Çin’de İşçi Ücretlerinin Parlak Durumu

Derleyen: Eylül Deniz

Mayıs 2021

Burjuva basınında, neredeyse her gün Çin’de işçilerin ve köylülerin çok zor durumda olduğu ve çok düşük ücretlerle çalıştığı yolunda haberler yapılarak, belirli bir algı yaratılmak isteniyor.

Aşağıda aktardığımız makale, Amerika’daki Troçkist eğilimli bir komünist partisinin (İşçilerin Dünya Partisi) liderlerinden olan Deidre, Griswold’un geçen yıl 21 Temmuz’da, İşçilerin Dünyası adlı parti yayın organında yazdığı makalenin eksiksiz ve yorumsuz çevirisidir. Makalenin devamında, ise Çin’deki işçi ve köylülerin durumuna ilişkin bazı istatistik veriler vererek okuyucuları aydınlatmaya çalışacağız. 2012 yılında, bir İngiliz Bankasının yaptığı araştırmaya göre, Çin işçileri elde ettikleri – ortalama olarak – maaşlarının en az % 26’sını biriktirebiliyor. Araştırmaya göre bunun nedeni işçilerin kullandığı paranın alım gücü ve devletin verdiği ücretsiz veya düşük hizmetlerden kaynaklanıyor. Bankanın raporuna göre, Çin İşçileri, İngiliz işçilerine kıyasla en az 8 kat daha fazla birikim yapabiliyor. (bkz. http://www.thisismoney.co.uk/money/saving/article-2095864/British-savers-shame-Germans-Chinese-stash-away-NINE-times-more.html)

ÇİN’DE YÜKSELEN ÜCRETLER VE İŞÇİ MİLİTANLIĞI

Yazar hakkında: Üç nesil komünist bir aileden gelen Deidre Griswold, 1980 yılı ABD Başkanlık seçimlerinde, komünist Dünya İşçi Partisi’nin temsilcisi olarak Amerika Birleşik Devletleri başkanlığına aday olmuştu. Ayrıca on yıllardır Troçkist sosyalist akıma yakın bir komünist partisinin (İşçilerin Dünya (Çapında) Partisi) yayın organı Workers World’un (İşçilerin Dünyası) editörlüğünü yapmaktadır.

ÇİN’DE İSTİKRARLI MAAŞ ARTIŞLARI

Çin’deki 1980’lerde gelişmiş kapitalist ülkelere göre tabii ki çok daha düşük bir düzeyden başlayan fabrika işçilerinin maaşları, 10 yılda üç katından daha fazla arttı. Kentli mavi yakalı çalışanların bazılarının maaşları bu sürede beş katına kadar çıktığı söyleniyor. Gelişmiş ülkelerde böyle bir şey olmuyor. Üstelik, Çin’de enflasyon düşük; şimdiki yıllık oran %1,4 ki bu da maaş artışlarını oldukça gerçek yapıyor.

Bazı Batılı kaynaklara göre Çin’de işçilerin durumu şöyle yansıtılıyor:

Economist gazetesi, 4 Mart: “2001’den beri, Çin’deki imalat işçilerinin saat ücretleri her yıl ortalama yüzde 12 arttı.” İşçilerin ücretlerinin, son 15 yılda, her yıl ortalama ücretlerinin yüzde 12 arttığını bir tahayyül edin. Sendikalı bile olsalar, ABD’deki ücret artışları ancak enflasyon artışı düzeyinde kalıyor.

New York Times gazetesinin 24 Nisan tarihli Teknoloji Bölümünden bir haber: “Kırsal kesimden gelen göçmen işçiler son otuz yılda Çin’in fabrikalarını doldurdular ve ülkenin dünyanın en büyük imalatçısı olmasını sağladılar. Ama çoğu şirket artık yeteri kadar işçi bulamıyor. Ve buldukları kısıtlı sayıdaki işçi için ödemeler son on yılda üç katından fazla artarak ülkenin daha gelişmiş olan doğu bölgelerinde aylık 500 dolardan fazlaya ulaştı.”

Daha da önemlisi, Çin devleti ülkenin hem ekonomik hem de sosyal anlamda planlı bir biçimde gelişimine yönlendirmekte ve denetlemektedir. Küresel ısınmayı önlemek için karbon emisyonları hakkında uluslararası bir anlaşma yapılması için mücadele eden uluslararası örgütler Temmuz ayı sonunda Çin’in gelecekteki birkaç on yıllık gelişim planını açıkladığında oldukça memnun kaldılar. Bu plan Çin’in büyümesini devam ettirmesine karşın, ülkenin fosil yakıtların (kömür vb.) kullanımından nasıl uzaklaştırılacağını, örneğin atmosferdeki karbonu azaltmak için ülkedeki geniş alanları tekrar ormanlaştıracağını açıklıyordu.

SON İSTATİSTİKLERE GÖRE ÇİN’DE ASGARİ ÜCRET VE ORTALAMA ÜCRET

2016 rakamlarına göre, Çin’de ortalama işçi maaşı, aylık 5.170 Yuan. Bunun bugünkü TL karşılığı 35.000 TL oluyor. Çin’de 2026 rakamlarına göre asgari ücret ise 3.600 Yuan. Bunun TL karşılığı 24000 Türk Lirası. Son 5 yıl içinde işçi ücretlerindeki ortalama yıllık artış ise, enflasyon çıktıktan sonra %11. Bu durumda 5 yıl içinde gerçekleşen işçi ücretleri artışı toplam %46 olarak gerçekleşmiş görünüyor.

Ayrıca hükümet, 2008 yılında dünya ekonomik krizi nedeniyle yayınladığı bir kararname ile, işverenlerin işçi çıkarmalarını oldukça kısıtlayan, bir yasal uygulama başlatmış durumda.

TABLO 2: ÇİN İŞÇİLERİNİN ALIM GÜCÜ VE TASARRUF ORANLARI

TABLO 3: DÜNYANIN ÇEŞİTLİ BÖLGELERİNDE GELİR DAĞILIMI ve ÇİN

Tablo 3’te görüldüğü gibi, toplam nüfus içinde yoksulluğun en fazla olduğu bölgeler Hindistan, Afrika ve Asya Pasifik Bölgesi yoksulluğun en az olduğu ülkenin de Çin olduğu görülmektedir. Zenginlerin en az olduğu bölgelerin Latin Amerika ve Çin olduğu göze çarpmaktadır. Ayrıca, Çin’deki gelir dağılımının limon şeklinde olması, gelirin çok dengeli bir şekilde dağıldığını göstermektedir.