradaki bu denli \u00f6nemli de\u011fi\u015fiklikler g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, hala Bat\u0131 \u00fclkelerinin d\u00fcnyaya hakim olma fikrini bar\u0131nd\u0131ran neoliberalizm, b\u00fct\u00fcn \u00e7abalar\u0131na kar\u015f\u0131n ba\u015far\u0131s\u0131z olmaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

D\u00f6rd\u00fcnc\u00fcs\u00fc, Neoliberalizm Bireysel \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ve \u00f6zel m\u00fclkiyeti temel \u00e7\u0131k\u0131\u015f noktas\u0131 olarak alarak, g\u00fc\u00e7l\u00fc Bat\u0131 \u00fclkelerinin kendi dar \u00e7\u0131karlar\u0131 ve kendi kalk\u0131nma f\u0131rsatlar\u0131n\u0131 korumalar\u0131n\u0131 kutsarken  di\u011fer \u00fclkelerin sosyo-ekonomik geli\u015fme \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 inkar etme eylemlerine teorik temel sa\u011flamaktad\u0131r<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Pratikte bu t\u00fcr d\u0131\u015flay\u0131c\u0131 ve bencil bir teori, uluslararas\u0131 toplumu ancak \u00e7at\u0131\u015fmaya ve d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011fa s\u00fcr\u00fckleyebilir. So\u011fuk Sava\u015f’\u0131n sona ermesinden bu yana, bar\u0131\u015f, kalk\u0131nma ve \u00fclkeler aras\u0131 e\u015fitlik\u00e7i i\u015fbirli\u011fi t\u00fcm \u00fclkelerin ve halklar\u0131n temel talepleri haline gelmi\u015f ve bunun sonucunda uluslararas\u0131 ili\u015fkilerin do\u011fas\u0131 ve \u00e7ehresi muazzam de\u011fi\u015fikliklere u\u011fram\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

 “Sen kaybedersin, ben kazan\u0131r\u0131m; sen geli\u015firsin, ben gerilerim” \u015feklindeki s\u0131f\u0131r toplaml\u0131 oyun yakla\u015f\u0131m\u0131 giderek zay\u0131flamaktad\u0131r bunun yerine \u00fclkelerin ili\u015fkilerini ve \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 esas olarak kurumsal kurallar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla koordine etti\u011fi bir sistemin kurulmas\u0131 talebi giderek g\u00fc\u00e7lenmektedir. E\u015fitlik\u00e7i i\u015fbirli\u011fi ve kazan-kazan al\u0131\u015fveri\u015f yakla\u015f\u0131m\u0131 \u00fclkeler aras\u0131 ili\u015fkilerde g\u00fc\u00e7l\u00fc bir trend haline gelmektedir. D\u00fcnyam\u0131z ve<\/strong> “K\u00fcresel k\u00f6y”<\/strong> art\u0131k s\u0131f\u0131r toplaml\u0131 bir \u00f6l\u00fcm kal\u0131m sava\u015f alan\u0131 de\u011fil, giderek t\u00fcm \u00fclkelerin f\u0131rt\u0131nalar\u0131 birlikte g\u00f6\u011f\u00fcsledi\u011fi bir kader birli\u011fi toplulu\u011fu haline gelmektedir.<\/p>\n\n\n\n

Bu arka planda neoliberalizm, de\u011fi\u015fen \u00e7a\u011fa ve geli\u015fen yeni trendlere uyum sa\u011flayam\u0131yor. Eski “kazanan her \u015feyi al\u0131r” muhafazakar ve hegemonyac\u0131 zihniyeti terk edip kazan-kazan, \u00e7oklu kazan-kazan ve payla\u015f\u0131lan ortak faydalar gibi yeni kavramlar\u0131 benimseyemiyor.<\/p>\n\n\n\n

Bunun yerine, sa\u011f ve sol kanat neoliberalizm Bat\u0131l\u0131<\/strong> finansal oligarklar\u0131n ve Bat\u0131l\u0131 kapitalist dev \u015firketlerin uluslararas\u0131 pazarlar\u0131 ele ge\u00e7irme ve geli\u015fmekte olan \u00fclkeleri kontrol ederek geni\u015fleme ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamak i\u00e7in, g\u00fc\u00e7l\u00fcn\u00fcn zay\u0131f\u0131 avlad\u0131\u011f\u0131 “orman kanununu\u201d yeniden canland\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. <\/strong>E\u011fer bu t\u00fcr bir “orman kanunu\u201d ortam\u0131 zemin kazan\u0131rsa, bunun ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz sonucu bir\u00e7ok geli\u015fmekte olan \u00fclkede ekonomik durgunluk ve yoksulla\u015fma daha da derinle\u015fecek geli\u015fmi\u015f kapitalist \u00fclkelerin bizzat kendi i\u00e7inde ve Kuzey\u2019deki geli\u015fmi\u015f kapitalist \u00fclkeler ile K\u00fcresel G\u00fcney\u2019deki geli\u015fmekte olan \u00fclkeler aras\u0131nda \u00e7eli\u015fkiler ve \u00e7at\u0131\u015fmalar daha da keskinle\u015fecektir.<\/p>\n\n\n\n

Son y\u0131llarda t\u00fcm sosyalist \u00fclkeler kendi ulusal \u00e7\u0131karlar\u0131 ile t\u00fcm \u00fclkelerin \u00e7\u0131karlar\u0131yla birle\u015ftirmeye \u00f6zellikle K\u00fcresel G\u00fcney \u00fclkelerinin m\u00fccadelelerini desteklemeye, kendi ulusal \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 g\u00f6zetirken di\u011fer \u00fclkelerin hakl\u0131 endi\u015felerini dikkate almaya ve ortakla\u015fa \u00e7\u0131karlar\u0131n yak\u0131nla\u015fmas\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar. D\u00fcnyan\u0131n t\u00fcm sosyalist ve ilerici parti ve \u00f6rg\u00fctlerine manevi ve entelekt\u00fcel destek vermeye b\u00fcy\u00fck \u00f6nem veriyorlar.<\/p>\n\n\n\n

Sosyalist \u00fclkeler insanl\u0131k i\u00e7in ortak bir gelece\u011fe sahip bir topluluk (kader birli\u011fi) kavram\u0131n\u0131n k\u00f6k salmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in, \u00e7e\u015fitli k\u00fcresel ve b\u00f6lgesel uluslararas\u0131 mekanizmalar\u0131 g\u00fc\u00e7lendirmeye ve bir\u00e7ok kanal\u0131 kullanarak \u00fclkeler aras\u0131nda ileti\u015fim ve i\u015fbirli\u011fi platformlar\u0131 olu\u015fturmaya kararl\u0131 bir \u00e7aba i\u00e7indeler. Ku\u015fak ve Yol Giri\u015fimi ve Asya Altyap\u0131 Yat\u0131r\u0131m Bankas\u0131 (AIIB), BRICS ve di\u011fer \u00f6rg\u00fctler ve giri\u015fimlerle t\u00fcm \u00fclkelere ortakla\u015fa kalk\u0131nma i\u00e7in f\u0131rsatlar ve alan sa\u011flamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Neoliberalizmin \u0130flas\u0131n\u0131 Ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz K\u0131lan D\u00f6rt B\u00fcy\u00fck Sorun ve Sosyalist \u00dclkelerin Neoliberal Politikalar Kar\u015f\u0131s\u0131nda \u0130lkeli Tutumu Ferdi Bekir, Aral\u0131k 2025 1980’lerin sonlar\u0131ndan bu yana neoliberalizm, baz\u0131 Bat\u0131l\u0131 kapitalist \u00fclkeler ve uluslararas\u0131 kurulu\u015flar taraf\u0131ndan tercih edilmi\u015ftir. So\u011fuk Sava\u015f sonras\u0131 d\u00f6nemde Bat\u0131 \u00fclkeleri taraf\u0131ndan benimsenen temel ideoloji olan neoliberalizm, d\u00fcnya kapitalizminin ve Bat\u0131n\u0131n hegemonik ve hakim konumunu s\u00fcrd\u00fcrmek […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[5,51,8,9],"tags":[],"class_list":["post-6035","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-dunya-sosyalizmi","category-dunya-sosyalizmi-tr","category-kapitalizm","category-klasikler"],"blocksy_meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6035","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6035"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6035\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6036,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6035\/revisions\/6036"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6035"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6035"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/marksizm.org.tr\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6035"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}